Bestuursrecht
Semester 1, periode 2
Inhoudsopgave
HOOFDSTUK 1: KENNISMAKEN MET HET BESTUURSRECHT.............................................................................3
1.1: WAT IS BESTUURSRECHT?..................................................................................................................................3
1.2: LEGALITEITSBEGINSEL EN SPECIALITEITSBEGINSEL....................................................................................................3
1.3: BRONNEN VAN BESTUURSRECHT..........................................................................................................................3
1.4: ALGEMEEN EN BIJZONDER BESTUURSRECHT...........................................................................................................4
1.5: DE ALGEMENE WET BESTUURSRECHT...................................................................................................................4
HOOFDSTUK 2: SPELERS IN HET VELD VAN HET BESTUURSRECHT....................................................................5
2.1: ORGANISATIE VAN HET OPENBAAR BESTUUR..........................................................................................................5
2.2: BESTUURSORGANEN.........................................................................................................................................6
2.3: BESTUURSBEVOEGDHEDEN.................................................................................................................................7
2.4: BELANGHEBBENDEN......................................................................................................................................... 8
HOOFDSTUK 3: BEVOEGDHEDEN VAN HET OPENBAAR BESTUUR....................................................................9
3.1: BESTUURSHANDELINGEN...................................................................................................................................9
3.2: BESLUITEN......................................................................................................................................................9
3.3: BESLUITEN VAN ALGEMENE STREKKING EN BESCHIKKINGEN.....................................................................................10
HOOFDSTUK 4: DE SPELREGELS VOOR HET OPENBAAR BESTUUR..................................................................11
4.1: BEHOORLIJK BESTUUR.....................................................................................................................................11
4.2: ALGEMENE BEGINSELEN VAN BEHOORLIJK BESTUUR...............................................................................................11
4.3: FORMELE BEGINSELEN.....................................................................................................................................12
4.4: MATERIELE BEGINSELEN..................................................................................................................................12
HOOFDSTUK 5: BESTUUR IN ACTIE: BESCHIKKINGEN.....................................................................................13
5.1: SOORTEN BESCHIKKINGEN................................................................................................................................13
5.2: TOTSTANDKOMING VAN BESCHIKKINGEN.............................................................................................................14
5.3: INTREKKING EN WIJZIGING VAN BESCHIKKINGEN...................................................................................................15
5.4: SUBSIDIEBESLUITEN........................................................................................................................................15
HOOFDSTUK 6: HANDHAVING VAN HET BESTUURSRECHT............................................................................16
6.1: HANDHAVING EN SANCTIES..............................................................................................................................16
6.2: BESTUURLIJKE SANCTIES..................................................................................................................................17
6.3: ALTERNATIEVE HANDHAVINGSMOGELIJKHEDEN....................................................................................................17
HOOFDSTUK 7: TOEZICHT OP BESTUURSORGANEN EN RECHTSBESCHERMING..............................................18
7.1: BELANG VAN TOEZICHT EN RECHTSBESCHERMING.................................................................................................18
7.2: OPENBAARHEID EN INSPRAAK...........................................................................................................................18
7.3: TOEZICHT OP BESTUURSORGAAN.......................................................................................................................19
7.4: BEZWAAR.....................................................................................................................................................19
7.5: ADMINISTRATIEF BEROEP.................................................................................................................................21
HOOFDSTUK 8: DE RECHTER AAN ZET........................................................................................................... 21
8.1: BESTUURSPROCESRECHT..................................................................................................................................21
8.2: DE ALGEMENE PROCEDURE BIJ DE RECHTBANK.....................................................................................................22
8.3: SPECIALE PROCEDURE.....................................................................................................................................23
8.4: BIJZONDERE RECHTSGANGEN............................................................................................................................23
8.5: HOGER BEROEP............................................................................................................................................. 23
8.6: BEROEP OP DE BURGERLIJKE RECHTER................................................................................................................24
8.7: BEROEP OP DE EUROPESE RECHTER...................................................................................................................24
, 8.8: MEDIATION NAAST RECHTSPRAAK......................................................................................................................24
HOOFDSTUK 9: BESTUUR IN ACTIE: PRIVAATRECHTELIJKE INSTRUMENTEN...................................................24
9.1: LEGITIMATIE VAN PRIVAATRECHTELIJK OPTREDEN..................................................................................................24
9.3: GEBRUIK VAN EIGENDOMSRECHTEN...................................................................................................................25
9.4: OVEREENKOMSTEN MET EEN BESTUURLIJK DOEL...................................................................................................25
9.5: PRIVAATRECHT ALS HANDHAVINGSINSTRUMENT...................................................................................................25
HOOFDSTUK 10: KLACHTEN EN AANSPRAKELIJKHEID....................................................................................26
10.1: KLACHTEN TEGEN DE OVERHEID......................................................................................................................26
10.2: AANSPRAKELIJKHEID.....................................................................................................................................26
, Hoofdstuk 1: Kennismaken met het bestuursrecht
1.1: wat is bestuursrecht?
