DEEL 1
INHOUD EN VOORWERP BELASTINGSRECHT
Belastingrecht omvat volgende onderdelen:
- Rechtsgrond van bevoegdheid
Wie kan belastingen heffen?
- Toepassingsgebied van de belasting
Wie wordt belast, wat wort belast en hoe wordt belast?
- Dwangmaatregelen van de overheid
Controle, sanctionering en invordering
- Fiscale geschillenbeslechting
Hoe kan een belasting betwist worden?
DEFINITIE BELASTING
Er is geen wettelijke definitie wel een juridische interpretatie
= een belasting doet een rechtsband ontstaan tussen de overheid en de belastingplichtige, waarbij een
heffing of prestatie wordt opgelegd ten behoeve van een overheid met als doel in openbare uitgaven te
voorzien.
4 belangrijkste elementen:
o Rechtsband
o Tussen overheid en belastingplichtige
o Heffing of prestatie
o Doel: openbare uitgaven financieren
1. Rechtsband
= juridische relatie waaruit verplichtingen ontstaan voor de belastingplichtige.
o Dwingend karakter: belastingplichtige kan niet vrijblijvend afwijken van dit recht
o Eenzijdige oplegging door overheid
2. Tussen overheid en belastingplichtige
Wie is overheid? Wie mag belasting heffen?
o Staat via wet
o Gemeenschap/ gewest via decreet
o Provincie via beslissing van haar raad art. 170 GW
o Gemeente via beslissing van hun raad
Ook de:
o Publiekrechtelijke instellingen van openbaar nut (art. 173 GW)
o De supranationale overheden (Europa) (bv: douanerechten – eigen middelen van
europese gemeenschap)
1
,a) Federale overheid
= staat
Meest uitgebreide fiscale bevoegdheid, wel beperkt door:
o Verdragen (btw, douanerechten …)
o Eigen wetten (overdracht naar gewesten en gemeenschappen, maar ook
grondwettelijke beginselen)
Belangrijkste federale belastingen:
o Btw
o Inkomstenbelasting
Personenbelasting
Vennootschapsbelasting
Rechtspersonenbelasting
Belasting der niet-inwoners
b) Regionale overheden
= gemeenschappen en gewesten
= deelstaten
3 categorieën belastingen:
o Autonome regionale belastingbevoegdheid (= eigenlijke regionale belastingen)
Is gebaseerd op art 170 §2
Deelstaten hebben volstrekte autonomie binnen territorium
Hoofdbestanddelen van belasting (toepassingsgebied, heffingsgrondslag, tarief
vrijstellingen) + bijkomende elementen (sancties, verhogingen, interesten) mogen
door deelstaten bepaald worden.
Bv: Vlaams gewest: heffingen met betrekking tot vaste afvalstoffen en het lozen
van afvalwater, heffing op leegstaande/verwaarloosde gebouwen…
o Toegewezen regionale belastingbevoegdheid
Oneigenlijke regionale belastingen overgedragen belastingen, oorspronkelijk
federaal
Opbrengst + regelgeving: voor deelstaten (art. 4 BFW)
Gewestelijke aanvullende belasting op de personenbelasting
=Opcentiemen op de federale personenbelasting (art. 5/1 BFW)
Opcentiemen = belasting die een lagere overheid heft op een belasting van een
hogere overheid.
o Toegewezen fiscale opbrengst
Regelingsbevoegdheid: federaal
Deel van opbrengst: regionaal
c) Provincies en gemeenten
Mogen in principe alle belastingen heffen, verbonden aan het territorium . tenzij federale wet
het verbiedt.
o Wat niet mag: opcentiemen van … (art.464 WIB)
o Wat wel mag: opcentiemen van onroerende voorheffing, belastingen op 2 de verblijf,
honden, leegstaan … (art. 465 + 464/1 WIB)
3. Heffing of prestatie
= in principe geldsom betalen
2
, 3
INHOUD EN VOORWERP BELASTINGSRECHT
Belastingrecht omvat volgende onderdelen:
- Rechtsgrond van bevoegdheid
Wie kan belastingen heffen?
