HC 11; contractenrecht verdiept; pachtrecht
Pacht gaat over de huur van landbouwgrond en bedrijven. De pacht is gereguleerd waardoor
boeren goedkoop grond kunnen huren zodat onze landbouwproducten niet extreem duur
worden.
Doel van de regeling in het BW: pachtersbescherming (met name de familieonderneming)
Prijstoetsing > de prijs is afgetopt/gereguleerd
Beschermde duur van de pachtovereenkomst
Dwingend recht (art. 7:399 BW) > er mag dus niet van worden afgeweken
De overeenkomst wordt getoetst voordat hij werking krijgt door Grondkamers op de
prijs, de duur en op bedingen.
Huurders van grond proberen dit te ontduiken
Geschillen die tijdens de duur van de pachtovereenkomst optreden komen voor de
pachtrechter
Het beëindigen van de pachtovereenkomst kan alleen bij de rechter.
Wanneer is sprake van een pachtovereenkomst?
Art. 7:311: Pacht is de overeenkomst waarbij de ene partij, de verpachter, zich
verbindt aan de andere partij, de pachter, een onroerende zaak (grond of gebouwen)
of een gedeelte daarvan in gebruik te verstrekken ter uitoefening van de landbouw
en de pachter zich verbindt tot een tegenprestatie
Uitoefening van de landbouw
7:312: bedrijfsmatige landbouw > er wordt alleen bescherming geboden aan een
agrarische onderneming (dus geen klein marginaal bedrijfje). Daarnaast moet het
gaan om landbouw. Wat tegenwoordig een probleem is, is dat veel boeren (omdat ze
moeilijk rondkomen) nog een bijbaan hebben, bijv. als adviseur of een crèche op de
boerderij. Kunnen we dan nog van landbouw spreken. Ook veel boeren zijn
natuurboer, zij betalen pachtgeld maar krijgen daarnaast subsidie van de overheid.
Of denk aan zonneparken.
nadere invulling: Hof Arnhem 12 mei 2009, LJN BI4361, Agr.r. 2009/5535; Van
Boetzelaer/Weenink onder 4.5 en 4.6. Hoe beoordeel je of iets een agrarische
onderneming is? Je moet kijken naar de omvang van het bedrijf en de eventuele
onderlinge samenhang van de activiteiten. Daarnaast moet je nagaan of er wel
noodzakelijke investeringen worden gedaan. Daarnaast kijk je naar het redelijk te
verwachten ondernemingsrendement (komt er wel wat winst uit?). Daarnaast kijk je
of de pachter ook nog een hoofdfunctie heeft buiten de landbouw.
, voorbeelden: nieuwe natuur, paardenhouderij
kwesties: hobbymatig, inkomen uit andere betrekking
overgangsrecht > als de wetgever bedenkt dat hij een regeling wil wijzigen, dan moet
hij zich altijd afvragen wat hij met de oude gevallen doet. Onder het oude recht
bestond de norm van de bedrijfsmatige landbouw niet. Wat nu als je onder het oude
recht wel onder het pachtrecht viel, en nu niet meer? Er is voor gekozen om deze
gevallen nu onder huur te brengen.
Tegenprestatie van de pachter
In feite kan elke tegenprestatie overeengekomen worden
Voor ter registratie aangeboden overeenkomsten geldt dat een pachtprijs moet
worden betaald
Pachtvormen in de praktijk
Reguliere pacht: geregisteerde overeenkomsten, getoetst door de grondkamer,
volledige bescherming pachter (prijs en duur)
Geliberaliseerde pacht: geregistreerde overeenkomst voor los land, geen
prijstoesting < 6jr, duur bepaald door overeenkomst (het is dus een overeenkomst
voor bepaalde tijd, deze stopt gewoon na die tijd).
Grijze pacht: Schriftelijk vastgelegd maar niet geregistreerd: geen
pachtersbescherming
Zwarte pacht: mondelinge pachtovereenkomsten
Onderste twee gebeurt vaak door boeren onderling. Deze twee vormen van pacht zie
je niet, totdat het misgaat.
Pachtprocesrecht
a) twee afzonderlijke kolommen
i) rechtbank, hof A-L te Arnhem, Hoge Raad > bekijkt de uitvoering van
de overeenkomst
ii) Grondkamer, Centrale Grondkamer te Arnhem (hoger beroep) >
toetsen de overeenkomst vooraf
b) bijzondere kamer bij rechtbank en hof; inbreng van deskundige leden (boeren en
rentmeesters)
Procesrecht bij pacht
Civiele toetsing door pachtkamer 1e aanleg (kanton): kantonrechter voorzitter, twee
deskundige leden (‘boer en baron’)
Pacht gaat over de huur van landbouwgrond en bedrijven. De pacht is gereguleerd waardoor
boeren goedkoop grond kunnen huren zodat onze landbouwproducten niet extreem duur
worden.