Openbaar bestuur = uitvoeren van bestuurstaken, waarbij de hoedanigheid verschillend is en op
verschillende manieren deze behartigd daarbij het algemeen belang.
Bestuursrecht bevat rechtsnormen tot:
De organisatie van het openbaar bestuur;
Het verlenen van bestuursbevoegdheden;
De rechtsnormen waaraan het openbaar bestuur zich moet houden bij de uitoefening van
die bestuursbevoegdheden;
Rechtsnormen die gelden voor de burger tegen het optreden van het openbaar bestuur.
Bestuursrecht valt onder publiekrecht
1.2: Legaliteitsbeginsel en specialiteitsbeginsel
Definitie legaliteitsbeginsel (art. 8 GW):
De overheid is gebonden aan de wet.
De overheid mag dus alleen optreden als dit is vastgelegd in een wet.
Definitie specialiteitsbeginsel:
De overheid moet bij alle besluiten belangen afwegen.
Maar zij mag alleen die belangen meewegen die in het wettelijk kader genoemd staat dat van
toepassing is.
Formele wetgever = de Staten-Generaal en de Regering samen, in de titel van een wet in formele zin
staat altijd het woordje ‘wet’.
Elke wet die algemeen verbindende voorschriften bevat waaraan iedereen voor wie die wet is
bedoeld gebonden is, wordt wet in materiele zin genoemd.
1.3: Bronnen van bestuursrecht
Belanghebbende = art 1:2 Awb
Wetgever:
Europees parlement/ raad/ commissie
o EU-verordening en EU-richtlijn
Regering + SG
o Wet (in formele zin)
Regering
o Koninklijk besluit (AMvB)
Minister
o Ministeriele regeling
PS
o Provinciale verordening
Gemeenteraad
o Gemeentelijke verordening (of APV)
Semester 1, periode 2
Inhoudsopgave
HOOFDSTUK 1: KENNISMAKEN MET HET BESTUURSRECHT.............................................................................3
1.1: WAT IS BESTUURSRECHT?..................................................................................................................................3
1.2: LEGALITEITSBEGINSEL EN SPECIALITEITSBEGINSEL....................................................................................................3
1.3: BRONNEN VAN BESTUURSRECHT..........................................................................................................................3
1.4: ALGEMEEN EN BIJZONDER BESTUURSRECHT...........................................................................................................4
1.5: DE ALGEMENE WET BESTUURSRECHT...................................................................................................................4
HOOFDSTUK 2: SPELERS IN HET VELD VAN HET BESTUURSRECHT....................................................................5
2.1: ORGANISATIE VAN HET OPENBAAR BESTUUR..........................................................................................................5
2.2: BESTUURSORGANEN.........................................................................................................................................6
2.3: BESTUURSBEVOEGDHEDEN.................................................................................................................................7
2.4: BELANGHEBBENDEN......................................................................................................................................... 8
HOOFDSTUK 3: BEVOEGDHEDEN VAN HET OPENBAAR BESTUUR....................................................................9
3.1: BESTUURSHANDELINGEN...................................................................................................................................9
3.2: BESLUITEN......................................................................................................................................................9
3.3: BESLUITEN VAN ALGEMENE STREKKING EN BESCHIKKINGEN.....................................................................................10
HOOFDSTUK 4: DE SPELREGELS VOOR HET OPENBAAR BESTUUR..................................................................11
4.1: BEHOORLIJK BESTUUR.....................................................................................................................................11
4.2: ALGEMENE BEGINSELEN VAN BEHOORLIJK BESTUUR...............................................................................................11
4.3: FORMELE BEGINSELEN.....................................................................................................................................12
4.4: MATERIELE BEGINSELEN..................................................................................................................................12
HOOFDSTUK 5: BESTUUR IN ACTIE: BESCHIKKINGEN.....................................................................................13
5.1: SOORTEN BESCHIKKINGEN................................................................................................................................13
5.2: TOTSTANDKOMING VAN BESCHIKKINGEN.............................................................................................................14
5.3: INTREKKING EN WIJZIGING VAN BESCHIKKINGEN...................................................................................................15
5.4: SUBSIDIEBESLUITEN........................................................................................................................................15
HOOFDSTUK 6: HANDHAVING VAN HET BESTUURSRECHT............................................................................16
