Samenvatting Ziekteleer cardiovasculaire aandoeningen

Ziekteleer cardiovasculaire
revalidatie
Les 1: Geneesmiddelen voor hart/bloedvat
aandoeningen: 5/10
 Waarom relevant?
- Geneesmiddelen geven in grote mate info over aandoeningen waarvoor P behandeld wordt
- Leidt tot betere, professionele en geïndividualiseerde aanpak
- Door het frequenter en langduriger contact zullen vragen ook eerder bij ons terechtkomen
ipv bij een arts
 Professioneel antwoord vergt kennis over onderliggende aandoening, nut en werking
geneesmiddel
 Lijst van geneesmiddelen: samenvattend

1. Plaatjesremmers = anti-aggregantia / Bloedverdunners  werken in op het
samenklitten van de bloedplaatjes
 Acetylsalicylzuur (aspirine) = COX-1-inhibitoren
 P2Y12 ADP-receptor-antagonisten (ADP = adenosine difosfaat)
2. Ontstollingsmiddelen = anticoagulantia / sterkere Bloedverdunners die inwerken op
stollingseiwitten
 Vitamine K antagonisten = coumarines
 Directe thrombine inhibitoren en factor Xa-inhibitoren = DOAC (direct oral
anticoagulation)
 Heparine (ongefractioneerd heparine, laagmoleculaire heparine)
3. Cholesterolverlagende medicatie
 Statines
 Ezetimibe
 Bempedoïnezuur
 PCSK9-inhibitoren
 Inclisiran
4. Hartfalenmedicatie
 Betablokkers
 ACE-inhibitoren, angiotensine II recepter blokkers, sacubitril/valsartan
 SGLT2-inhibitoren
 Diuretica
5. Bloeddrukverlagende medicatie
 Calciumantagonisten
 (betablokkers, ACE-inhibitoren, angiotensine II receptorblokkers, diuretica
worden ook als bloeddrukverlagende medicatie gebruikt)
6. Medicatie tegen ritmestoornissen = anti-aritmica
 Amiodarone
 (betablokkers worden ook als anti-aritmicum gebruikt)
7. Medicatie voor een betere doorbloeding van de kransslagaders (vasodilatatie)
 Nitraten
8. Diabetesmedicatie
 Insuline

,  Metformine
 GLP-1-analogen
 SGLT2-inhibitoren



 Thrombusvorming = klontervorming in het bloed
- Meerdere factoren betrokken
a. Bloedplaatjes
b. Stollingsfactoren
c. Endotheel (slijmvlies bloedvatwand)
- Cascade:
1. Endotheel beschadigd: scheur in cholesterolplaat OF door wrijving
2. Bloedplaatjes merken dit en zullen zich vasthechten = ADHESIE (binding aan von
Willenbrand factor en collageen)
3. Bloedplaatjes gehecht aan collageen? ACTIVATIE door stollingseiwit thrombine
4. Bloedplaatjes zullen stoffen vrijzetten: thromboxaan, ADP en thrombine
5. Lawine effect = nog meer bloedplaatjes aangetrokken en geactiveerd  proces
klontervorming versterken/versnellen
6. Vrijgemaakte stoffen zullen bloedplaatjes van vorm laten veranderen (ADP op receptor)
 beter samenklitten en fibrinogeen geactiveerd die zorgt voor extra verbindingen
tussen bloedplaatjes = AGGREGATIE (afdekkende korts/klonter)
- Klonter verstopt bloedvat  occluderende trombus: belangrijkste ontstaansmechanisme
hartinfarct
- Slagader:
 Hoge druk systeem
 Endotheelcellen dicht tegen elkaar met daaronder gladde spiercellen en daaronder
bindweefsel
 Gladde spiercellen: bepalen diameter en dus de distributie bloed
 Bevat vele cellen zoals RBC, WBC en bloedplaatjes
- Medicatie:
 Hoe lager op de cascade vd bloedplaatjes medicatie ingrijpt, hoe krachtiger het effect 
DUS hoe sterker bloedverdunning
 Medicatie inwerkend op stollingscascade heeft sterker effect dan degene die inwerken op
de bloedplaatjes

Bloedplaatjesremmers = anti-aggregantia
 COX-1-inhibitoren
- Pil-vorm: peroraal
- Werken in op de bloedplaatjes: niet meer goed aan elkaar kunnen kleven door inhibitie
COX-enzym  minder thromboxaan gevormd
- Minst sterke bloedverdunner
- Onomkeerbare werking: werking zal meerdere dagen blijven inwerken totdat de
bloedplaatjes zijn vervangen door nieuwe die nog niet zijn blootgesteld aan de medicatie
- Medicatie moet 7 dagen VOOR ingreep met bloedingsrisico stoppen
 Maar voor de meeste procedures meestal NIET
 Uitzonderingen: hersenen en ruggenmerg
 P2Y12 ADP-receptor-antagonisten
- Pil-vorm: peroraal

