1.4 Blessurepreven.e en -behandeling
Samenvatting paragraaf 1.4 van BSM Be Sports Minded
Sportblessure = een letsel dat ontstaat door een plotselinge gebeurtenis 1jdens sportbeoefening of dat
geleidelijk ontstaat ten gevolge van sporten.
Blessurepreven.e = het toepassen van maatregelen en adviezen ten behoeve van sporters en begeleiders
ter voorkoming van sportletsels of verergering of herhaling van letsels.
3 soorten blessurepreven.e:
primaire blessurepreven1e
= het voorkomen van blessures.
Je probeert de oorzaken van sportletsel weg te nemen.
Vb: je condi1e goed op peil houden, het dragen van beschermende kleding, je houden aan de regels van fair
play etc.
Secundaire blessurepreven1e
= het verminderen van een opkomende blessure.
Je herkent signalen van overbelas1ng (spierpijn, zwelling etc) en reageert op deze signalen om een grote
blessure te voorkomen.
Ter1aire blessurepreven1e
= het voorkomen van het verergeren van een bestaande blessure.
Je probeert de gevolgen van sportletsel zoveel mogelijk in te dammen:
- Eerste hulp bij direct optredende blessures
- Fysiotherapeut, sportarts, clubarts
- Rust
Acute exogene blessures
Blessures die ontstaan door direct inwerkend geweld op het bewegingsapparaat.
Vb: trap tegen de enkel, klap op de neus.
Acute endogene blessures
Blessures die worden veroorzaakt door een rela1ef kleine overbelas1ng.
Vb: zweepslag ( = een plotselinge scheuring van spierweefsel in de hamstrings of kuit bij het aanzeJen of
afzeJen).
De oorzaak van het afscheuren ligt in de voortdurende degenera1e van de spier.
Chronische exogene blessures
Blessures die ontstaan door herhaaldelijk direct inwerkend geweld van buitenaf.
Vb: telkens trappen tegen de enkel, telkens klappen op de neus.
Chronische endogene blessure
Bij deze blessure is sprake van herhaaldelijke overbelas1ng waardoor er degenera1e van de spier, pees of
aanhech1ngen optreedt.
Vb: tenniselleboog, springersknie, springschenen.
Deze blessures komen vaak voor bij intensieve bewegingspatronen.
, Endogene factoreren
Wat er in het lichaam zelf gebeurt, noem je de func.onele belas.ng. De bovengrens van de func1onele
belas1ng is de belastbaarheid.
- Condi1e
- Goede gezondheid en lichaamsverzorging
- Volledig herstel na een blessure
- Voorbereiding op de belas1ng (warming-up)
- APouwen na een sportac1viteit (cooling-down)
- Sport specifieke vaardigheid (goede techniek)
- Aanleg en bouw (lengte, gewicht vetpercentage en spiervezelverdeling spelen een grote rol in de
geschiktheid voor een sport)
- Mentaliteit (hoe meer je vergt van je lijf, hoe groter de kans op een sportblessure)
- Ervaring (inschaSngsvermogen)
Exogene factoren
De belas1ng van de sporter heeT te maken met exogene factoren: het karakter van de sport, de kwaliteit
van de accommoda1e en het materiaal.
- Karakter van de sport (topsport/wedstrijdsport/recrea1ef)
- Materiaal (bescherming en beschermende kleding)
- Accommoda1e (buiten/binnen, weersomstandigheden)
- Wedstrijdleiding (goede scheidsrechter)
- Trainers/coaches (voorkomen blessures door hun sporters posi1ef te beïnvloeden)
- Fair play (regels hanteren)
Eerste hulp bij sportblessures
Als je een bewegingsac1viteit organiseert is de aanwezigheid van een goed gevulde verbandkoffer
onmisbaar. Om adequaat hulp te kunnen verlenen moeten de volgende materialen in de verbandkoffer
ziJen.
- Handschoentjes
- Schaar
- Desinfec1emiddel
- Pleisters
- Steriele gaasjes
- Snelverband
- Verband
- Isola1edeken
Volgorde van handelen bij een ongeval
1. Veiligheid van jezelf, omstanders en het slachtoffer
Denk eerst aan je eigen veiligheid. Kijk dan of het slachtoffer veilig is. Verplaats het slachtoffer alleen als de
plaats waar het slachtoffer ligt levensgevaarlijk is. Als je iemand moet verplaatsen gebruik dan de
rautekgreep.
