Samenvatting Financial Accounting
Door Michelle
,Inhoudsopgave
H1.4 Rechtsvormen van ondernemen ............................................................................................................ 3
H1.5 Omzet belasting..................................................................................................................................... 7
H3.1 investering en financiering..................................................................................................................... 8
H3.2 balans en resultatenrekening................................................................................................................. 9
H3.3 Winst versus kasmutatie...................................................................................................................... 10
H7 Eigen vermogen..................................................................................................................................... 15
H7.1 Eigen vermogen bij ondernemingen zonder rechtspersoonlijkheid.......................................................15
H8 Vreemd vermogen.................................................................................................................................. 21
Bijlagen: Hulp bij financial accounting (tentamenstof!).................................................................................36
2
,H1.4 Rechtsvormen van ondernemen
Een onderneming heeft een rechtsvorm. De keuze van de rechtsvorm is van belang om de juridische
relaties binnen de onderneming en tussen de onderneming in de buitenwereld in elkaar te zetten.
Een rechtsvorm wordt bepaald door:
Wie heeft het voor het zeggen?
Hoe kan de onderneming financieringsmiddelen aantrekken?
Hoe kan de onderneming langere tijd voortbestaan?
Zijn de eigenaren juridisch aansprakelijk voor de schulden van de onderneming?
Wat is de fiscale positie?
Dient de onderneming haar financiële cijfers bekend te maken?
Er kan een verschil gemaakt worden tussen rechtsvormen. Een onderneming kan wel
rechtspersoonlijkheid hebben of niet. Wanneer er wel sprake van is, maakt de onderneming zelfs
juridische overeenkomsten. Bijvoorbeeld:
Personeel aannemen
Geld lenen bij de bank
Verkoopcontracten afsluiten
Wanneer er geen sprake van is dan worden de overeenkomsten aangegaan op de naam van de
eigenaar-exploitant.
Eenmanszaak (sole proprietorship)
Onderneming is eigendom van een persoon en heeft geen rechtspersoonlijkheid. Exploitant is de
eigenaar. Hij/zij heeft er zelf geld geïnvesteerd (eigen vermogen ‘owner’s equity) of kan een lening
hebben afgesloten bij de bank (vreemd vermogen (liabilities, debt). (Bank heeft geen
zeggenschap). Eenmanszaak kan wel personeel hebben. Zonder de eigenaar is er geen onderneming
meer en de eigenaar is zelf aansprakelijk voor de schulden. Over de behaalde winst betaalt de
ondernemer inkomstenbelasting (income tax). Dit kan verlaagd worden door aftrekposten of het
bedrag te verminderen met korting.
Ondernemersaftrek: bestaat uit zelfstandigenaftrek en startersaftrek.
MKB-vrijstelling: Van het bedrag dat overblijft na de ondernemersaftrek, is 14% vrijgesteld van
belasting, dit is de MKB-vrijstelling.
Daarnaast krijgt iedereen die inkomsten uit arbeid krijgt ook arbeidskorting en zijn er nog extra
heffingskortingen voor speciale situaties.
Boekhoudverplichting
Bijhouden van administratie.
Een eigenaar van een eenmanszaak hoeft zijn financiële positie niet openbaar te maken. Hij heeft
geen Publicatieplicht.
3
, Vennootschap onder firma of een maatschap (partnership)
Meerdere eigenaren zonder rechtspersoonlijkheid.
Maatschap: samenwerkingsverbanden van beoefenaren van vrije beroepen zoals: juristen,
accountants, artsen. Maten in een maatschap zijn niet hoofdelijk aansprakelijk voor een schuld in de
maatschap, alleen voor gelijke delen (several liability).
Vennootschap onder firma: handels-of productieactiviteiten. Ook wel ‘vennoten of firmanten’
genoemd. Leiding wordt gezamenlijk gegeven.
Voordeel: betere beslissingen door specifieke deskundigheid.
Nadeel: meerdere leiders op een schip leidt tot meningsverschillen.
Eigen vermogen kan groter worden doordat nieuwe vennoten zich kunnen inkopen.
Het heeft een afgescheiden vermogen Zakelijke schuldeisers hebben voorrang op privéschuldeisers
in geval van non-betaling.
Alle vennoten zijn hoofdelijk aansprakelijk (jointly and severally liable)
Een vennootschap onder firma bestaat fiscaal niet. Iedere vennoot drijft voor zijn eigen winstaandeel
een aparte onderneming waar zij inkomstenbelasting voor betalen. Net als een eenmanszaak hebben
zij gunstige faciliteiten en geen publicatieplicht.
Gewone vof: leiding en eigendom berusten bij dezelfde persoon.