- Toepassingsgebied van de belasting
Wie wordt belast, wat wort belast en hoe wordt belast?
- Dwangmaatregelen van de overheid
Controle, sanctionering en invordering
- Fiscale geschillenbeslechting
Hoe kan een belasting betwist worden?
DEFINITIE BELASTING
Er is geen wettelijke definitie wel een juridische interpretatie
= een belasting doet een rechtsband ontstaan tussen de overheid en de belastingplichtige, waarbij een
heffing of prestatie wordt opgelegd ten behoeve van een overheid met als doel in openbare uitgaven te
voorzien.
4 belangrijkste elementen:
o Rechtsband
o Tussen overheid en belastingplichtige
o Heffing of prestatie
o Doel: openbare uitgaven financieren
1. Rechtsband
= juridische relatie waaruit verplichtingen ontstaan voor de belastingplichtige.
o Dwingend karakter: belastingplichtige kan niet vrijblijvend afwijken van dit recht
o Eenzijdige oplegging door overheid
2. Tussen overheid en belastingplichtige
Wie is overheid? Wie mag belasting heffen?
o Staat via wet
o Gemeenschap/ gewest via decreet
o Provincie via beslissing van haar raad art. 170 GW
o Gemeente via beslissing van hun raad
Ook de:
o Publiekrechtelijke instellingen van openbaar nut (art. 173 GW)
o De supranationale overheden (Europa) (bv: douanerechten – eigen middelen van
europese gemeenschap)
1
,a) Federale overheid
= staat
Meest uitgebreide fiscale bevoegdheid, wel beperkt door:
o Verdragen (btw, douanerechten …)
o Eigen wetten (overdracht naar gewesten en gemeenschappen, maar ook
grondwettelijke beginselen)
Belangrijkste federale belastingen:
o Btw
o Inkomstenbelasting
Personenbelasting
Vennootschapsbelasting
Rechtspersonenbelasting
Belasting der niet-inwoners
b) Regionale overheden
= gemeenschappen en gewesten
= deelstaten
3 categorieën belastingen:
o Autonome regionale belastingbevoegdheid (= eigenlijke regionale belastingen)
Is gebaseerd op art 170 §2
Deelstaten hebben volstrekte autonomie binnen territorium
Hoofdbestanddelen van belasting (toepassingsgebied, heffingsgrondslag, tarief
vrijstellingen) + bijkomende elementen (sancties, verhogingen, interesten) mogen
door deelstaten bepaald worden.
Bv: Vlaams gewest: heffingen met betrekking tot vaste afvalstoffen en het lozen
van afvalwater, heffing op leegstaande/verwaarloosde gebouwen…
o Toegewezen regionale belastingbevoegdheid
Oneigenlijke regionale belastingen overgedragen belastingen, oorspronkelijk
federaal
Opbrengst + regelgeving: voor deelstaten (art. 4 BFW)
Gewestelijke aanvullende belasting op de personenbelasting
=Opcentiemen op de federale personenbelasting (art. 5/1 BFW)
Opcentiemen = belasting die een lagere overheid heft op een belasting van een
hogere overheid.
o Toegewezen fiscale opbrengst
Regelingsbevoegdheid: federaal
Deel van opbrengst: regionaal
c) Provincies en gemeenten
Mogen in principe alle belastingen heffen, verbonden aan het territorium . tenzij federale wet
het verbiedt.
o Wat niet mag: opcentiemen van … (art.464 WIB)
o Wat wel mag: opcentiemen van onroerende voorheffing, belastingen op 2 de verblijf,
honden, leegstaan … (art. 465 + 464/1 WIB)
3. Heffing of prestatie
= in principe geldsom betalen
2
, 3
