V-LIJN- LOCOMOTORISCH
ONDERZOEK
ONDERZOEK
BASISPRINCIPES LOCOMOTORISCH = pt laten spiergroep aanspannen tegen weerstand =
isometrisch
pijn/krachtverlies = musculotendinogene/neurologische
oorzaak
INLEIDING
alleen aan pathologische kant
letten op:
GEWRICHT
Geen bew toelaten
= niet-contractiele structuur Hefboom weerstand zo groot mogelijk en zo ver
2 botten discontinue verbonden adhv ligamenten mogelijk van gewricht
Gewrichtskapsel + bursa Zonder ander gewricht te overbruggen bij
vasthouden
SPIEREN + PEZEN
5. SPECIFIEKE TESTEN
= contractiele structuur
Beweging mogelijk maken tussen botten onderling = testen spec voor bepaald onderdeel
Pees = verbinding bot-spier Alleen aan pathologische kant
BEKKEN EN HEUP
BASIS EN VERLOOP VAN LOCOMOTORISCH
ONDERZOEK
1. INSPECTIE (6)
1. INSPECTIE Pt in anatomische houding
Letten op: Letten op dorsale zijde:
Contouren: symm, vorm, vocht, ... Lumbale lordose (hol)
Huid: verkleuring, letsel, litteken, ... Scoliose
Stand: valgus (= X, naar lat verplaatst) – varus (= O, Stand bekken adhv cristae iliacae
naar med verplaatst) Bilcontouren + plooien (glut max)
Bewegingsaspecten: gangpatroon, beweegelijkheid, ... Hamstrings
Gangpatroon
2. PALPATIE
2. PALPATIE (1)
Doel: afwijkingen opsporen + pijnpunten opsporen
Letten op: Pijn uit gewricht = voorkant liesstreek
Huid: temp, vochtigheid, structuur, elasticiteit, ... Bursa trochanterica (boven trochanter major) => zijlig,
Weke delen: subcutis, spieren, pezen, lig, bloedvaten, onderste been gestrekt, bovenste been geplooid met knie
... => vorm, grootte, opp, beweegelijkheid, consistentie, tegen tafel)
drukpijnlijkheid Bursitis = drukpijn op bursa
Lokalisatie van pijn: punt maximale pijn
Kloppijn/asdrukpijn = verdenking fractuur 3. BEWEGINGSONDE RZOEK
Pijnonderzoek best na bewegingsonderzoek
ACTIEF BEWEGINGSONDE RZOEK (4)
3. BEWEGINGSONDE RZOEK
Pt op rug:
Richtingen: Flexie: knie naar neus => max als bekken kantelt
flexie-extensie lumbale lordose weg
abductie-adductie Abductie: been naar opzij rotatie heup => voet naar
endorotatie-exorotatie / pronatie-supinatie boven houden
Adductie: been naar binnen onder ander been (andere
ACTIEF BEWEGINGSONDERZOEK been opheffen) rotatie heup => voet naar boven +
= pt zelf beweging uitvoeren rug op tafel
Info over contractiele en niet-contractiele structuren pt op buik:
Bilat en gelijktijdige uitvoering => vgl bij eenzijdige Extensie: been omhoog heffen + bekken fixeren
klachten
Letten op: PASSIEF BEWEGINGSONDERZOEK (6)
bewegingsverloop Pt op rug:
maximale bewegingstraject = zo ver mogelijk Flexie: onder knie vasthouden + hand onder lumbale
compensatoire bewegingen lordose knie zo ver mogelijk naar lichaam van pt tot
bijgeluiden bekken kantelt
Abductie: enkel vasthouden been max naar buiten
PASSIEF BEWEGINGSONDERZOEK zonder rotatie (voet naar boven)
= onderzoeker voert beweging uit => “slap laten hangen” Adductie: enkel vasthouden + andere been opheffen
Info over niet-contractiele structuren been max onder andere been
Bilat en beide zijden apart Exo-/endorotatie met gestrekt been: voet vasthouden
letten op: voet naar binnen/buiten draaien
actief spierverzet = pt houdt beweging tegen Exo-/endorotatie met heup/knie in 90° flexie: knie
beweging in gewricht = ligamentaire instabiliteit plooien + onder knie fixeren + calc vasthouden
gevoel van onderzoeker: hard, verend, soepel, ... onderbeen naar binnen/buiten draaien
Pt op buik:
4. WEERSTANDSTESTEN