6.1: HANDHAVING EN SANCTIES..............................................................................................................................16
6.2: BESTUURLIJKE SANCTIES..................................................................................................................................17
6.3: ALTERNATIEVE HANDHAVINGSMOGELIJKHEDEN....................................................................................................17
HOOFDSTUK 7: TOEZICHT OP BESTUURSORGANEN EN RECHTSBESCHERMING..............................................18
7.1: BELANG VAN TOEZICHT EN RECHTSBESCHERMING.................................................................................................18
7.2: OPENBAARHEID EN INSPRAAK...........................................................................................................................18
7.3: TOEZICHT OP BESTUURSORGAAN.......................................................................................................................19
7.4: BEZWAAR.....................................................................................................................................................19
7.5: ADMINISTRATIEF BEROEP.................................................................................................................................21
HOOFDSTUK 8: DE RECHTER AAN ZET........................................................................................................... 21
8.1: BESTUURSPROCESRECHT..................................................................................................................................21
8.2: DE ALGEMENE PROCEDURE BIJ DE RECHTBANK.....................................................................................................22
8.3: SPECIALE PROCEDURE.....................................................................................................................................23
8.4: BIJZONDERE RECHTSGANGEN............................................................................................................................23
8.5: HOGER BEROEP............................................................................................................................................. 23
8.6: BEROEP OP DE BURGERLIJKE RECHTER................................................................................................................24
8.7: BEROEP OP DE EUROPESE RECHTER...................................................................................................................24
, 8.8: MEDIATION NAAST RECHTSPRAAK......................................................................................................................24
HOOFDSTUK 9: BESTUUR IN ACTIE: PRIVAATRECHTELIJKE INSTRUMENTEN...................................................24
9.1: LEGITIMATIE VAN PRIVAATRECHTELIJK OPTREDEN..................................................................................................24
9.3: GEBRUIK VAN EIGENDOMSRECHTEN...................................................................................................................25
9.4: OVEREENKOMSTEN MET EEN BESTUURLIJK DOEL...................................................................................................25
9.5: PRIVAATRECHT ALS HANDHAVINGSINSTRUMENT...................................................................................................25
HOOFDSTUK 10: KLACHTEN EN AANSPRAKELIJKHEID....................................................................................26
10.1: KLACHTEN TEGEN DE OVERHEID......................................................................................................................26
10.2: AANSPRAKELIJKHEID.....................................................................................................................................26
, Hoofdstuk 1: Kennismaken met het bestuursrecht
1.1: wat is bestuursrecht?
Openbaar bestuur = uitvoeren van bestuurstaken, waarbij de hoedanigheid verschillend is en op
verschillende manieren deze behartigd daarbij het algemeen belang.
Bestuursrecht bevat rechtsnormen tot:
De organisatie van het openbaar bestuur;
Het verlenen van bestuursbevoegdheden;
De rechtsnormen waaraan het openbaar bestuur zich moet houden bij de uitoefening van
die bestuursbevoegdheden;
Rechtsnormen die gelden voor de burger tegen het optreden van het openbaar bestuur.
Bestuursrecht valt onder publiekrecht
1.2: Legaliteitsbeginsel en specialiteitsbeginsel
Definitie legaliteitsbeginsel (art. 8 GW):
De overheid is gebonden aan de wet.
De overheid mag dus alleen optreden als dit is vastgelegd in een wet.
Definitie specialiteitsbeginsel:
De overheid moet bij alle besluiten belangen afwegen.
Maar zij mag alleen die belangen meewegen die in het wettelijk kader genoemd staat dat van
toepassing is.
Formele wetgever = de Staten-Generaal en de Regering samen, in de titel van een wet in formele zin
staat altijd het woordje ‘wet’.
Elke wet die algemeen verbindende voorschriften bevat waaraan iedereen voor wie die wet is
bedoeld gebonden is, wordt wet in materiele zin genoemd.
1.3: Bronnen van bestuursrecht
Belanghebbende = art 1:2 Awb
Wetgever:
Europees parlement/ raad/ commissie
o EU-verordening en EU-richtlijn
Regering + SG
o Wet (in formele zin)
Regering
o Koninklijk besluit (AMvB)
Minister
o Ministeriele regeling
PS
o Provinciale verordening
Gemeenteraad
o Gemeentelijke verordening (of APV)
