College 3
Bladzijde 144 – 163
Aanstelling deskundige
Wanneer een deskundige wordt aangesteld door de rechter tijdens de procedure, spreken we van
een gerechtsdeskundige. De deskundige is nu een verlengstuk van de rechter. De wetten in het
Gerechtelijk wetboek bestemd voor de rechter is ook van toepassing op de deskundige. Wanneer
een deskundige wordt aangesteld buiten een procedure, kan dit gaat om een eenzijdig
deskundigenonderzoek, een minnelijk deskundigenonderzoek, een arbitrage of een bemiddeling.
Beide gevallen (tijdens en buiten een procedure) wordt er een beroep gedaan op de deskundige
omwille van zijn technische kennis.
Eenzijdig deskundigenonderzoek
Je hebt een probleem en je wordt geconfronteerd met een geschil dat aanleiding kan geven aan een
geding. Jij als partij A gaat een beroep doen op een deskundige die u kan adviseren hierover.
Bijvoorbeeld: U heeft een operatie ondergaan maar het doet nog ontzettend veel pijn erna. U vraagt
voor een second opinion als adviserende functie dat de behandelend arts geen fout heeft gemaakt.
In het kort: een rechtssubject doet een beroep op een deskundige om hem/haar te adviseren. Dit
gebeurt meestal vooraf of buiten een procedure om en zal vooral gaan over het advies van de
deskundige of de partij wel/geen slaagkansen heeft om een procedure op te starten.
Echter, kan dit ook tijdens een procedure gebeuren als eigen technisch raadsman: Een partij doet
vaak een beroep op een eigen advocaat en dus ook op een eigen deskundige. Let op: Een
gerechtsdeskundige wordt door de rechter aangesteld en is niet gekoppeld aan een partij (en is
onpartijdig) en is ook niet gebonden aan een contract. Een eigen technisch raadsman, ofwel een
eigen deskundige, is wel gekoppeld aan een contract (gebeurt meestal mondeling) en is wel partijdig
(want hij/zij werkt maar voor één partij). De vergoeding of de kosten worden vrij bepaald en staan in
het contract. Belangrijk: De kosten zijn niet verhaalbaar op de tegenpartij! Bijvoorbeeld: Partij A
wint, maar deze heeft betaald voor zijn eigen deskundige. Kan partij A dit geld terughalen van
verliezende partij B? Nee. Echter, zijn er wel uitzonderingen hiervoor, bijvoorbeeld: Dit kan wel
wanneer het noodzakelijk was dat partij A een deskundige aan heeft moeten stellen (denk aan
onteigening), maar dit gebeurt bijna nooit. Wanneer iemand een beroep doet op een deskundige
voor een procedure om advies over een zaak te starten, dan wordt de tegenpartij (potentiële
tegenpartij of latere tegenpartij) hier niet van op de hoogte gebracht. Daarom noemen we dit ook
wel een eenzijdig deskundigenonderzoek, het gebeurt door één partij. De deskundig blijft
deskundige ofwel expert en geeft dus alleen zijn/haar advies.
Het verzamelen van bewijs is uiteraard nuttig in het kader van de bewijsplicht van de partijen.
Wanneer persoon A persoon B dagvaardt, omdat persoon B het huis verkeerd heeft gebouwd, zal
persoon A moeten bewijzen dat het verkeerd is gebouwd. Dit bewijs kan bijvoorbeeld een opgesteld
rapport zijn van de deskundige die advies heeft gegeven voor de dagvaarding. Dit is een vrije
bewijswaarde met feitelijke vaststellingen en een (technische of wetenschappelijke) analyse van
een probleem. Dit kan aanleiding zijn om een volwaardig tegensprekelijk gerechtelijk
deskundigenonderzoek te bevelen. Met andere woorden: wanneer er een procedure wordt gestart,
kan de rechtbank een gerechtsdeskundige aanstellen om deze zaak te onderzoeken. Het kan prima
zo zijn dat partij A geen deskundige aanstelt, maar partij B wel, of vice versa!
