2025-2026
lenne versmissen
Prof. Dr. Renate Barbaix
,Inhoudsopgave
RELATIEVERMOGENSRECHT .................................................................................................... 4
Inleiding ........................................................................................................................................... 4
HUWELIJKSVERMOGENSRECHT .............................................................................................. 4
Inleiding ........................................................................................................................................... 4
Het primair stelsel ............................................................................................................................ 5
Inleiding ............................................................................................................................................................... 5
Krachtlijnen van het primair stelsel ....................................................................................................................... 6
Het secundair stelsel ...................................................................................................................... 10
Inleiding ............................................................................................................................................................. 10
Het wettelijk stelsel ........................................................................................................................ 11
Structuur ........................................................................................................................................................... 11
Ratione temporis................................................................................................................................................ 12
Statuut van de goederen – algemeen ................................................................................................................... 12
Statuut van de goederen – actief ......................................................................................................................... 13
Statuut van de goederen – passief ....................................................................................................................... 20
Statuut van de goederen – definitief passief ......................................................................................................... 20
Statuut van de goederen – voorlopig passief ........................................................................................................ 23
Bestuur over de goederen ................................................................................................................................... 25
Ontbinding, vereFening en verdeling ................................................................................................................... 29
Conventionele stelsels ................................................................................................................... 39
Gemeenschapsstelsels .................................................................................................................. 41
Bedingen inzake het statuut van de goederen ...................................................................................................... 41
Bedingen inzake de vereFening van het GV .......................................................................................................... 43
Bedingen inzake de verdeling van het GV ............................................................................................................. 44
Kwalificatie van de voordelen (BELANGRIJK EXAMEN) .......................................................................................... 45
Lot van de huwelijksvoordelen en overlevingsrechten........................................................................................... 49
Lot van de huwelijksvoordelen (en overlevingsrechten) in andere gevallen dan overlijden....................................... 50
Stelsels van scheiding van goederen ............................................................................................... 52
Zuivere scheiding van goederen .......................................................................................................................... 52
Scheiding van goederen met correcties ............................................................................................................... 54
ERFRECHT ............................................................................................................................ 57
Algemene inleiding ......................................................................................................................... 57
Openvallen van de nalatenschap ........................................................................................................................ 59
Voorwaarden vereist om te erven ........................................................................................................................ 59
Hoedanigheid vereist om te erven en erfbekwaamheid..................................................................... 60
Algemene gronden van onwaardigheid ................................................................................................................ 61
Gevolgen van de algemene gronden van onwaardigheid ....................................................................................... 61
Specifieke gronden van onwaardigheid ................................................................................................................ 62
Onwaardigheid in de conventionele devolutie ...................................................................................................... 62
Overgang van de nalatenschap ........................................................................................................ 63
De voorlopige bezitsoverdracht of saisine ............................................................................................................ 63
De eigendsomsoverdracht en de erfkeuze (art. 4.34 e.v. BW) ................................................................................. 63
De wettelijke devolutie ................................................................................................................... 65
Situering ............................................................................................................................................................ 65
1
, De ab intestato erfgerechtigden .......................................................................................................................... 66
De verwanten ..................................................................................................................................................... 66
Kwantitatieve toewijzingsregels (verwanten) ........................................................................................................ 67
De langstlevende partner .................................................................................................................................... 74
De langstlevende echtgenote .............................................................................................................................. 75
De langstlevende wettelijk samenwonende partner ............................................................................................. 80
Verdeling nalatenschap .................................................................................................................. 81
Wat is inbreng?................................................................................................................................................... 81
Wie kan inbreng vragen? ..................................................................................................................................... 82
Wanneer is er inbreng? ....................................................................................................................................... 83
Hoe gebeurt inbreng? ......................................................................................................................................... 87
Inbreng – positie LL EG........................................................................................................................................ 88
De conventionele devolutie............................................................................................................. 91
Instrumenten van de conventionele devolutie ...................................................................................................... 91
Principieel verbod van erfovereenkomsten .......................................................................................................... 92
Toegelaten erfovereenkomsten: art. 4.243 BW ..................................................................................................... 93
Algemene regels inzake totstandkoming .............................................................................................................. 93
Algemene regels inzake gevolgen ........................................................................................................................ 94
Sanctie op verboden of ongeldige erfovereenkomsten .......................................................................................... 95
Bespreking van enkele wettelijke uitzonderingen.................................................................................................. 95
Schema ............................................................................................................................................................. 99
Inhoudelijke grenzen aan de conventionele devolutie – reserve ............................................................................. 99
Wie is reservatair? .............................................................................................................................................101
Omvang van de reserve......................................................................................................................................101
Samenloop ll.eg. met afst. .................................................................................................................................102
Techniek van de reservebescherming – Kwantitatief ............................................................................................102
Techniek reservebescherming – kwalitatief .........................................................................................................105
Is de reserve altijd beschermd? ..........................................................................................................................105
Bijzonder geval – huwelijksvoordelen en de reservebescherming .........................................................................106
GIFTEN ............................................................................................................................... 110
Inleiding ........................................................................................................................................110
Classificatie ......................................................................................................................................................110
Kenmerken schenking .......................................................................................................................................110
Houding van de wetgever ...................................................................................................................................111
Constitutieve bestanddelen van een gift .............................................................................................................111
Kwalificatie .......................................................................................................................................................112
Constitutieve bestanddelen van een gift .............................................................................................................112
Algemene grondvereisten – inleiding ..................................................................................................................113
Rechtsonbekwaamheid .....................................................................................................................................117
Handelingsonbekwaamheid ..............................................................................................................................118
Oorzaak ............................................................................................................................................................119
Verval van giften ................................................................................................................................................120
Ongeoorloofde of onmogelijke voorwaarde of last...............................................................................................120
Tenietgaan van giften .........................................................................................................................................120
Schenking .....................................................................................................................................122
De overeenkomst schenking ..............................................................................................................................122
Geldigheidsvereisten .........................................................................................................................................123
Inhoudelijke geldigheidsvereisten ......................................................................................................................123
Vormvereisten – formalisme ..............................................................................................................................124
Vormvereisten – deformalisering ........................................................................................................................125
2
, Vormvereisten: sanctie ......................................................................................................................................128
Dadelijkheid......................................................................................................................................................128
Onherroepelijkheid ...........................................................................................................................................129
Testamenten .................................................................................................................................130
Definitie – constitutieve bestanddelen................................................................................................................130
Totstandkomingsvereisten .................................................................................................................................131
Vormvereisten ...................................................................................................................................................132
Vormvereisten – gevolgen ..................................................................................................................................135
Tenietgaan van het testament/ legaat .................................................................................................................137
Herroeping van het testament/ legaat .................................................................................................................137
3