Pedagogiek 2.1 HC4
Kinderopvang vanuit historisch perspectief
Begin
De eerste Nederlandse crèche, toen bewaarplaats, ontstond aan het einde van de 19 e eeuw.
Dat had te maken met de beweging die plaats vond van mensen die verhuisden van het
platteland naar de steden om daar werk te vinden, de industrialisatie. Dat betekende niet
alleen dat de vaders maar ook de moeders moesten gaan werken vanwege armoede, zij
moest snel na de bevalling aan het werk. Dus vooral kinderen van deze gezinnen gingen in
deze tijd naar de bewaarschool en dat werd destijds als een schande gezien, het moraal was
dat het kind thuis bij de moeder thuishoorde. Die eerste bewaarplaatsen zat weinig
pedagogisch aan, het ging met name over hygiëne en voeding en verder werden de kinderen
aan hun lot overgelaten. Deze bewaarplaatsen werden geleid door vrouwen van hogere,
betere komaf die dat zagen als liefdadigheid.
Begin 20e eeuw
Toen de eerste bewaarplaatsen ontstonden waren ze allemaal niet gericht op hygiëne zoals
de meeste rijke dames wilden zien. Er kwam een commissie die polshoogte kwam nemen bij
een aantal crèches en kwamen tot de conclusie dat veel bewaarplaatsen ‘holen van
mensenverdierlijking’ en ‘pestholen’ leken, dat het vieze kinderopvangen waren. En een
aantal van de rijke dames vond dat het anders moest, het moest schoner en moeders
moesten worden opgevoed hoe je goed moet opvoeden. Femina Muller (1872) nam hierin
de leiding en richtte ‘de Vereeniging tot Verbetering der Kleine Kinderbewaarplaatsen’ op,
ook kwam er wat subsidie vrij om deze plekken te verbeteren.
20e eeuw deel 1
Na de oorlog brak er een tijd van welvaart aan en dat had gevolgen voor de bewaarplaatsen,
er werd meer gekeken naar de pedagogische doelstellingen die een crèche heeft. Het eerste
gevolg waren de Dolle mina’s (jaren 60), dit waren de feministen die voor zichzelf opkwamen
en wilden af van het schuldgevoel van het brengen van je kind naar de crèche. Zij wilden ook
recht hebben op de vrijheid die mannen hadden om zich te ontwikkelen en te werken.
Daarnaast kwam er in die tijd meer ruimte voor het vrouw en het kind d.m.v. uitkeringen. De
gehechtheidstheorie had enorme nadruk op de emotionele welzijn van het kind. Het kind
was niet alleen fysiek fragiel (schoon & gevoed), maar ook psychisch fragiel vooral in de
eerste jaren. Deze theorie vond het niks dat ouders hun kinderen naar de crèche brachten,
dit stond dus parallel aan de ontwikkeling van de Dolle mina’s
20e eeuw deel 2
Een ander belangrijke ontwikkeling die plaatsvond was het ontstaan van de
peuterspeelzalen. De peuterspeelzalen werd opgericht door ouders die het fijn vonden dat
hun kinderen met elkaar konden spelen voordat ze naar school gingen, dit omdat gezinnen
kleiner waren. In de jaren 60 was dit vrijwillig door ouders, dit was zo’n succes dat het steeds
verder uitbreidde dat de overheid ook in beeld kwam in de jaren 70. Ten tweede kwam er
ook de Voorschoolse Vervroegde Educatie (VVE), dit was er op gericht om kinderen in het
voorschoolse traject klaar te maken voor groep 1 gericht op taalontwikkeling (jaren 90).
Kinderopvang vanuit historisch perspectief
Begin
De eerste Nederlandse crèche, toen bewaarplaats, ontstond aan het einde van de 19 e eeuw.
Dat had te maken met de beweging die plaats vond van mensen die verhuisden van het
platteland naar de steden om daar werk te vinden, de industrialisatie. Dat betekende niet
alleen dat de vaders maar ook de moeders moesten gaan werken vanwege armoede, zij
moest snel na de bevalling aan het werk. Dus vooral kinderen van deze gezinnen gingen in
deze tijd naar de bewaarschool en dat werd destijds als een schande gezien, het moraal was
dat het kind thuis bij de moeder thuishoorde. Die eerste bewaarplaatsen zat weinig
pedagogisch aan, het ging met name over hygiëne en voeding en verder werden de kinderen
aan hun lot overgelaten. Deze bewaarplaatsen werden geleid door vrouwen van hogere,
betere komaf die dat zagen als liefdadigheid.
Begin 20e eeuw
Toen de eerste bewaarplaatsen ontstonden waren ze allemaal niet gericht op hygiëne zoals
de meeste rijke dames wilden zien. Er kwam een commissie die polshoogte kwam nemen bij
een aantal crèches en kwamen tot de conclusie dat veel bewaarplaatsen ‘holen van
mensenverdierlijking’ en ‘pestholen’ leken, dat het vieze kinderopvangen waren. En een
aantal van de rijke dames vond dat het anders moest, het moest schoner en moeders
moesten worden opgevoed hoe je goed moet opvoeden. Femina Muller (1872) nam hierin
de leiding en richtte ‘de Vereeniging tot Verbetering der Kleine Kinderbewaarplaatsen’ op,
ook kwam er wat subsidie vrij om deze plekken te verbeteren.
20e eeuw deel 1
Na de oorlog brak er een tijd van welvaart aan en dat had gevolgen voor de bewaarplaatsen,
er werd meer gekeken naar de pedagogische doelstellingen die een crèche heeft. Het eerste
gevolg waren de Dolle mina’s (jaren 60), dit waren de feministen die voor zichzelf opkwamen
en wilden af van het schuldgevoel van het brengen van je kind naar de crèche. Zij wilden ook
recht hebben op de vrijheid die mannen hadden om zich te ontwikkelen en te werken.
Daarnaast kwam er in die tijd meer ruimte voor het vrouw en het kind d.m.v. uitkeringen. De
gehechtheidstheorie had enorme nadruk op de emotionele welzijn van het kind. Het kind
was niet alleen fysiek fragiel (schoon & gevoed), maar ook psychisch fragiel vooral in de
eerste jaren. Deze theorie vond het niks dat ouders hun kinderen naar de crèche brachten,
dit stond dus parallel aan de ontwikkeling van de Dolle mina’s
20e eeuw deel 2
Een ander belangrijke ontwikkeling die plaatsvond was het ontstaan van de
peuterspeelzalen. De peuterspeelzalen werd opgericht door ouders die het fijn vonden dat
hun kinderen met elkaar konden spelen voordat ze naar school gingen, dit omdat gezinnen
kleiner waren. In de jaren 60 was dit vrijwillig door ouders, dit was zo’n succes dat het steeds
verder uitbreidde dat de overheid ook in beeld kwam in de jaren 70. Ten tweede kwam er
ook de Voorschoolse Vervroegde Educatie (VVE), dit was er op gericht om kinderen in het
voorschoolse traject klaar te maken voor groep 1 gericht op taalontwikkeling (jaren 90).