Commanditaire vennootschap (limited partnership): gedeeltelijke scheiding tussen leiding en
eigendom. Hierbij is er sprake van commanditaire vennoten (limited partners/ stille vennoten
(silent partners). Zij zijn eigenaar vanwege het ter beschikking stellen van hun eigen vermogen, maar
hebben geen leiding in onderneming. Zij betalen wel inkomstenbelasting, maar hebben geen recht op
fiscale voordelen.
Voordeel: extra vermogen, zonder extra leider erbij.
Kapitaalvennootschap
Kan een besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid (limited liability company) zijn of een
naamloze vennootschap (business corporation). Ook wel rechtspersonen genoemd. (BV en NV).
Het eigen vermogen is verdeeld in aandelen.
Algemene vergadering van aandeelhouders (AvA): de gezamenlijke aandeelhouders samen. De
hoogste macht van een onderneming die de belangrijkste beslissingen maakt. Maar de dagelijks
leiding wordt door een directie gedaan. Bij sommige bedrijven is er nog een derde orgaan: de raad
van commissarissen, die houden toezicht op de directie in opdracht van de aandeelhouders.
Corporate Governance Code: Opgestelde regels van besturen van ondernemingen.
Verschil BV en NV:
- grotere betrokkenheid van aandeelhouders bij BV dan bij NV.
- NV wordt opgericht met als doel een groot vermogen bijeen te brengen. Bij de oprichting zijn er dan
ook meerdere aandeelhouders die niet een leidende functie hebben. (hier kan ook sprake van zijn bij
een grote BV)
Wel kunnen ze beiden extra vermogen krijgen doordat de AvA beslist om gemaakte winst niet uit te
keren, maar binnen het bedrijf te houden en kunnen ze nieuwe aandelen uitgeven. Hierdoor is de
scheiding tussen leiding en eigendom gewaarborgd dan bij niet-rechtspersonen. Belasting bij een bv
en nv wordt bij geheven bij vennootschap en aandeelhouders. De BV en NV betalen
vennootschapsbelasting (corporate tax) over de ondernemingswinst, de aandeelhouders betalen
inkomstenbelasting over hun aandeel in de winst.
- BV’s kennen alleen aandelen op naam, NV hebben aandelen op naam en aan toonder.
- Bij een BV kan een blokkeringsclausule worden opgenomen, die beperkingen oplegt bij
4
Door Michelle
,Inhoudsopgave
H1.4 Rechtsvormen van ondernemen ............................................................................................................ 3
H1.5 Omzet belasting..................................................................................................................................... 7
H3.1 investering en financiering..................................................................................................................... 8
H3.2 balans en resultatenrekening................................................................................................................. 9
H3.3 Winst versus kasmutatie...................................................................................................................... 10
H7 Eigen vermogen..................................................................................................................................... 15
H7.1 Eigen vermogen bij ondernemingen zonder rechtspersoonlijkheid.......................................................15
H8 Vreemd vermogen.................................................................................................................................. 21
Bijlagen: Hulp bij financial accounting (tentamenstof!).................................................................................36
2
,H1.4 Rechtsvormen van ondernemen
Een onderneming heeft een rechtsvorm. De keuze van de rechtsvorm is van belang om de juridische
relaties binnen de onderneming en tussen de onderneming in de buitenwereld in elkaar te zetten.
Een rechtsvorm wordt bepaald door:
Wie heeft het voor het zeggen?
Hoe kan de onderneming financieringsmiddelen aantrekken?
Hoe kan de onderneming langere tijd voortbestaan?
Zijn de eigenaren juridisch aansprakelijk voor de schulden van de onderneming?
Wat is de fiscale positie?
Dient de onderneming haar financiële cijfers bekend te maken?
Er kan een verschil gemaakt worden tussen rechtsvormen. Een onderneming kan wel
rechtspersoonlijkheid hebben of niet. Wanneer er wel sprake van is, maakt de onderneming zelfs
juridische overeenkomsten. Bijvoorbeeld:
Personeel aannemen
Geld lenen bij de bank
Verkoopcontracten afsluiten
Wanneer er geen sprake van is dan worden de overeenkomsten aangegaan op de naam van de
eigenaar-exploitant.
Eenmanszaak (sole proprietorship)
Onderneming is eigendom van een persoon en heeft geen rechtspersoonlijkheid. Exploitant is de
eigenaar. Hij/zij heeft er zelf geld geïnvesteerd (eigen vermogen ‘owner’s equity) of kan een lening
hebben afgesloten bij de bank (vreemd vermogen (liabilities, debt). (Bank heeft geen
zeggenschap). Eenmanszaak kan wel personeel hebben. Zonder de eigenaar is er geen onderneming
meer en de eigenaar is zelf aansprakelijk voor de schulden. Over de behaalde winst betaalt de
ondernemer inkomstenbelasting (income tax). Dit kan verlaagd worden door aftrekposten of het
bedrag te verminderen met korting.
