Samenvatting - Privaatrecht 2 (L.12663)

WEEK 1: INTRODUCTIE GOEDERENRECHT, OVERDRACHT, EIGENDOM,
BEZIT EN HOUDERSCHAP

VERMOGENSRECHT

Het geheel van bepalingen dat betrekking heeft op vermogensbestanddelen (boek 3 BW)



Vermogen

Alle op geld waardeerbare rechten en plichten toebehorend aan een persoon

 Schulden (plichten)
 Goederen (rechten)
o Zaken
 Roerend
 Onroerend
o Vermogensrechten (moeten overdraagbaar zijn óf de rechthebbende een stoffelijk
voordeel verschaffen)
 Absoluut
 Relatief

Goederenrecht (BW 3 en 5) Verbintenissenrecht (BW 6 en 7)
Gesloten systeem Open systeem (contractsvrijheid)
In beginsel dwingend recht In beginsel regelend recht
Absolute rechten Relatieve rechten



Absolute rechten

Gelden tegenover iedereen, bijv. eigendomsrecht

 Gekoppeld aan eigendom
 Zaaksgevolg: blijft rusten op de zaak
 Gesloten systeem: alleen in de wet genoemde mogelijkheden
 Publiciteitsvereiste: uittreksel openbaar register
 Prioriteitsregel: oudste recht gaat voor



Relatieve rechten

Gelden alleen tussen bepaalde personen (waar je een ‘relatie’ mee hebt), bijv. huurrecht



Persoonlijke rechten

Rechten waar je aanspraak op maakt, maar ze zijn niet van jou

 Abonnementen/lidmaatschappen zijn dus geen deel van je vermogen
 Hierop kan dus geen beslag gelegd worden en deze kunnen niet aangetast worden bij
faillissement

,Registergoederen

Goederen voor welke overdracht of vestiging inschrijving in de daartoe bestemde openbare registers
noodzakelijk is: art. 3:10 BW

 Onroerende zaken
 Appartementsrechten
 Beperkte rechten op een onroerende zaak/registergoederen
 Te boek gestelde zee- en binnenschepen
 Te boek gestelde vliegtuigen



Afhankelijk recht

Een recht dat aan een ander recht zodanig verbonden is, dat het niet zonder dat andere recht kan
bestaan: art. 3:7 BW (het volgt dus ook het andere recht)

 Hypotheekrecht
o Zekerheidsrecht dat op registergoederen kan worden gevestigd: verzekering dat de
vordering wordt voldaan
o Afhankelijk van de vordering die de bank op de hypotheekgever heeft
o Wanneer de vordering op €0,- staat, vervalt het hypotheekrecht van rechtswege
o Wordt gevestigd op een onderpand, niet op bijv. de woning (dus op het
eigendomsrecht dat de eigenaar recht geeft op de grond, niet op de grond zelf)
 Pandrecht
o Zekerheidsrecht dat op alles behalve registergoederen kan worden gevestigd



Beperkt recht

Een recht dat is afgeleid uit een meer omvattend recht, hetwelk met het beperkte recht is bezwaard:
art. 3:8 BW

 Gebruiksrechten (bijv. appartementsrecht)
 Zekerheidsrechten (bijv. hypotheekrecht)
 Verkrijging op dezelfde manier als het meer omvattende recht
 Bijna alle beperkte rechten zijn afhankelijke rechten
o Bijv. verkoop van een beperkt stuk van je eigendom
o Het eigendom is meer omvattend dan het beperkte stuk
o Bij hypotheekrecht is het recht van overdracht van de onroerende zaak overgegaan
naar de bank
 De beperkte rechten uit boek 3 kunnen op het hele vermogen gevestigd worden (titel 8 en 9)
o Recht van vruchtgebruik
o Recht van pand
o Recht van hypotheek
 De beperkte rechten uit boek 5 kunnen alleen op zaken gevestigd worden (titel 6, 7 en 8)
o Erfdienstbaarheden
o Erfpacht
o Opstal

