Samenvatting: ML - 16 januari 2025
Lector: Tamar Engels
1 Drama en geschiedenis.................................................................................................................3
1.1 Drama als didactisch model........................................................................................................3
1.1.1 Leren door drama............................................................................................................. 3
1.1.2 Enkele kernbegrippen en spelelementen..........................................................................3
1.1.2.1 Authenticiteit door inderectheid.............................................................................4
1.1.2.2 Coventies van een dramatische actie...................................................................... 4
1.1.3 Enkele werkvormen.......................................................................................................... 5
1.1.3.1 Tableau vivant..........................................................................................................5
1.1.3.2 Presentaties............................................................................................................. 5
1.1.3.3 Pantomimespel........................................................................................................5
1.1.3.4 Andere voorbeelden die aan bod kunnen komen................................................... 5
1.1.4 Mogelijke aanpakken........................................................................................................ 6
1.1.4.1 De planning..............................................................................................................6
1.1.4.2 Onderzoek je les op mogelijkheden binnen de 5 W’s..............................................6
1.1.4.3 Sluit aan bij visueel materiaal..................................................................................6
1.1.5 Onderzoek je les op mogelijke knelpunten voor de leerlingen......................................... 7
1.2 Handleiding en bronnenboek kritisch bekijken een voorbeeld.................................................. 8
2 Storytelling for teaching - Werken vanuit prentenboek.................................................................9
2.1 Werken vanuit prentenboek.......................................................................................................9
2.1.2 Een vast verhaal dramatiseren........................................................................................10
2.1.3 Het ABC-motivatie model integreren..............................................................................10
2.1.4 Cognitieve taxonomie denkniveaus van Bloom integreren.............................................10
2.1.5 Dramatiseren vanuit een verhaal (praktijkvoorbeeld).................................................... 11
2.1.5.1 Hoe maak ik een dramales?...................................................................................11
1. Thema verkennen, brainstormen............................................................................11
2. Dramavaardigheid...................................................................................................11
3. Materiaal.................................................................................................................11
4. Dramavorm kiezen.................................................................................................. 11
5. Eindbeeld/ dramavorm/ bepalen............................................................................11
6. Oefeningen brainstormen....................................................................................... 11
7. Opbouw.................................................................................................................. 11
8. Checklist.................................................................................................................. 11
2.1.5.2 Mogelijke opzet van een dramales........................................................................ 11
3 Schimmenspel als didactisch middel + leerinhoud...................................................................... 12
3.1 Waarneming schimmenspel..................................................................................................... 12
3.2 Experimenteren met objecten, lichtbronnen........................................................................... 12
3.3 Muziek waarneming................................................................................................................. 12
3.5 Verwerking leerinhoud............................................................................................................. 13
1
, 3.6 Verwerken techniek - schimmendoek...................................................................................... 13
3.7 Waarneming schimmenpoppen en decor................................................................................ 13
3.8 Verwerking techniek.................................................................................................................13
3.9 Vormgeving...............................................................................................................................14
3.10 Reflectie en communicatie..................................................................................................... 14
3.11 Schimmenspel in je klas..........................................................................................................14
3.11.1 Inspiratie.................................................................................................................14
4 Storytelling for teaching - Captatio Benevolentiae...................................................................... 15
4.1 Storytelling............................................................................................................................... 15
4.2 Captatio benevolentiae............................................................................................................ 15
4.2.1 Wat is de betekenis van captatio benevolentiae?...........................................................15
4.2.2 Hoe kan ik de ‘welwillende aandacht’ van mijn publiek krijgen?................................... 16
4.2.2.1 Vertel iets over jezelf of over wat je zelf hebt meegebracht................................. 16
4.2.2.2 Bespreek de voorgeschiedenis van het onderwerp...............................................16
4.2.2.3 Koppel het onderwerp aan de actualiteit..............................................................16
4.2.2.4 Begin met een anekdote........................................................................................17
4.2.2.5 Het onderwerp langzaam laten tevoorschijn komen.............................................17
4.2.2.6 Met een populair misverstand beginnen...............................................................17
4.2.2.7 Met een retorische vraag beginnen...................................................................... 17
4.2.2.8 Start met beeld of geluid....................................................................................... 17