Ondernemersaftrek: bestaat uit zelfstandigenaftrek en startersaftrek.
MKB-vrijstelling: Van het bedrag dat overblijft na de ondernemersaftrek, is 14% vrijgesteld van
belasting, dit is de MKB-vrijstelling.
Daarnaast krijgt iedereen die inkomsten uit arbeid krijgt ook arbeidskorting en zijn er nog extra
heffingskortingen voor speciale situaties.
Boekhoudverplichting
Bijhouden van administratie.
Een eigenaar van een eenmanszaak hoeft zijn financiële positie niet openbaar te maken. Hij heeft
geen Publicatieplicht.
3
, Vennootschap onder firma of een maatschap (partnership)
Meerdere eigenaren zonder rechtspersoonlijkheid.
Maatschap: samenwerkingsverbanden van beoefenaren van vrije beroepen zoals: juristen,
accountants, artsen. Maten in een maatschap zijn niet hoofdelijk aansprakelijk voor een schuld in de
maatschap, alleen voor gelijke delen (several liability).
Vennootschap onder firma: handels-of productieactiviteiten. Ook wel ‘vennoten of firmanten’
genoemd. Leiding wordt gezamenlijk gegeven.
Voordeel: betere beslissingen door specifieke deskundigheid.
Nadeel: meerdere leiders op een schip leidt tot meningsverschillen.
Eigen vermogen kan groter worden doordat nieuwe vennoten zich kunnen inkopen.
Het heeft een afgescheiden vermogen Zakelijke schuldeisers hebben voorrang op privéschuldeisers
in geval van non-betaling.
Alle vennoten zijn hoofdelijk aansprakelijk (jointly and severally liable)
Een vennootschap onder firma bestaat fiscaal niet. Iedere vennoot drijft voor zijn eigen winstaandeel
een aparte onderneming waar zij inkomstenbelasting voor betalen. Net als een eenmanszaak hebben
zij gunstige faciliteiten en geen publicatieplicht.
Gewone vof: leiding en eigendom berusten bij dezelfde persoon.
Commanditaire vennootschap (limited partnership): gedeeltelijke scheiding tussen leiding en
eigendom. Hierbij is er sprake van commanditaire vennoten (limited partners/ stille vennoten
(silent partners). Zij zijn eigenaar vanwege het ter beschikking stellen van hun eigen vermogen, maar
hebben geen leiding in onderneming. Zij betalen wel inkomstenbelasting, maar hebben geen recht op
fiscale voordelen.
Voordeel: extra vermogen, zonder extra leider erbij.
Kapitaalvennootschap
Kan een besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid (limited liability company) zijn of een
naamloze vennootschap (business corporation). Ook wel rechtspersonen genoemd. (BV en NV).
Het eigen vermogen is verdeeld in aandelen.
Algemene vergadering van aandeelhouders (AvA): de gezamenlijke aandeelhouders samen. De
hoogste macht van een onderneming die de belangrijkste beslissingen maakt. Maar de dagelijks
leiding wordt door een directie gedaan. Bij sommige bedrijven is er nog een derde orgaan: de raad
van commissarissen, die houden toezicht op de directie in opdracht van de aandeelhouders.
Corporate Governance Code: Opgestelde regels van besturen van ondernemingen.
Verschil BV en NV:
- grotere betrokkenheid van aandeelhouders bij BV dan bij NV.
- NV wordt opgericht met als doel een groot vermogen bijeen te brengen. Bij de oprichting zijn er dan
ook meerdere aandeelhouders die niet een leidende functie hebben. (hier kan ook sprake van zijn bij
een grote BV)
Wel kunnen ze beiden extra vermogen krijgen doordat de AvA beslist om gemaakte winst niet uit te
keren, maar binnen het bedrijf te houden en kunnen ze nieuwe aandelen uitgeven. Hierdoor is de
scheiding tussen leiding en eigendom gewaarborgd dan bij niet-rechtspersonen. Belasting bij een bv
en nv wordt bij geheven bij vennootschap en aandeelhouders. De BV en NV betalen
vennootschapsbelasting (corporate tax) over de ondernemingswinst, de aandeelhouders betalen
inkomstenbelasting over hun aandeel in de winst.
- BV’s kennen alleen aandelen op naam, NV hebben aandelen op naam en aan toonder.
- Bij een BV kan een blokkeringsclausule worden opgenomen, die beperkingen oplegt bij
4