, Erfdienstbaarheid Kwalitatieve verplichting Opstalrecht
Goederenrecht Verbintenissenrecht Goederenrecht
Zakelijk recht - Zakelijk recht
Vereist tussen minstens twee - -
erven
Geen actieve verplichtingen Actieve verplichtingen Actieve verplichtingen
Gebruik/beperking Gedragsverplichting Eigendom opstal
Doorbreekt geen natrekking Doorbreekt geen natrekking Doorbreekt natrekking
Gebruik van andermans grond? → Erfdienstbaarheid

Blijvende gedragsregel bij eigendomsoverdracht? → Kwalitatieve verplichting

Eigendom van bouwwerk op andermans grond? → Opstalrecht



Eigendomsrecht

 Gebruiksrecht (art. 5:1 lid 2 BW)
 Eigenaar van de vruchten (art. 5:1 lid 3 BW)
 Beschikkingsrecht (art. 3:81 jo 3:83 BW)
o Curatenstelling (art. 1:378 BW)
o Minderjarige (art. 1:233 BW)



Iemand heeft een goed onder zich

 Bezit (houdt voor zichzelf)
o Bezit te goeder trouw
 Eigenaar
o Bezit te kwader trouw
 Dief, heler
 Houderschap (houdt voor een ander)
o Huurder/lener
o Je mag ervan uitgaan dat diegene die een goed houdt, ook de eigenaar is: art. 3:108
jo 3:109 BW
 De eigenaar is verantwoordelijk voor de schade die door een zaak wordt
veroorzaakt
 De schadelijdende mag de kosten verhalen op de houder op dat moment, de
houder moet zelf de eigenaar vinden
 Tenzij de uiterlijke kenmerken van de zaak anders doen vermoeden, bijv. bij
een deelscooter



Handhaving bij inbreuk eigendomsrecht

1. Onrechtmatige daad (art. 6:162 BW)
o Schadevergoeding
o Ontruiming
o Afbreken
o Uit huis zetten

, 2. Verklaring voor recht: wie is de eigenaar?
3. Revindicatie: terugvorderen (art. 5:2 BW)



Eigendomsverklaring

 Verkrijging onder algemene titel (rechten en plichten, verjaringstermijn wordt voortgezet)
o Erfopvolging (art. 4:1 BW)
o Boedelmenging
 Verkrijging onder bijzondere titel (rechten, geen plichten, verjaringstermijn vervalt)
o Overdracht (art. 3:89 BW)
o Verjaring (art. 3:99 BW)
 Bijzondere wijzen van eigendomsverkrijging
o Natrekking (art. 5:3 jo 5:14 BW)
o Vermenging (art. 5:15 BW)
o Zaaksvorming (art. 5:16 BW)
o Toe-eigening: inbezitneming (art. 5:4 BW)
o Vinderschap (art. 5:5 BW)
o Schatvinding (art. 5:13 BW)



Eigendomsoverdracht (art. 3:84 jo 3:89 BW)

Vereisten

 Beschikkingsbevoegdheid
 Geldige titel
o Met voldoende bepaaldheid beschreven
 Levering
o Notariële (transport) akte
o Inschrijving openbare registers



Verjaring (vereist bezit)

 Bezit te kwader trouw
o Verkrijging na tenietgaan rechtsvordering tot beëindiging van bezit
 Art. 3:306 jo 3:105 BW: bevrijding na 20 jaar
 Je kunt bij inbezitneming van een onroerende zaak niet te goeder trouw zijn,
dus hierbij is het (bijna) altijd 20 jaar
 Bezit te goeder trouw
o Registergoed
 Art. 3:99 lid 1 BW: verkrijging na 10 jaar nadrukkelijk
o Niet-registergoed
 Art. 3:99 lid 1 BW: verkrijging na 3 jaar



Natrekking (blauwe tabjes)

Bestanddeel wordt gezien als deel van het geheel