HOOFDSTUK 1 : ANALGETICA
Pijnladder
1. Trap 1 van de pijnladder: bij lichte tot matige pijn
Geneesmiddelen in deze groep:
a. Paracetamol
Koortswerend en pijnstillend
Werkt NIET tegen ontsteking (in tegenstelling tot de NSAID’s)
Veilige stof, weinig bijwerkingen
Ook geïndiceerd voor kinderen, ouderen (polymedicatie) en zwangerschap
Opgelet! Voor een volwassene (> 50 kg):
- Maximale dosis per keer = 1 g (1000 mg)
- Maximale dosis per dag (24u) = 4 g, elke 4-6 uur (MINIMAAL 4u tussen!)
- Voor een kind: 10-15 mg/ kg lichaamsgewicht, om de 4-6 uur
Werkingsmechanisme nog niet volledig opgehelderd
Metabolisatie vnl. door de lever met het ontstaan van een toxische
metaboliet: NAPQI
NAPQI wordt onschadelijk gemaakt door het
anti-oxidante eiwit glutathion
Bij overdosering stapelt de toxische metaboliet NAPQI zich op en zal de levercellen
onherstelbaar beschadigen (levertransplantatie kan dan nodig zijn).
Antigif bij overdosis paracetamol : acetylcysteïne (lysomucil®) IV.
1
, Risicofactoren voor hepatische toxiciteit:
- leverinsufficiëntie
- ernstige nierinsufficiëntie
- chronisch alcoholgebruik Dosisverlaging !
- uitdroging Max. 3g/dag
- chronische ondervoeding (lage reserves van hepatisch glutathion)
Paracetamol voor IV infusie: Perfusalgan®
Wordt intraveneus toegediend via een 15 min. durend infuus
De vloeistof is een oplossing van 10 mg/ml
- dient helder te zijn (geen deeltjes)
- opgelet met verwarring mg-ml!
Bestaat in 3 groottes:
- 10 ml ampul bevat 100 mg paracetamol (tot 10 kg)
- 50 ml fles bevat 500 mg paracetamol (tot 33 kg)
- 100 ml fles bevat 1000 mg paracetamol (vanaf 33 kg)
Dosering gebeurt steeds op basis van het gewicht: te verdunnen in 0,9% NaCl oplossing of 5%
glucose oplossing)
Conclusie:
- koorts en pijn
- vaak 1e keuze (veilig, ook voor kinderen, zwangerschap en weinig bijwerkingen)
- niet bij ontsteking
- niet als monotherapie bij hevige pijn (niet sterk genoeg)
- opgelet bij ernstige nier- en leverinsufficiëntie: dosisverlaging! (max 3 g per dag)
- langdurig dagelijks gebruik mogelijk (bv. bij artrose)
2
Pijnladder
1. Trap 1 van de pijnladder: bij lichte tot matige pijn
Geneesmiddelen in deze groep:
a. Paracetamol
Koortswerend en pijnstillend
Werkt NIET tegen ontsteking (in tegenstelling tot de NSAID’s)
Veilige stof, weinig bijwerkingen
Ook geïndiceerd voor kinderen, ouderen (polymedicatie) en zwangerschap
Opgelet! Voor een volwassene (> 50 kg):
- Maximale dosis per keer = 1 g (1000 mg)
- Maximale dosis per dag (24u) = 4 g, elke 4-6 uur (MINIMAAL 4u tussen!)
- Voor een kind: 10-15 mg/ kg lichaamsgewicht, om de 4-6 uur
Werkingsmechanisme nog niet volledig opgehelderd
Metabolisatie vnl. door de lever met het ontstaan van een toxische
metaboliet: NAPQI
NAPQI wordt onschadelijk gemaakt door het
anti-oxidante eiwit glutathion
Bij overdosering stapelt de toxische metaboliet NAPQI zich op en zal de levercellen
onherstelbaar beschadigen (levertransplantatie kan dan nodig zijn).
Antigif bij overdosis paracetamol : acetylcysteïne (lysomucil®) IV.
1
, Risicofactoren voor hepatische toxiciteit:
- leverinsufficiëntie
- ernstige nierinsufficiëntie
- chronisch alcoholgebruik Dosisverlaging !
- uitdroging Max. 3g/dag
- chronische ondervoeding (lage reserves van hepatisch glutathion)
Paracetamol voor IV infusie: Perfusalgan®
Wordt intraveneus toegediend via een 15 min. durend infuus
De vloeistof is een oplossing van 10 mg/ml
- dient helder te zijn (geen deeltjes)
- opgelet met verwarring mg-ml!
Bestaat in 3 groottes:
- 10 ml ampul bevat 100 mg paracetamol (tot 10 kg)
- 50 ml fles bevat 500 mg paracetamol (tot 33 kg)
- 100 ml fles bevat 1000 mg paracetamol (vanaf 33 kg)
Dosering gebeurt steeds op basis van het gewicht: te verdunnen in 0,9% NaCl oplossing of 5%
glucose oplossing)
Conclusie:
- koorts en pijn
- vaak 1e keuze (veilig, ook voor kinderen, zwangerschap en weinig bijwerkingen)
- niet bij ontsteking
- niet als monotherapie bij hevige pijn (niet sterk genoeg)
- opgelet bij ernstige nier- en leverinsufficiëntie: dosisverlaging! (max 3 g per dag)
- langdurig dagelijks gebruik mogelijk (bv. bij artrose)
2