Minnelijk deskundigenonderzoek
Bij een minnelijk deskundigenonderzoek zullen beide partijen samen één deskundige aanstellen
buiten de rechtbank om. Bijvoorbeeld: persoon A en persoon B hebben een technisch geschil. Zij
gaan niet naar de rechtbank, maar ze hebben een contract opgesteld waarbij één deskundige wordt
aangesteld door persoon A én persoon B. Let op: het is dus geen gerechtsdeskundige! Soms gebeurt
Pagina 1 van 6
Bladzijde 144 – 163
Aanstelling deskundige
Wanneer een deskundige wordt aangesteld door de rechter tijdens de procedure, spreken we van
een gerechtsdeskundige. De deskundige is nu een verlengstuk van de rechter. De wetten in het
Gerechtelijk wetboek bestemd voor de rechter is ook van toepassing op de deskundige. Wanneer
een deskundige wordt aangesteld buiten een procedure, kan dit gaat om een eenzijdig
deskundigenonderzoek, een minnelijk deskundigenonderzoek, een arbitrage of een bemiddeling.
Beide gevallen (tijdens en buiten een procedure) wordt er een beroep gedaan op de deskundige
omwille van zijn technische kennis.
Eenzijdig deskundigenonderzoek
Je hebt een probleem en je wordt geconfronteerd met een geschil dat aanleiding kan geven aan een
geding. Jij als partij A gaat een beroep doen op een deskundige die u kan adviseren hierover.
Bijvoorbeeld: U heeft een operatie ondergaan maar het doet nog ontzettend veel pijn erna. U vraagt
voor een second opinion als adviserende functie dat de behandelend arts geen fout heeft gemaakt.
In het kort: een rechtssubject doet een beroep op een deskundige om hem/haar te adviseren. Dit
gebeurt meestal vooraf of buiten een procedure om en zal vooral gaan over het advies van de
deskundige of de partij wel/geen slaagkansen heeft om een procedure op te starten.
Echter, kan dit ook tijdens een procedure gebeuren als eigen technisch raadsman: Een partij doet
vaak een beroep op een eigen advocaat en dus ook op een eigen deskundige. Let op: Een
gerechtsdeskundige wordt door de rechter aangesteld en is niet gekoppeld aan een partij (en is
onpartijdig) en is ook niet gebonden aan een contract. Een eigen technisch raadsman, ofwel een
eigen deskundige, is wel gekoppeld aan een contract (gebeurt meestal mondeling) en is wel partijdig
(want hij/zij werkt maar voor één partij). De vergoeding of de kosten worden vrij bepaald en staan in
het contract. Belangrijk: De kosten zijn niet verhaalbaar op de tegenpartij! Bijvoorbeeld: Partij A
wint, maar deze heeft betaald voor zijn eigen deskundige. Kan partij A dit geld terughalen van
verliezende partij B? Nee. Echter, zijn er wel uitzonderingen hiervoor, bijvoorbeeld: Dit kan wel
wanneer het noodzakelijk was dat partij A een deskundige aan heeft moeten stellen (denk aan
onteigening), maar dit gebeurt bijna nooit. Wanneer iemand een beroep doet op een deskundige
voor een procedure om advies over een zaak te starten, dan wordt de tegenpartij (potentiële
tegenpartij of latere tegenpartij) hier niet van op de hoogte gebracht. Daarom noemen we dit ook
wel een eenzijdig deskundigenonderzoek, het gebeurt door één partij. De deskundig blijft
deskundige ofwel expert en geeft dus alleen zijn/haar advies.
Het verzamelen van bewijs is uiteraard nuttig in het kader van de bewijsplicht van de partijen.
Wanneer persoon A persoon B dagvaardt, omdat persoon B het huis verkeerd heeft gebouwd, zal
persoon A moeten bewijzen dat het verkeerd is gebouwd. Dit bewijs kan bijvoorbeeld een opgesteld
rapport zijn van de deskundige die advies heeft gegeven voor de dagvaarding. Dit is een vrije
bewijswaarde met feitelijke vaststellingen en een (technische of wetenschappelijke) analyse van
een probleem. Dit kan aanleiding zijn om een volwaardig tegensprekelijk gerechtelijk
deskundigenonderzoek te bevelen. Met andere woorden: wanneer er een procedure wordt gestart,
kan de rechtbank een gerechtsdeskundige aanstellen om deze zaak te onderzoeken. Het kan prima
zo zijn dat partij A geen deskundige aanstelt, maar partij B wel, of vice versa!
Minnelijk deskundigenonderzoek
Bij een minnelijk deskundigenonderzoek zullen beide partijen samen één deskundige aanstellen
buiten de rechtbank om. Bijvoorbeeld: persoon A en persoon B hebben een technisch geschil. Zij
gaan niet naar de rechtbank, maar ze hebben een contract opgesteld waarbij één deskundige wordt
aangesteld door persoon A én persoon B. Let op: het is dus geen gerechtsdeskundige! Soms gebeurt
Pagina 1 van 6
