EENHEID 01: MENSE EN PLEKKE
TERM DEFINISIE
Nedersetting ’n Plek waar mense saam woon.
Dienswerk Werk waar mense iets vir die gemeenskap doen, soos ’n onderwyser.
Nywerhede Die maak van goedere in fabrieke.
WOONPLEKKE
• Plekke waar mense saam woon, word nedersettings genoem.
• Mense woon in stede, plase, klein dorpies en groot dorpe.
• Plase, dorpe en stede is verskillende soorte nedersettings.
PLASE
• 'n Plaas is 'n groot stuk grond vir kosproduksie.
• Mense wat op 'n plaas woon, is eienaars en plaaswerkers.
KLEIN DORPIES
• Mense woon meer in klein dorpies as op plase.
• Klein dorpies is kleiner as groot dorpe.
• Verskeie gesinne woon in 'n klein dorpie.
• Klein dorpies kan winkels, skole en klinieke hê.
GROTER DORPE
• Sommige dorpe is groter, maar kleiner as stede.
• Baie mense woon en werk in dorpe.
• Dorpe het winkels, skole en klinieke.
• Daar is ook fabrieke en kantore in dorpe.
STEDE
• Stede is die grootste woonplekke vir mense.
• Duisende of selfs miljoene mense woon in stede.
• Stede het 'n groot verskeidenheid winkels, skole, hospitale, fabrieke en kantore.
GEBOUE EN WAARVOOR HULLE GEBRUIK WORD
• Mense woon in huise, woonstelle en diere het skuilings of hokke nodig.
• Motorhuise word gebruik om motors te stoor.
• Op plase is daar geboue vir masjinerie en produkte.
• Verskillende dienste word gelewer in geboue soos hospitale, skole, banke en kerke.
PAAIE EN VOETPAAIE
• Mense maak gebruik van verskillende vervoermiddels.
• Voetpaaie is nodig vir voetgangers om te loop.
• In die afwesigheid van voetpaaie, kan mense hulle eie paadjies uittrap.
• As baie mense dieselfde paadjie gebruik, kan dit 'n pad word.
• Paaie of paadjies is nodig vir fietsryers.
• Motors, busse en taxi's vereis paaie om te ry.
Kopiereg © Skool Notas Aardrykskunde Graad 4 Oxford Suksesvolle handboek Bladsy 1 van 21
, Module 01: Plekke waar mense woon
EENHEID 02: BAKENS EN HOE OM ’N ROETE TE VERDUIDELIK
TERM DEFINISIE
Kenmerke Dele van iets wat opmerklik is.
Bakens Dinge wat jy van ver af kan sien.
BAKENS: NATUURLIK EN MENSGEMAAK
• Bakens is kenmerke in 'n omgewing.
• Bakens kan natuurlike of mensgemaakte kenmerke wees.
• Natuurlike kenmerke sluit in gras, bome, riviere en berge.
• Mensgemaakte kenmerke sluit in paaie, geboue en kragpale.
• Bakens kan hoog bome, berge of draaie in riviere wees.
• Mensgemaakte bakens kan spesifieke geboue of kruispunte van paaie wees.
BESKRYF EN TEKEN ’N KORT ROETE
• Thandi kom stad toe om werk te soek en bly by haar broer Dawid.
• Dawid vertel Thandi hoe om by die taxi-staanplek uit te kom.
• Dawid gee aan Thandi aanwysings oor hoe om te loop.
• Hy beskryf landmarks soos 'n spaza-winkel en 'n speelparkie.
• Hy sê dat sy regs moet draai by Tambostraat.
• Dawid maak 'n skets van die roete vir Thandi.
• Die skets is 'n eenvoudige kaart.
VERDUIDELIK HOE OM VAN EEN PLEK TOT BY ’N ANDER TE KOM
• Verduidelik stap vir stap die pad wat gevolg moet word.
• Moedig aan om op te let vir bakens en straatname.
• Sê vir hulle na watter kant toe hulle moet afdraai.
• Bespreek die skets wat die roete wys.
• Identifiseer die posisies van die laerskool en die biblioteek op die skets.
• Moedig aan om na bakens te soek op die pad.
BESKRYF EN TEKEN JOU EIE ROETE
• Beskryf en teken 'n roete van jou eie huis af.
• Dink aan 'n kort roete wat jy dikwels gebruik.
• Oorweeg om van jou huis na die skool te gaan as die roete nie te lank is nie.
• As die roete te lank is, dink aan 'n korter roete, soos na die winkel of 'n vriend se huis.
• Let op bakens langs die pad terwyl jy die roete beskryf.
Kopiereg © Skool Notas Aardrykskunde Graad 4 Oxford Suksesvolle handboek Bladsy 2 van 21