, Extensie: boven knie vasthouden + bekken fixeren 2. PALPATIE (17)
been max opheffen
Pt op rug, knie in flexie, voet op tafel
4. WEERSTANDSTESTEN (7) Ventraal (strekapparaat):
Quadr fem
Pt op rug:
Patella
Flexie (rectus fem + iliopsoas):
Bursa prepatellaris
Met gestrekt been: fixeer boven knie pt been
Lig patellae
opheffen
Tuberositas tibiae
Met heup in 90° flexie: fixeer boven knie pt
Mediaal:
knie naar neus
Condylus med fem
Abductie (tensor fascia lata + glut med):
Condylus med tib
Met gestrekt been: fixeer knie lat pt knieën
Med gewrichtsspleet
naar buiten
Lig collaterale med
Met knie in 90° flexie + voetzolen op tafel: fixeer
Pees semitend/semimembr
knie lat pt knieën naar buiten
Lateraal:
Adductie (add longus/brevis/magnus):
Condylus lat fem
met gestrekt been: fixeer knie med pt knieën
Condylus lat tib
naar binnen
Lat gewrichtsspleet
met knie in 90° flexie + lichte abductie
Caput fib
exorotatie + voetzolen op tafel: fixeer knie med
Pees biceps fem
pt knieën naar binnen
Tractus iliotibialis
pt op buik:
Lig collaterale lat: buitenenkel op knie van andere
extensie (glut max + hamstrings): fixeer bovenbeen
been palperen van caput fib naar craniaal
boven knieholte pt been gestrekt opheffen
3. BEWEGINGSONDE RZOEK
5. SPECIFIEKE TESTEN (3)
ACTIEF BEWEGINGSONDE RZOEK (2)
BURSITIS TROCHANTERICA
Pt op rug
Pt in zijlig, onderste been gestrekt, bovenste been gebogen
Flexie: hiel naar zitvlak schuiven
met knie op tafel, voet achter onderste been => trochanter
Extensie: knie strekken en tegen tafel duwen = max
major tegen bursa trochanterica
extensie/hyperextensie
Lokale drukpijn thv trochanter = bursitis trochanterica
PASSIEF BEWEGINGSONDERZOEK (3)
TEKEN VAN TRENDELENBURG
Pt op rug:
Pt op 1 been staan, andere been in 90° flexie heup/knie
Flexie: vasthouden boven knie + enkel hiel naar
Bilplooi geheven been lager dan steunbeen (normaal
zitvlak
hoger dan steunbeen) = verzwakking heupadductoren van
Extensie: vasthouden boven knie + enkel knie
steunbeen (glut med)
strekken
ADDUCTORENTENDINOPAT HIE (TRIADE) Pt op rug + heup/knie in 90° flexie:
Exo-/endorotatie: vasthouden boven knie + calc thv
Pt op rug, knie in flexie, voet tegen med zijde van knie voetzool voet naar binnen/buiten draaien
1) Drukpijnlijkheid: Drukpijn thv insertie aan os pubis
van adductoren (binnenkant lies) 4. WEERSTANDSTESTEN (3)
2) Weerstandstest: Fixeer knie med pt knie naar boven
3) Elongatietest: Knie max naar beneden duwen (abductie Pt op rug:
+ exorotatie) Extensie: onderarm onder knie + handpalm boven
andere knie + andere hand fixeert enkel pt knie
KNIE strekken
Pt zittend op rand tafel:
1. INSPECTIE (9) Extensie: fixeer onderbeen pt been strekken
Pt in anatomische houding: Pt op buik:
Ventraal: Flexie: fixeer enkel+ been 90° opheffen pt hiel naar
Kniestand: rechte benen – genua vara (O) – genua zitvlak (hamstrings, gracilis, sartorius, gastrocnemicus)
valga (X) 5. SPECIFIEKE TESTEN
Stand patella: hoogte, stand tov middellijn
Quadr fem: vastus med/lat, rectus fem PATELLOFEMORALE TEST EN = TESTEN VOOR
Lateraal: STREKAPPARAAT (3)
Kniestand: genu flexum (onvolledig strekken) – genu
recurvatum (overstrekken) – normale volledige extensie PASSIEVE IMMOBILISATIE PATELLA
Tensor fascia lata + tractus iliotibialis
Dorsaal: Pt op rug + gestrekte benen
Knieplooi: hoogte Patella tussen duim en wijsvinger lat-med en caud-cran
Hamstrings: biceps fem + semimembr + semitend bewegen
Knieholte: zwelling PALPATIE PATELLAIRE FACETTEN