4.2.2.9 Start met authentiek materiaal (met appelwaarde)..............................................18
4.2.2.10 Start met toneel spel........................................................................................... 18
4.2.2.11 Start met een energizer die gelinkt is aan het onderwerp.................................. 18
4.2.2.12 Start met iets van het publiek en bouw zo verder op..........................................19
5 Storytelling for teaching - Vertelpantomime............................................................................... 20
5.1 Vertelpantomime de basis........................................................................................................20
5.1.1 Wat is een vertelpantomime?.........................................................................................20
5.1.2 Waarop let je bij het brengen van een vertelpantomime?............................................. 20
5.1.3 Hoe begeleid je een vertelpantomime?..........................................................................21
5.1.4 Welke lesstructuur gebruik je (creatief proces)?............................................................ 21
WAARNEMING/ INLEIDING:...............................................................................................21
VERWERKEN EN VORMGEVEN / KERN:............................................................................. 22
REFLECTEREN EN COMMUNICEREN / SLOT:...................................................................... 22
5.2 Het verhaal voor een vertelpantomime................................................................................... 23
5.2.1 Welke elementen bepalen het verhaal?......................................................................... 23
BRAINSTORM LOCATIE:......................................................................................................23
BRAINSTORM ROLLEN:...................................................................................................... 23
BRAINSTORM VERHAAL:....................................................................................................23
BRAINSTORM HANDELINGEN:...........................................................................................23
BRAINSTORM LEERINHOUD:............................................................................................. 23
5.2.2 Welke verhaalstructuur werkt goed?..............................................................................23
OPENING:.......................................................................................................................... 23
2
, PROBLEEM:........................................................................................................................24
EVOLUTIE:..........................................................................................................................24
RUST:................................................................................................................................. 24
AFSLUITING:.......................................................................................................................24
5.3 Werken met een bestaand verhaal...........................................................................................25
5.3.1 Hoe bewerk je een bestaand verhaal voor een vertelpantomime?................................25
BRAINSTORM LOCATIE:......................................................................................................25
BRAINSTORM ROLLEN:...................................................................................................... 25
3
Lector: Tamar Engels
1 Drama en geschiedenis.................................................................................................................3
1.1 Drama als didactisch model........................................................................................................3
1.1.1 Leren door drama............................................................................................................. 3
1.1.2 Enkele kernbegrippen en spelelementen..........................................................................3
1.1.2.1 Authenticiteit door inderectheid.............................................................................4
1.1.2.2 Coventies van een dramatische actie...................................................................... 4
1.1.3 Enkele werkvormen.......................................................................................................... 5
1.1.3.1 Tableau vivant..........................................................................................................5
1.1.3.2 Presentaties............................................................................................................. 5
1.1.3.3 Pantomimespel........................................................................................................5
1.1.3.4 Andere voorbeelden die aan bod kunnen komen................................................... 5
1.1.4 Mogelijke aanpakken........................................................................................................ 6
1.1.4.1 De planning..............................................................................................................6
1.1.4.2 Onderzoek je les op mogelijkheden binnen de 5 W’s..............................................6
1.1.4.3 Sluit aan bij visueel materiaal..................................................................................6
1.1.5 Onderzoek je les op mogelijke knelpunten voor de leerlingen......................................... 7
1.2 Handleiding en bronnenboek kritisch bekijken een voorbeeld.................................................. 8
2 Storytelling for teaching - Werken vanuit prentenboek.................................................................9
2.1 Werken vanuit prentenboek.......................................................................................................9
2.1.2 Een vast verhaal dramatiseren........................................................................................10
2.1.3 Het ABC-motivatie model integreren..............................................................................10
2.1.4 Cognitieve taxonomie denkniveaus van Bloom integreren.............................................10
2.1.5 Dramatiseren vanuit een verhaal (praktijkvoorbeeld).................................................... 11
2.1.5.1 Hoe maak ik een dramales?...................................................................................11
1. Thema verkennen, brainstormen............................................................................11
2. Dramavaardigheid...................................................................................................11
3. Materiaal.................................................................................................................11
4. Dramavorm kiezen.................................................................................................. 11
5. Eindbeeld/ dramavorm/ bepalen............................................................................11
