Thema 1: Interne geneeskunde Wat is het verschil tussen atherosclerose en
arteriosclerose?
Atherosclerose is een verharding die specifiek wordt
Cardiologie
veroorzaakt door een atheroomplaat.
Arteriële aandoeningen: atherosclerose Arteriosclerose komt meestal eerst voor in been en
- Atherosclerose: verdikking, vernauwing en verharding voet. Arteriosclerose of slagaderverharding is een
van de arteriën degeneratie van het weefsel van de wand van
slagaders waardoor deze verharden en hun elasticiteit
Hypertensie
verliezen
- Langdurig abnormaal hoge bloeddruk
o Bij volwassenen vanaf: 140/90
o Normaalwaardes: ronde de 120/80
o Hypertensie is een risicofactor van: hart-, vaat- en nieraandoeningen,
beroerte, CVA en andere.
o Soorten:
• Primair: a.k.a. essentiële HT > geen aanwijsbare oorzaak
• Secundair: als gevolg van een andere aandoening
Coronaire hartziekten: stabiele angina pectoris, acuut coronair syndroom
(instabiele angina pectoris en myocardinfarct)
- Coronaire hartziekten (CHD): ziekte met verminderde coronaire bloedstroom
o Coronair > coronaire vaten > kransslagaders
- Angina pectoris: pijn of drukkend gevoel op de borst als gevolg van ischemie
o Ischemie: verminderde bloedvoorziening naar organen of weefsels
met als gevolg een tekort aan zuurstof en voedingsstoffen.
o Twee vormen
• Stabiel: klachten ontstaan door een duidelijke aanleiding,
zoals inspanning, en verdwijnen snel.
• Instabiel: klachten ontstaan zonder duidelijke aanleiding en
verdwijnen niet vanzelf.
- Acuut coronair syndroom: Een klinische presentatie met acuut ontstane
klachten waarbij acute myocardischemie wordt vermoed.
o Symptomen: hartstilstand, cardiogene shock door complicaties (zoals
ernstige mitralisklepregurgitatie, ventrikelruptuur en (ventriculaire)
hartritmestoornissen)
• klachten kunnen alweer verdwenen zijn op het moment van
contact met een hulpverlener.
- Myocardinfarct: hartstilstand
Ritme en geleidingsstoornissen van hart ( normaal ritme herkennen,
atriumfibrilleren,
SVT, VF, AV blok, asystolie)
- Atriumfibrilleren: hartritmestoornis waarbij het hart totaal onregelmatig en
versneld pompt.
o Gevolg van ongecontroleerde werking van (meerdere) knopen.
o Wordt vaak niet door de patiënt gemerkt en is pas te zien op een ECG
- SVT (supraventricularie tachycardie): ontstaat in de boezems (atrium) en
zorgt voor een verhoogde hartslag.
o Vorm van supraventriculaire hartritmestoornissen
• Stoornissen door elektrische afwijkingen in de sinusknoop,
atriumwand, atrioventriculaire knoop en de AV-junction
- VF (ventrikel fibrilleren): zeer ernstige hartritmestoornis, omdat de ventrikels
het bloed naar het lichaam pompen.
o Gevolg van ongecontroleerde prikkelgeleiding over de ventrikels
, o Ventriculaire ritmestoornissen
• Ontstaan in het ventriculaire prikkelgeleidingssysteem of in
de ventrikel wand.
- AV blok (Atrioventriculair blok): atria en ventrikels trekken onafhankelijk van
elkaar samen. Heel onhandig
- Asystolie: flatline, hart doet het niet meer > geen elektrische activiteit meer
o A.k.a. > you died
Cardiomyopathie, pericarditis, endocarditis, myocarditis
- Cardiomyopathie: verzamelnaam voor ziektes van de hartspier
o Oorzaak meestal: afgesloten kransslagader, slechtwerkende hartklep
of de spier zelf.
- Pericarditis: ontsteking van het ‘hartzakje’ (buitenste laag van het hart)
- Endocarditis: ontsteking van het binnenste hartvlies (endocard) en de
hartkleppen.
- Myocarditis: ontsteking van de hartspier
Aandoeningen van de hartkleppen (stenose, insufficiëntie); Hartfalen
- Hartkleppen zorgen ervoor dat bloed maar één richting op kan stromen. Bij
hartklepaandoeningen is dit verstoord.
