Summary Graad 10 Geskiedenis Kwartaal 1 (Ace It) Opsommings

Hoe het die wêreld
Die verre ooste: Ming-ryk in China (1368-1644)
omstreeks 1600 gelyk? Oorsprong
• China - antieke beskawing met opgetekende geskiedenis
• Teen 1600 was daar tot 1600 voor Christus. • China - deur die Mongole beset.
verskeie gevorderde • Ming-dinastie - een van drie goue tydperke in • Zhu Yuanzhang, (’n Kleinboer) - 12-jaar lange
beskawings regoor die Chinese geskiedenis. rebellie gelei.
wêreld. Ons sal bestudeer: • Rebelle - Beijing in 1368 verower.
• Zhu Yuanzhang - magtige Ming-ryk gestig.
o Die Ming-ryk in China.
o Die Songhai-ryk in Wes-
Afrika.
o Die Mool-ryk van Indië. Regering en die samelewing
o Europese samelewings.


Sample
Kenmerke van ‘n ryk
O1: Die
wêreld
omstreeks
1600
•
•
•
Zhu Yuanzhang – Hongwu Keiser(1368–1398).
Zhu Di – Yongle Keiser (1402–1424).
Samelewing gebaseer op Feodale stelsel met die
keiser wat hoogste mag gehad het.
• Vier hoof sosiale klasse:



Summaries after sample
• 1.Sterk sentrale o Aristokratiese geleerdes (staatsamptenare).
regering en Beheer. o Handelaars en koopmanne (het rykdom
• 2.Militêre verskaf).
teenwoordigheid. o Vakmanne (het voorwerpe vir versiering
• 3.Langafstand handel. gemaak).
• 4.Vooruitgang in o Kleinboere en boere (het voedsel voorsien).
landbou.
• 5.Verstedeliking.
• 6.Beroep Zhu Yuanzhang (Eerste Keiser)
spesialisering.
• Het Chinese wette en kultuur teruggebring.
• Was ‘n absolute heerser.
• Met sterk staatsdiens het hy uitgestrekte ryk
Zhu Di Yung verenig en beheer.
• Regeer gedurende die toppunt van sy mag. • Moedig landbou aan, breek groot landgoedere
• Net opdrag gegee vir ‘n aantal vlootekspedisies. op en verdeel die grond onder Kleinboere.
• Hy het opdrag vir die Yongle-ensiklopedie gegee.


GR10 GESK K1-O1 Breinkaart Ace It Kopiereg © www.summariessa.co.za (DO NOT COPY)

,Sample
Summaries after sample

, Die Khoi-Khoi en San – die gevolge vir die
inheemse mense
Gevallestudie Afrika: Die
Verenigde Oos-Indiese kompanjie • San: jagter-versamelaars → al duisende jare aan Kaap.
• Byna uitgewis deur siektes en jag deur setlaars.
• Hoofrede VOIK gestig → beheer oor • Khoi-Khoi: nomadiese boere.
speseryhandel met die Ooste. • Ruil: skape, beeste, ivoor, volstruis.vere, skulpe → krale,
• Nederlandse skepe stop aan Kaap vir vars metaalvoorwerpe, tabak, alkohol
water op lang reise. • Rondtrek vir water en goeie weiding.
• Besluit: nedersetting stigting vir vars kos • Geen begrip van private grondbesit nie.
en water. O2: • Leefwyse bedreig deur Nederlanders → arbeid vir plase
• Plaaslike mense (Khoi-Khoi en San) → het Vervolg nie aanvaar.
vreemdelinge nie verwelkom nie.
•


Sample
Weerstand: 1659 en 1673 → openlike oorlog.
• Nederlanders druk uitgeoefen → lewende hawe
verhandel, goeie weiveld oorgeneem.
• Khoi-Khoi en San gedwing om verder van oorspronklike
wei- en jagvelde af weg te trek.
Die prosesse van verowering en


Summaries after sample
•

•
kolonialisme aan die Kaap

Jan van Riebeeck → Nederlandse handelaar, opdrag om
nedersetting aan Kaap te vestig.
Opdrag gegee om:
o Veilige hawe vir skepe te verseker.
o Fort te bou → beskerming, klein garnisoen manskappe. Hoe het kolonialisme die San en die Khoi-Khoi geraak?
o Tuin aan te lê → groente, vrugte, graan vir skepe.
o Goeie verhoudings met inheemse mense → ruilhandel vir • Khoi-Khoi van weivelde afgedryf.
beeste en skape. • Agtergeblewe mense → gedwing om in Kompanjiestuin of op plase te werk.
• Ingeboek as bediendes.
• Tienduisende San en Khoi-Khoi sterf aan pokke-epidemie.
• San verder binneland toe gedryf → jagvelde beset deur Nederlandse boere.




GR10 GESK K1-O2 Breinkaart Ace It Kopiereg © www.summariessa.co.za (DO NOT COPY)

, Sample
Summaries after sample