6. Oefeningen brainstormen....................................................................................... 11
7. Opbouw.................................................................................................................. 11
8. Checklist.................................................................................................................. 11
2.1.5.2 Mogelijke opzet van een dramales........................................................................ 11
3 Schimmenspel als didactisch middel + leerinhoud...................................................................... 12
3.1 Waarneming schimmenspel..................................................................................................... 12
3.2 Experimenteren met objecten, lichtbronnen........................................................................... 12
3.3 Muziek waarneming................................................................................................................. 12
3.5 Verwerking leerinhoud............................................................................................................. 13
1
, 3.6 Verwerken techniek - schimmendoek...................................................................................... 13
3.7 Waarneming schimmenpoppen en decor................................................................................ 13
3.8 Verwerking techniek.................................................................................................................13
3.9 Vormgeving...............................................................................................................................14
3.10 Reflectie en communicatie..................................................................................................... 14
3.11 Schimmenspel in je klas..........................................................................................................14
3.11.1 Inspiratie.................................................................................................................14
4 Storytelling for teaching - Captatio Benevolentiae...................................................................... 15
4.1 Storytelling............................................................................................................................... 15
4.2 Captatio benevolentiae............................................................................................................ 15
4.2.1 Wat is de betekenis van captatio benevolentiae?...........................................................15
4.2.2 Hoe kan ik de ‘welwillende aandacht’ van mijn publiek krijgen?................................... 16
4.2.2.1 Vertel iets over jezelf of over wat je zelf hebt meegebracht................................. 16
4.2.2.2 Bespreek de voorgeschiedenis van het onderwerp...............................................16
4.2.2.3 Koppel het onderwerp aan de actualiteit..............................................................16
4.2.2.4 Begin met een anekdote........................................................................................17
4.2.2.5 Het onderwerp langzaam laten tevoorschijn komen.............................................17
4.2.2.6 Met een populair misverstand beginnen...............................................................17
4.2.2.7 Met een retorische vraag beginnen...................................................................... 17
4.2.2.8 Start met beeld of geluid....................................................................................... 17
4.2.2.9 Start met authentiek materiaal (met appelwaarde)..............................................18
4.2.2.10 Start met toneel spel........................................................................................... 18
4.2.2.11 Start met een energizer die gelinkt is aan het onderwerp.................................. 18
4.2.2.12 Start met iets van het publiek en bouw zo verder op..........................................19
5 Storytelling for teaching - Vertelpantomime............................................................................... 20
5.1 Vertelpantomime de basis........................................................................................................20
5.1.1 Wat is een vertelpantomime?.........................................................................................20
5.1.2 Waarop let je bij het brengen van een vertelpantomime?............................................. 20
5.1.3 Hoe begeleid je een vertelpantomime?..........................................................................21
5.1.4 Welke lesstructuur gebruik je (creatief proces)?............................................................ 21
WAARNEMING/ INLEIDING:...............................................................................................21
VERWERKEN EN VORMGEVEN / KERN:............................................................................. 22
REFLECTEREN EN COMMUNICEREN / SLOT:...................................................................... 22
5.2 Het verhaal voor een vertelpantomime................................................................................... 23
5.2.1 Welke elementen bepalen het verhaal?......................................................................... 23
BRAINSTORM LOCATIE:......................................................................................................23
BRAINSTORM ROLLEN:...................................................................................................... 23
BRAINSTORM VERHAAL:....................................................................................................23
BRAINSTORM HANDELINGEN:...........................................................................................23
BRAINSTORM LEERINHOUD:............................................................................................. 23
5.2.2 Welke verhaalstructuur werkt goed?..............................................................................23
OPENING:.......................................................................................................................... 23
2
, PROBLEEM:........................................................................................................................24
EVOLUTIE:..........................................................................................................................24
RUST:................................................................................................................................. 24
AFSLUITING:.......................................................................................................................24
5.3 Werken met een bestaand verhaal...........................................................................................25
5.3.1 Hoe bewerk je een bestaand verhaal voor een vertelpantomime?................................25
BRAINSTORM LOCATIE:......................................................................................................25
BRAINSTORM ROLLEN:...................................................................................................... 25
3