, - Werken in op BP: niet meer goed aaneen kunnen kleven, door werking ADP op zijn receptor
tegen te gaan  minder GPIIb-IIa activatie
- Iets sterker dan vorige anti-aggregantia
- De meeste zijn onomkeerbaar: zie hierboven
 7 dagen op voorhand stoppen
- Omkeerbare vorm (Ticagrelor): na stopzetting is het sneller uitgewerkt, medicatie komt los
van receptor op BP (verlies werking)
 Maar vaak ook die 7 dagen op voorhand stoppen bij ingreep
- Voor de meeste ingrepen hier wel van belang dat men stopt!
 Indicaties:
- Ischemisch hartlijden: hartinfarct
- Plaatselijke thrombusvorming gevolg van endotheel beschadiging

Ontstollingsmiddelen = anticoagulantia
 Vit K antagonisten
- Vit K : staan in voor goede stolling, activatie stollingsfactoren
 Antagonist: werken in op stollingsfactoren door onderdrukken van protrombine 
minder fibrinogeen en dus ook fibrine gevormd  bloed minder stolbaar
- In pil vorm: peroraal (dosis verschillend per persoon: iedereen heeft andere combi
stollingsfactoren)
- Sterker dan plaatjesremmers: dus regelmatige bloedcontrole vereist (het mag niet te veel
ontstollen)
- Deze medicatie MOET echt 7 dagen op voorhand gestopt worden
 Directe thrombine inhibitoren/ factor Xa inhibitoren
- Pilvorm: peroraal
- Iedereen zelfde dosis, maar wel rhm nierfunctie
- Werken in op stollingsfactoren door blokkade thrombine of verhinderen werking
stollingsfactor Xa  minder fibrine  bloed wordt dunner/minder stolbaar
- Sterker dan BP-remmers
- Medicatie moet 2 dagen op voorhand gestopt worden!
 Ongefractioneerd heparine (UFH) of laagmoleculair gewicht heparine (LMWH)
- Intraveneus voor UFH, subcutaan voor LMWH
- Dosis berekend op lichaamsgewicht en rhm nierfunctie
- Werkt in op stollingsfactoren door werking stollingsfactor X (en thrombine) te remmen 
minder fibrine  minder stolbaar
- Sterker dan plaatjesremmers
- Medicatie pas avond voordien stoppen door vrij korte werkingsduur
 Indicatie
- Mechanische kunstkleppen: Vit K antagonist
- Voorkamerfibrillatie (DOACs)
- Indicatie voor heparine gelijkend op Vit K antagonist

Cholesterolverlagende medicatie
 Cholesterol:
- Opgenomen via voeding deels en deels aangemaakt in lever
- HMF-Coenzyme A: maakt cholesterol in lever aan
 Doelwit medicatie: dit willen we blokkeren
- Soorten:
 HDL: goede cholesterol, Haalt cholesterol weg uit de vaatwand

,  LDL: slechte cholesterol, brengt het naar de vaatwand  veroorzaakt atheroomplaque
- Medicatie werkt in op LDL: tegenhouden ziekteproces of stabilisatie
 Statine:
- Pil-vorm: peroraal
- Werken in op aanmaak cholesterol in lever door werking HMG-Coa te remmen
- Sterke werking: krachtig medicament
- Nevenwerkingen: spierpijn/stijfheid, spiervermoeidheid, krampen en gewrichtspijn
 Spierpijn heel proximaal gelegen thv schouder- of bekkengordel
 Ezetimibe
- In pilvorm: peroraal
- Remt opname van cholesterol in dunne darm
- Minder krachtig geneesmiddel: LDL-cholesterol dalen rond 20%
- Weinig nevenwerkingen
- Vaak in combinatie preparaat
 Bempedoïnezuur
- Pil-vorm: peroraal
- Inhibitor ATP-citraatlyase (enzym die tussenkomt in cholesterolsynthese in lever) 
vermindert LDL in bloed
- Vergelijkbare werking met vorige
- Weinig nevenwerkingen
 PCSK9-inhibitoren
- Via subcutane spuit: 1x om de 2 weken
- Monoclonale antilichamen (antistoffen) die binden aan eiwit, dat afbraak LDL-receptoren in
lever regelt  meer LDL-receptoren beschikbaar, ze gaan langer blijven leven  lever neemt
meer LDL uit bloed: LDL-concentratie in bloed daalt!
- Sterkste geneesmiddel
- Voornamelijk voor degene met familiale hypercholesterolemie: cholesterol slaat in op
verschillende lichaamsplaatsen
- Weinig nevenwerkingen
 Inclisiran:
- Subcutaan spuitje: 1x om het half jaar
- Small interfering RNA dat aanmaak PCSK9-eiwit beperkt  meer LDL-receptoren beschikbaar
op lever  meer LDL uit bloed opgenomen: drastisch dalen LDL-concentratie in bloed
- Het doet ook Lp dalen (heeft gunstig op CV gezondheid)
- Vergelijkbaar effect als de PCSK9
- Weinig nevenwerkingen
 Indicatie:
- Ischemisch hartlijden:
 Probleem van onderliggende atheromatose (cholesterolafzetting onder endotheel
slagaderwand)  gevaar van thrombusvorming thv endotheel beschadiging
- Diabetes
 Geeft verhoogde kans op ischemisch hartlijden of cerebrovasculair lijden

Hartfalenmedicatie
 Stress en bètareceptoren
- Bètareceptoren:
 Type 1: zit op hartspiercellen
 Type 2: zit op gladde spiercellen in bloedvaten, luchtwegen en skeletspieren