2. Geruststellen van het slachtoffer
3. Beoordelen van de situa1e
4. Professionele hulp inschakelen
5. Het slachtoffer helpen
Samenvatting paragraaf 1.4 van BSM Be Sports Minded
Sportblessure = een letsel dat ontstaat door een plotselinge gebeurtenis 1jdens sportbeoefening of dat
geleidelijk ontstaat ten gevolge van sporten.
Blessurepreven.e = het toepassen van maatregelen en adviezen ten behoeve van sporters en begeleiders
ter voorkoming van sportletsels of verergering of herhaling van letsels.
3 soorten blessurepreven.e:
primaire blessurepreven1e
= het voorkomen van blessures.
Je probeert de oorzaken van sportletsel weg te nemen.
Vb: je condi1e goed op peil houden, het dragen van beschermende kleding, je houden aan de regels van fair
play etc.
Secundaire blessurepreven1e
= het verminderen van een opkomende blessure.
Je herkent signalen van overbelas1ng (spierpijn, zwelling etc) en reageert op deze signalen om een grote
blessure te voorkomen.
Ter1aire blessurepreven1e
= het voorkomen van het verergeren van een bestaande blessure.
Je probeert de gevolgen van sportletsel zoveel mogelijk in te dammen:
- Eerste hulp bij direct optredende blessures
- Fysiotherapeut, sportarts, clubarts
- Rust
Acute exogene blessures
Blessures die ontstaan door direct inwerkend geweld op het bewegingsapparaat.
Vb: trap tegen de enkel, klap op de neus.
Acute endogene blessures
Blessures die worden veroorzaakt door een rela1ef kleine overbelas1ng.
Vb: zweepslag ( = een plotselinge scheuring van spierweefsel in de hamstrings of kuit bij het aanzeJen of
afzeJen).
De oorzaak van het afscheuren ligt in de voortdurende degenera1e van de spier.
Chronische exogene blessures
Blessures die ontstaan door herhaaldelijk direct inwerkend geweld van buitenaf.
Vb: telkens trappen tegen de enkel, telkens klappen op de neus.
Chronische endogene blessure
Bij deze blessure is sprake van herhaaldelijke overbelas1ng waardoor er degenera1e van de spier, pees of
aanhech1ngen optreedt.
Vb: tenniselleboog, springersknie, springschenen.
Deze blessures komen vaak voor bij intensieve bewegingspatronen.
, Endogene factoreren
Wat er in het lichaam zelf gebeurt, noem je de func.onele belas.ng. De bovengrens van de func1onele
belas1ng is de belastbaarheid.
- Condi1e
- Goede gezondheid en lichaamsverzorging
- Volledig herstel na een blessure
- Voorbereiding op de belas1ng (warming-up)
- APouwen na een sportac1viteit (cooling-down)
- Sport specifieke vaardigheid (goede techniek)
- Aanleg en bouw (lengte, gewicht vetpercentage en spiervezelverdeling spelen een grote rol in de
geschiktheid voor een sport)
- Mentaliteit (hoe meer je vergt van je lijf, hoe groter de kans op een sportblessure)
- Ervaring (inschaSngsvermogen)
Exogene factoren
De belas1ng van de sporter heeT te maken met exogene factoren: het karakter van de sport, de kwaliteit
van de accommoda1e en het materiaal.
- Karakter van de sport (topsport/wedstrijdsport/recrea1ef)
- Materiaal (bescherming en beschermende kleding)
- Accommoda1e (buiten/binnen, weersomstandigheden)
- Wedstrijdleiding (goede scheidsrechter)
- Trainers/coaches (voorkomen blessures door hun sporters posi1ef te beïnvloeden)
- Fair play (regels hanteren)
Eerste hulp bij sportblessures
Als je een bewegingsac1viteit organiseert is de aanwezigheid van een goed gevulde verbandkoffer
onmisbaar. Om adequaat hulp te kunnen verlenen moeten de volgende materialen in de verbandkoffer
ziJen.
- Handschoentjes
- Schaar
- Desinfec1emiddel
- Pleisters
- Steriele gaasjes
- Snelverband
- Verband
- Isola1edeken
Volgorde van handelen bij een ongeval
1. Veiligheid van jezelf, omstanders en het slachtoffer
Denk eerst aan je eigen veiligheid. Kijk dan of het slachtoffer veilig is. Verplaats het slachtoffer alleen als de
plaats waar het slachtoffer ligt levensgevaarlijk is. Als je iemand moet verplaatsen gebruik dan de
rautekgreep.
2. Geruststellen van het slachtoffer
3. Beoordelen van de situa1e
4. Professionele hulp inschakelen
5. Het slachtoffer helpen
