Jurisprudentie
Bestuursrecht 2021
, Week 1: inleiding en legaliteit
Methadonbrief: ECLI:NL:HR:1986:AM9331
Casus: In deze zaak ging het om een civielrechtelijke procedure, een kort geding, van een
inspecteur van de volksgezondheid (Kaufmann) tegen een huisarts (Rauwerda). De
inspecteur van de volksgezondheid had alle huisartsen een brief gestuurd met daarin een
advies om geen methadon meer voor te schrijven aan drugsverslaafden. In plaats van
methadon voor te schrijven moesten de huisartsen deze drugsverslaafden naar een
gespecialiseerde kliniek sturen, wanneer deze kliniek in de buurt zou zijn. De huisarts
Rauwerda had dit advies van de inspecteur van de volksgezondheid genegeerd. Enige tijd
later stuurde de inspecteur weer een brief aan de huisartsen. De inhoud van deze brief
bevatte een waarschuwing voor alle huisartsen. Indien ze het advies dat hierin stond niet
zouden opvolgen zou er actie worden ondernomen. De huisarts Rauwerda volgde dit advies
nog steeds niet op. Als reactie hierop stuurde de inspecteur een brief aan de apothekers om
geen methadon te verstrekken aan de patiënten die een recept hadden gekregen van
huisarts Rauwerda. Huisarts Rauwerda vindt dat er jegens hem onrechtmatig is gehandeld
en gaat daarom in beroep tegen het beleid van de inspecteur.
→ overheidsoptreden met een verbiedende aard vereist een wettelijke grondslag.
Fluoridering: ECLI:NL:HR:1973:AD2208
Casus: De gemeente Amsterdam nam het besluit om fluoride aan het drinkwater toe te
voegen. Eisers hebben hier bezwaar tegen. Zij voeren aan dat de gemeente een monopolie
positie heeft in het handelen van drinkwater. Bij Koninklijk Besluit werd de door de
staatssecretaris verleende toestemming (beschikking) vernietigd.
Drinkwater is een van de eerste levensbehoeftes. Aangezien de gemeente Amsterdam een
monopolie positie bezit, wordt deze fluoridering door bijna heel Amsterdam verspreid.
Volgens de Hoge Raad worden bewoners dus praktisch gedwongen om het drinkwater met
fluoride te accepteren. De Hoge Raad vindt dit te ingrijpend en concludeert dat voor zo’n
actie een wettelijke grondslag is vereist.
→ een dergelijke maatregel als het toevoegen van fluoride aan drinkwater is zo
ingrijpend, dat dit zonder wettelijke grondslag niet geoorloofd is. Voor ingrijpend
handelen van de overheid is dus een wettelijke grondslag vereist.
Bestuursrecht 2021
, Week 1: inleiding en legaliteit
Methadonbrief: ECLI:NL:HR:1986:AM9331
Casus: In deze zaak ging het om een civielrechtelijke procedure, een kort geding, van een
inspecteur van de volksgezondheid (Kaufmann) tegen een huisarts (Rauwerda). De
inspecteur van de volksgezondheid had alle huisartsen een brief gestuurd met daarin een
advies om geen methadon meer voor te schrijven aan drugsverslaafden. In plaats van
methadon voor te schrijven moesten de huisartsen deze drugsverslaafden naar een
gespecialiseerde kliniek sturen, wanneer deze kliniek in de buurt zou zijn. De huisarts
Rauwerda had dit advies van de inspecteur van de volksgezondheid genegeerd. Enige tijd
later stuurde de inspecteur weer een brief aan de huisartsen. De inhoud van deze brief
bevatte een waarschuwing voor alle huisartsen. Indien ze het advies dat hierin stond niet
zouden opvolgen zou er actie worden ondernomen. De huisarts Rauwerda volgde dit advies
nog steeds niet op. Als reactie hierop stuurde de inspecteur een brief aan de apothekers om
geen methadon te verstrekken aan de patiënten die een recept hadden gekregen van
huisarts Rauwerda. Huisarts Rauwerda vindt dat er jegens hem onrechtmatig is gehandeld
en gaat daarom in beroep tegen het beleid van de inspecteur.
→ overheidsoptreden met een verbiedende aard vereist een wettelijke grondslag.
Fluoridering: ECLI:NL:HR:1973:AD2208
Casus: De gemeente Amsterdam nam het besluit om fluoride aan het drinkwater toe te
voegen. Eisers hebben hier bezwaar tegen. Zij voeren aan dat de gemeente een monopolie
positie heeft in het handelen van drinkwater. Bij Koninklijk Besluit werd de door de
staatssecretaris verleende toestemming (beschikking) vernietigd.
Drinkwater is een van de eerste levensbehoeftes. Aangezien de gemeente Amsterdam een
monopolie positie bezit, wordt deze fluoridering door bijna heel Amsterdam verspreid.
Volgens de Hoge Raad worden bewoners dus praktisch gedwongen om het drinkwater met
fluoride te accepteren. De Hoge Raad vindt dit te ingrijpend en concludeert dat voor zo’n
actie een wettelijke grondslag is vereist.
→ een dergelijke maatregel als het toevoegen van fluoride aan drinkwater is zo
ingrijpend, dat dit zonder wettelijke grondslag niet geoorloofd is. Voor ingrijpend
handelen van de overheid is dus een wettelijke grondslag vereist.