Gastrocnemicus
ONDERZOEK
ONDERZOEK
BASISPRINCIPES LOCOMOTORISCH = pt laten spiergroep aanspannen tegen weerstand =
isometrisch
pijn/krachtverlies = musculotendinogene/neurologische
oorzaak
INLEIDING
alleen aan pathologische kant
letten op:
GEWRICHT
Geen bew toelaten
= niet-contractiele structuur Hefboom weerstand zo groot mogelijk en zo ver
2 botten discontinue verbonden adhv ligamenten mogelijk van gewricht
Gewrichtskapsel + bursa Zonder ander gewricht te overbruggen bij
vasthouden
SPIEREN + PEZEN
5. SPECIFIEKE TESTEN
= contractiele structuur
Beweging mogelijk maken tussen botten onderling = testen spec voor bepaald onderdeel
Pees = verbinding bot-spier Alleen aan pathologische kant
BEKKEN EN HEUP
BASIS EN VERLOOP VAN LOCOMOTORISCH
ONDERZOEK
1. INSPECTIE (6)
1. INSPECTIE Pt in anatomische houding
Letten op: Letten op dorsale zijde:
Contouren: symm, vorm, vocht, ... Lumbale lordose (hol)
Huid: verkleuring, letsel, litteken, ... Scoliose
Stand: valgus (= X, naar lat verplaatst) – varus (= O, Stand bekken adhv cristae iliacae
naar med verplaatst) Bilcontouren + plooien (glut max)
Bewegingsaspecten: gangpatroon, beweegelijkheid, ... Hamstrings
Gangpatroon
2. PALPATIE
2. PALPATIE (1)
Doel: afwijkingen opsporen + pijnpunten opsporen
Letten op: Pijn uit gewricht = voorkant liesstreek
Huid: temp, vochtigheid, structuur, elasticiteit, ... Bursa trochanterica (boven trochanter major) => zijlig,
Weke delen: subcutis, spieren, pezen, lig, bloedvaten, onderste been gestrekt, bovenste been geplooid met knie
... => vorm, grootte, opp, beweegelijkheid, consistentie, tegen tafel)
drukpijnlijkheid Bursitis = drukpijn op bursa
Lokalisatie van pijn: punt maximale pijn
Kloppijn/asdrukpijn = verdenking fractuur 3. BEWEGINGSONDE RZOEK
Pijnonderzoek best na bewegingsonderzoek
ACTIEF BEWEGINGSONDE RZOEK (4)
3. BEWEGINGSONDE RZOEK
Pt op rug:
Richtingen: Flexie: knie naar neus => max als bekken kantelt
flexie-extensie lumbale lordose weg
abductie-adductie Abductie: been naar opzij rotatie heup => voet naar
endorotatie-exorotatie / pronatie-supinatie boven houden
Adductie: been naar binnen onder ander been (andere
ACTIEF BEWEGINGSONDERZOEK been opheffen) rotatie heup => voet naar boven +
= pt zelf beweging uitvoeren rug op tafel
Info over contractiele en niet-contractiele structuren pt op buik:
Bilat en gelijktijdige uitvoering => vgl bij eenzijdige Extensie: been omhoog heffen + bekken fixeren
klachten
Letten op: PASSIEF BEWEGINGSONDERZOEK (6)
bewegingsverloop Pt op rug:
maximale bewegingstraject = zo ver mogelijk Flexie: onder knie vasthouden + hand onder lumbale
compensatoire bewegingen lordose knie zo ver mogelijk naar lichaam van pt tot
bijgeluiden bekken kantelt
Abductie: enkel vasthouden been max naar buiten
PASSIEF BEWEGINGSONDERZOEK zonder rotatie (voet naar boven)
= onderzoeker voert beweging uit => “slap laten hangen” Adductie: enkel vasthouden + andere been opheffen
Info over niet-contractiele structuren been max onder andere been
Bilat en beide zijden apart Exo-/endorotatie met gestrekt been: voet vasthouden
letten op: voet naar binnen/buiten draaien
actief spierverzet = pt houdt beweging tegen Exo-/endorotatie met heup/knie in 90° flexie: knie
beweging in gewricht = ligamentaire instabiliteit plooien + onder knie fixeren + calc vasthouden
gevoel van onderzoeker: hard, verend, soepel, ... onderbeen naar binnen/buiten draaien
Pt op buik:
4. WEERSTANDSTESTEN
