Samenvatting hoofdstuk 5 lipiden

Hoofdstuk 5: biomoleculen:
lipiden
Groep lipiden
Allen slecht oplosbaar in water -> hydrofoob
Maar wel goed oplosbaar in organische solventen zoals alcoholen
Lange koolwaterstofketens
Veel lipiden hebben een klein geladen deel dat wel hydrofiel is + koolwaterstofketens => amfipatisch


Oplosbaarheid van lipiden
 Bepaald door hydrofoob skelet en de plaats van de hydrofiele groepen
 Hoe langer de keten, hoe slechter oplosbaar
 Oplosbaarheid stijgt als aantal hydrofiele groepen stijgt

Functies van lipiden
 Hun lange koolstofketens -> energieopslag
 Essentieel onderdeel van (biologische) membranen met hun compartimentalisatie
 Doorgeven van inter- en intracellulaire signalen

Classificatie
1. Enkelvoudige lipiden: esters van vetzuren en glycerol
2. Samengestelde lipiden: naast alcoholen nog andere groepen
3. Eicasnoïden: afgeleide producten van enkelvoudige en samengestelde lipiden
4. Isopropeenlipiden: isopropeenpolymeren

Vetzuren
 Organisch zuur
 Polaire carboxylgroep + hydrofobe waterstofketen
 Vetzuur vanaf 12-24 C-atomen
 Bij planten en dieren vooral C18-20 vetzuren

Nummering C-atomen:
Δ telling: vanaf carboxylgroep
Ω telling: vanaf methyluiteinde koolwaterstofketen

Verzadigd vetzuur: geen dubbele bindingen
Mono-onverzadigd: 1 dubbele binding
Polyonverzadigd: meerdere dubbele bindingen

Cis configuratie en komen niet geconjugeerd voor (tussen elke dubbele binding staan een aantal C-
atomen)
-> cis configuratie laat beweging toe




1

, Lipiden in ons dieet
Transvetten: 2 of meer dubbele bindingen in trans
-> vergelijkbaar met verzadigde vetzuren




2