Doel van de regeling in het BW: pachtersbescherming (met name de familieonderneming)
Prijstoetsing > de prijs is afgetopt/gereguleerd
Beschermde duur van de pachtovereenkomst
Dwingend recht (art. 7:399 BW) > er mag dus niet van worden afgeweken
De overeenkomst wordt getoetst voordat hij werking krijgt door Grondkamers op de
prijs, de duur en op bedingen.
Huurders van grond proberen dit te ontduiken
Geschillen die tijdens de duur van de pachtovereenkomst optreden komen voor de
pachtrechter
Het beëindigen van de pachtovereenkomst kan alleen bij de rechter.
Wanneer is sprake van een pachtovereenkomst?
Art. 7:311: Pacht is de overeenkomst waarbij de ene partij, de verpachter, zich
verbindt aan de andere partij, de pachter, een onroerende zaak (grond of gebouwen)
of een gedeelte daarvan in gebruik te verstrekken ter uitoefening van de landbouw
en de pachter zich verbindt tot een tegenprestatie
Uitoefening van de landbouw
7:312: bedrijfsmatige landbouw > er wordt alleen bescherming geboden aan een
agrarische onderneming (dus geen klein marginaal bedrijfje). Daarnaast moet het
gaan om landbouw. Wat tegenwoordig een probleem is, is dat veel boeren (omdat ze
moeilijk rondkomen) nog een bijbaan hebben, bijv. als adviseur of een crèche op de
boerderij. Kunnen we dan nog van landbouw spreken. Ook veel boeren zijn
natuurboer, zij betalen pachtgeld maar krijgen daarnaast subsidie van de overheid.
Of denk aan zonneparken.
nadere invulling: Hof Arnhem 12 mei 2009, LJN BI4361, Agr.r. 2009/5535; Van
Boetzelaer/Weenink onder 4.5 en 4.6. Hoe beoordeel je of iets een agrarische
onderneming is? Je moet kijken naar de omvang van het bedrijf en de eventuele
onderlinge samenhang van de activiteiten. Daarnaast moet je nagaan of er wel
noodzakelijke investeringen worden gedaan. Daarnaast kijk je naar het redelijk te
verwachten ondernemingsrendement (komt er wel wat winst uit?). Daarnaast kijk je
of de pachter ook nog een hoofdfunctie heeft buiten de landbouw.
, voorbeelden: nieuwe natuur, paardenhouderij
kwesties: hobbymatig, inkomen uit andere betrekking
overgangsrecht > als de wetgever bedenkt dat hij een regeling wil wijzigen, dan moet
hij zich altijd afvragen wat hij met de oude gevallen doet. Onder het oude recht
bestond de norm van de bedrijfsmatige landbouw niet. Wat nu als je onder het oude
recht wel onder het pachtrecht viel, en nu niet meer? Er is voor gekozen om deze
gevallen nu onder huur te brengen.
Tegenprestatie van de pachter
In feite kan elke tegenprestatie overeengekomen worden
Voor ter registratie aangeboden overeenkomsten geldt dat een pachtprijs moet
worden betaald
Pachtvormen in de praktijk
Reguliere pacht: geregisteerde overeenkomsten, getoetst door de grondkamer,
volledige bescherming pachter (prijs en duur)
Geliberaliseerde pacht: geregistreerde overeenkomst voor los land, geen
prijstoesting < 6jr, duur bepaald door overeenkomst (het is dus een overeenkomst
voor bepaalde tijd, deze stopt gewoon na die tijd).
Grijze pacht: Schriftelijk vastgelegd maar niet geregistreerd: geen
pachtersbescherming
Zwarte pacht: mondelinge pachtovereenkomsten
Onderste twee gebeurt vaak door boeren onderling. Deze twee vormen van pacht zie
je niet, totdat het misgaat.
Pachtprocesrecht
a) twee afzonderlijke kolommen
i) rechtbank, hof A-L te Arnhem, Hoge Raad > bekijkt de uitvoering van
de overeenkomst
ii) Grondkamer, Centrale Grondkamer te Arnhem (hoger beroep) >
toetsen de overeenkomst vooraf
b) bijzondere kamer bij rechtbank en hof; inbreng van deskundige leden (boeren en
rentmeesters)
Procesrecht bij pacht
Civiele toetsing door pachtkamer 1e aanleg (kanton): kantonrechter voorzitter, twee
deskundige leden (‘boer en baron’)