, Extensie: boven knie vasthouden + bekken fixeren 2. PALPATIE (17)
been max opheffen
Pt op rug, knie in flexie, voet op tafel
4. WEERSTANDSTESTEN (7) Ventraal (strekapparaat):
Quadr fem
Pt op rug:
Patella
Flexie (rectus fem + iliopsoas):
Bursa prepatellaris
Met gestrekt been: fixeer boven knie pt been
Lig patellae
opheffen
Tuberositas tibiae
Met heup in 90° flexie: fixeer boven knie pt
Mediaal:
knie naar neus
Condylus med fem
Abductie (tensor fascia lata + glut med):
Condylus med tib
Met gestrekt been: fixeer knie lat pt knieën
Med gewrichtsspleet
naar buiten
Lig collaterale med
Met knie in 90° flexie + voetzolen op tafel: fixeer
Pees semitend/semimembr
knie lat pt knieën naar buiten
Lateraal:
Adductie (add longus/brevis/magnus):
Condylus lat fem
met gestrekt been: fixeer knie med pt knieën
Condylus lat tib
naar binnen
Lat gewrichtsspleet
met knie in 90° flexie + lichte abductie
Caput fib
exorotatie + voetzolen op tafel: fixeer knie med
Pees biceps fem
pt knieën naar binnen
Tractus iliotibialis
pt op buik:
Lig collaterale lat: buitenenkel op knie van andere
extensie (glut max + hamstrings): fixeer bovenbeen
been palperen van caput fib naar craniaal
boven knieholte pt been gestrekt opheffen
3. BEWEGINGSONDE RZOEK
5. SPECIFIEKE TESTEN (3)
ACTIEF BEWEGINGSONDE RZOEK (2)
BURSITIS TROCHANTERICA
Pt op rug
Pt in zijlig, onderste been gestrekt, bovenste been gebogen
Flexie: hiel naar zitvlak schuiven
met knie op tafel, voet achter onderste been => trochanter
Extensie: knie strekken en tegen tafel duwen = max
major tegen bursa trochanterica
extensie/hyperextensie
Lokale drukpijn thv trochanter = bursitis trochanterica
PASSIEF BEWEGINGSONDERZOEK (3)
TEKEN VAN TRENDELENBURG
Pt op rug:
Pt op 1 been staan, andere been in 90° flexie heup/knie
Flexie: vasthouden boven knie + enkel hiel naar
Bilplooi geheven been lager dan steunbeen (normaal
zitvlak
hoger dan steunbeen) = verzwakking heupadductoren van
Extensie: vasthouden boven knie + enkel knie
steunbeen (glut med)
strekken
ADDUCTORENTENDINOPAT HIE (TRIADE) Pt op rug + heup/knie in 90° flexie:
Exo-/endorotatie: vasthouden boven knie + calc thv
Pt op rug, knie in flexie, voet tegen med zijde van knie voetzool voet naar binnen/buiten draaien
1) Drukpijnlijkheid: Drukpijn thv insertie aan os pubis
van adductoren (binnenkant lies) 4. WEERSTANDSTESTEN (3)
2) Weerstandstest: Fixeer knie med pt knie naar boven
3) Elongatietest: Knie max naar beneden duwen (abductie Pt op rug:
+ exorotatie) Extensie: onderarm onder knie + handpalm boven
andere knie + andere hand fixeert enkel pt knie
KNIE strekken
Pt zittend op rand tafel:
1. INSPECTIE (9) Extensie: fixeer onderbeen pt been strekken
Pt in anatomische houding: Pt op buik:
Ventraal: Flexie: fixeer enkel+ been 90° opheffen pt hiel naar
Kniestand: rechte benen – genua vara (O) – genua zitvlak (hamstrings, gracilis, sartorius, gastrocnemicus)
valga (X) 5. SPECIFIEKE TESTEN
Stand patella: hoogte, stand tov middellijn
Quadr fem: vastus med/lat, rectus fem PATELLOFEMORALE TEST EN = TESTEN VOOR
Lateraal: STREKAPPARAAT (3)
Kniestand: genu flexum (onvolledig strekken) – genu
recurvatum (overstrekken) – normale volledige extensie PASSIEVE IMMOBILISATIE PATELLA
Tensor fascia lata + tractus iliotibialis
Dorsaal: Pt op rug + gestrekte benen
Knieplooi: hoogte Patella tussen duim en wijsvinger lat-med en caud-cran
Hamstrings: biceps fem + semimembr + semitend bewegen
Knieholte: zwelling PALPATIE PATELLAIRE FACETTEN
Gastrocnemicus
