Samenvatting Verpleegkundige methodieken: Voeding

VPMV
VOEDING
ORIENTATIE
Voeding staat in onze maatschappij centraal vanuit verschillende gezichtspunten:
 Hongerprobleem in de derde wereld
 Preventie van hart- en vaatziekten, diabetes
 Willen presteren in sport leidt vaak tot bepaalde voedingspatronen
De benodigde hoeveelheid voeding en vocht wordt bepaald door:
 Leeftijd
 Lichaamsbouw en gewicht
 Gezondheidstoestand
 Klimaat
 Lichamelijke prestaties

BEHOEFTE AAN VOEDINGSSTOFFEN
Essentiele voedingsstoffen:
 KH
 Vetten
 Eiwitten
 Vitaminen
 Spoorelementen
 Mineralen
 Water

HONGER EN DORST
De mens heeft per dag ongeveer nodig:
 Behoefte aan vocht: 2000-2800 ml
 Behoefte aan voeding: 2000-3000 kcal
Opname van water geschiedt als volgt:
 Uit drank: 1000-1500 ml
 Uit vast voedsel: 600-900 ml
 Via oxidatie: 400 ml
Afgifte van water:
 Via huid: 500-700 ml
 Via ademhaling: 400 ml
 Via ontlasting: 80-100 ml

1

,  Via urine: 1000-1600 ml
Honger en dorst zijn regelmechanisme, ze geven aan dat de voeding- en vochtbalans
verstoord dreigt te raken

Honger:
 Geeft stofwisselingsbehoefte weer
 Ontstaat vanuit hypothalamus
 Uit zich door contracties van de maag

Eetlust:
 Ontstaat door prikkeling vanuit de hersenschors
 Wordt gezien als een psychisch regelmechanisme
 Afhankelijk van verschillende factoren
Verhoogde eetlust komt voor:
 In de groeiperiode
 Bij verhoogde fysische activiteit
 In de winter
 Bij psychische toestanden zoals stress
 Bij inname van bepaalde medicatie bv. corticoïden
Gebrek aan eetlust komt voor bij fysische problemen zoals:
 Koorts
 Maagdarmstoornissen
 Aandoeningen van de mond
Enkel glucose-opname stilt de eetlust en het hongergevoel, voor andere voedingsstoffen
geldt dit niet

Dorst:
Is een regulator voor:
 De vochtopname
 De buitentemperatuur
 De vochtigheidsgraad van de lucht
 De arbeidsprestatie
 De aard van het opgenomen voedsel (gekruid, zout, …)

Verhoogd dorstgevoel ontstaat bij toestanden die met vochtverlies gepaard gaan zoals:

 Transpireren
 Koorts
 Diarree
 Braken

2

, Verlaagd dorstgevoel:

 Ontstaat frequent bij bejaarden, terminaal zieken, …

Gevolgen dehydratatie:
= onvoldoende vocht opnemen kan leiden tot dehydratatie

 Afname van de huidturgor  huid voelt ruw aan
 Een huidplooi verstrijkt niet
 De slijmvliezen zijn droog
 Er kan bewustzijnsdaling optreden
 Gewichtsverlies en slapte

VOEDSELKEUZE
Wat we eten en drinken en op welke wijze wordt bepaald door:
 De waarde dat we geven aan voeding
 Kennis over gezonde voeding
 Beschikbaarheid van voedingsstoffen
 De socio-economische klasse waartoe men behoort  hoger opgeleiden eten
gezonder en gevarieerder
 Financiële mogelijkheden
 Cultuur, religie en gewoonten  vegetariërs, veganisten, kleurstofvrij eten, geen
voedsel koken
 De mate van honger
 Klimaat, seizoen
 De gezondheidstoestand
 Reclame waardoor je in verleiding komt, aanwezigheid van eetkraampjes

Observatiegegevens voor het beoordelen van de voedingstoestand:
 Lichaamsbouw
 Spiermassa
 Huidturgor, huidskleur
 Slijmvliezen
 Haar
 Ogen
 Humeur, concentratie
 Eetlust
 Onderhuids vetweefsel
 Algemene toestand  infecties, vermoeidheid, …

Richtlijnen voor een goede voeding zijn:


3