Hoofdstuk 31
Gerontologie = wetenschap naar veroudering, focus ligt nu op verlengen optimale gezondheidsduur
i.p.v. verlengen van levensduur
Factoren die zorgen voor een optimale gezondheidsduur:
- Fysieke gezondheid
- Spiritualiteit
- Emotionele en educatieve status
- Sociale tevredenheid
SeDS = sedentary enviromental death syndrome → inactiviteit leid tot tal van problemen, dit leid
uiteindelijk tot vroegtijdige dood.
Kinderen hebben een verhoogde Ve van 10-30% dan volwassenen bij gewicht dragende activiteiten
(bijv. wandelen) bij een sub maximale snelheid. Komt door een slechtere exercise economy (↓
ventilatie efficiëntie, kleinere paslengte en grotere pasfrequentie)
Ouderen
Veroudering leidt tot achteruitgang mobiliteit (mogelijkheid tot verplaatsen) en inspanningstolerantie.
Er vinden veranderingen plaats op musculair, neurologisch, hormonaal en cardiovasculair niveau.
Daarnaast neemt het vetpercentage toe en de botdichtheid af.
Spieren
Spierkracht vermindert bij ouderen. Directe gevolgen van ↓spierkracht zijn: verminderde mobiliteit,
verminderde fitness status en een grotere kans op blessures. (afname 1,5-5% per jaar)
Belang van spierkracht betreft loopsnelheid en balans.
Atrofie = weefselafname, door achteruitgang spier. Remodelleren van motorunits verslechtert (vooral
bij type II) door ↓ GH, ↓IGF, ↓ mitochondriën + verslechtering van de capaciteit, ↓ cel kernen en ↓
spiereindplaat structuren (zenuwen en capillairen)
Sarcopenie = vermindering spierkracht en spiermassa door veroudering, voeding, (in)activiteit en
ziekte.
Factoren die veranderen
- ↓ cross sectional area
- ↓ diameter spiervezels
- ↓ aantal snelle spiervezels
- ↓ motorunits
Spierkracht wordt bepaald door:
- Dwarsdoorsnede spier (spiervezeldikte en spiervezelrichting)
- Peesstijfheid
- Perifere elektrische activatie
- Centrale activatie
Vermogen (P) = Kracht (F) ∙ Snelheid (v)
Kracht vermindert door sarcopenie en atrofie. Snelheid verminderd door atrofie type II vezels
Ouderen hebben een twee keer zoveel non contractiele inhoud in locomotorieus (spierstelsel).
Mogelijk door de verminderde aansturing van zenuwen, hierdoor vermindering in hoeveelheid
zenuwen naar de spiereindplaat.
Weerstandstraining (80% van 1 RM) helpt bij activatie van eiwitsynthese en eiwit behoud. Verminderd
hiermee spiermassa en kracht verlies.
Neurologisch Ouderen hebben 40% minder spinal cord axonen. Daarnaast is de prikkelgeleiding in de
zenuw met 10% verminderd.
Emotionele reflexen worden mindersnel aangetast dan fysieke reflexen.
Gerontologie = wetenschap naar veroudering, focus ligt nu op verlengen optimale gezondheidsduur
i.p.v. verlengen van levensduur
Factoren die zorgen voor een optimale gezondheidsduur:
- Fysieke gezondheid
- Spiritualiteit
- Emotionele en educatieve status
- Sociale tevredenheid
SeDS = sedentary enviromental death syndrome → inactiviteit leid tot tal van problemen, dit leid
uiteindelijk tot vroegtijdige dood.
Kinderen hebben een verhoogde Ve van 10-30% dan volwassenen bij gewicht dragende activiteiten
(bijv. wandelen) bij een sub maximale snelheid. Komt door een slechtere exercise economy (↓
ventilatie efficiëntie, kleinere paslengte en grotere pasfrequentie)
Ouderen
Veroudering leidt tot achteruitgang mobiliteit (mogelijkheid tot verplaatsen) en inspanningstolerantie.
Er vinden veranderingen plaats op musculair, neurologisch, hormonaal en cardiovasculair niveau.
Daarnaast neemt het vetpercentage toe en de botdichtheid af.
Spieren
Spierkracht vermindert bij ouderen. Directe gevolgen van ↓spierkracht zijn: verminderde mobiliteit,
verminderde fitness status en een grotere kans op blessures. (afname 1,5-5% per jaar)
Belang van spierkracht betreft loopsnelheid en balans.
Atrofie = weefselafname, door achteruitgang spier. Remodelleren van motorunits verslechtert (vooral
bij type II) door ↓ GH, ↓IGF, ↓ mitochondriën + verslechtering van de capaciteit, ↓ cel kernen en ↓
spiereindplaat structuren (zenuwen en capillairen)
Sarcopenie = vermindering spierkracht en spiermassa door veroudering, voeding, (in)activiteit en
ziekte.
Factoren die veranderen
- ↓ cross sectional area
- ↓ diameter spiervezels
- ↓ aantal snelle spiervezels
- ↓ motorunits
Spierkracht wordt bepaald door:
- Dwarsdoorsnede spier (spiervezeldikte en spiervezelrichting)
- Peesstijfheid
- Perifere elektrische activatie
- Centrale activatie
Vermogen (P) = Kracht (F) ∙ Snelheid (v)
Kracht vermindert door sarcopenie en atrofie. Snelheid verminderd door atrofie type II vezels
Ouderen hebben een twee keer zoveel non contractiele inhoud in locomotorieus (spierstelsel).
Mogelijk door de verminderde aansturing van zenuwen, hierdoor vermindering in hoeveelheid
zenuwen naar de spiereindplaat.
Weerstandstraining (80% van 1 RM) helpt bij activatie van eiwitsynthese en eiwit behoud. Verminderd
hiermee spiermassa en kracht verlies.
Neurologisch Ouderen hebben 40% minder spinal cord axonen. Daarnaast is de prikkelgeleiding in de
zenuw met 10% verminderd.
Emotionele reflexen worden mindersnel aangetast dan fysieke reflexen.