- Klepstenose: vernauwde doorgang
o Klep kan niet meer normaal openen.
o Verwijding van het hartcompartiment dat het bloed via die klep moet
uitpompen > verminderde vulling van compartiment na de vernauwd
klep.
- Klepinsufficiëntie: kleppen sluiten onvoldoende
o Bloed stroomt langs de klep terug.
- Meest voorkomende klepaandoening:
o Zowel stenose als insufficiëntie van de mitralisklep en de aorta.
Hematologie
Verschillende oorzaken anemie, hemolyse
- Anemie = tekort, Hemolyse= uit elkaar vallen van erytrocyten.
- Zie tabel in de samenvatting
Trombocytopenie, vit K deficiëntie, verhoogde stollingsneiging
- Trombocytopenie: tekort aan trombocyten (bloedplaatjes)
o Gevolg van verminderde aanmaak of versnelde afbraak
• Beschadigd beenmerg door chemo of bestraling
o Symptomen: spontane bloedingen
(petechiën of ecchymose)
o Diagnose: bloedonderzoek,
beenmergonderzoek (aanvullend)
o Behandeling: bloedplaatjes transfusie
- Vit K deficiëntie: stollingsstoornissen door vit K tekort.
o Vit K is belangrijk voor de
trombocytenproductie in de lever
• K tekort > lever produceert inactieve
vorm van stollingsfactoren
o Oorzaak: aanmaak/absorptie verstoord
leukemie
- verzamelnaam beenmergkanker
o ontregelde groei van verschillende soorten witte bloedcellen
, Kennis ABO en resus systeem
-
ABO bloedgroepen& Resus-systeem:
Antistolling therapie en monitoring
- Stollingsstoornissen: gevolg van tekort of verstoorde werking v. een
of meer stollingsfactoren
o Tekort door verstoorde aanmaak of versnelde afbraak.
- Antistollingstherapie: medicijnen die de stolling v.h. bloed verminderen
of vertragen, a.k.a. bloedverdunners
o Twee voorbeelden: subc. Toediening fraxiparine en vit. K antagonist
acenocoumarol.
Reumatologie
Artrose en artritis (RA, Ziekte van Bechterew, jicht, septische artritis)
- Reumatoïde Artritis (RA): chronische, invaliderende auto-immuunziekte met
systemische ontstekingen van de gewrichten en omringende spieren, pezen
en banden.
o Oorzaak: neutrofiele granulocyten worden aangetrokken in het
synoviale vocht, waar ze ontstekingen en weefselbeschadiging in de
gewrichtsholte veroorzaken.
o Ankylose: gewrichtsverstijving, gevolg van de chronische
ontstekingen die de boel verlittekenen en voor vergroeiing zorgen.
- Artrose: meest voorkomende reumatische aandoening.
o Twee varianten:
• Primair: ouderdomsverschijnsel
• Secundair: gevolg van een andere aandoening
- Jicht (jichtartritis): aandoening van de gewrichten, meestal van het
metatarsofalangeale gewricht van de grote teen.
o Oorzaak: aanvallen ontstaan door een overmaat aan urinezuur in het
bloed
• Overmaat urinezuur ontstaat door verminderde uitscheiding
en/of een stoornis in de purinestofwisseling (purine =
bouwsteen kernzuren). Gevolg is dat urinekristallen op de
gewrichten en in de huid neerslaan. In de nieren >
nierstenen.
• Urinezuur: afvalproduct in urine
- Septische artritis: bacteriële infectie v.d. gewrichten.
o Oorzaak: streptokokken en stafylokokken kunnen het gewricht
bereiken via een diepe wond of via bloed.
o Symptomen: pijn, roodheid, zwelling, warmte en
bewegingsbeperking
o Behandeling: antibiotica
- Ziekte van Bechterew: Ankyloserende spondylitis. vernoemd naar de naam
v.d. arts
o Bekendste vorm van axiale spondylartritis: Verzamelnaam voor
reumatische aandoeningen, waarbij ontstekingen aanwezig zijn in
het bekken en de wervelkolom.
o Symptomen: pijn en stijfheid in bekken/rug
o Ontstekingen kunnen leiden tot verstijving
v.d. wervelkolom.
arteriosclerose?
Atherosclerose is een verharding die specifiek wordt
Cardiologie
veroorzaakt door een atheroomplaat.
Arteriële aandoeningen: atherosclerose Arteriosclerose komt meestal eerst voor in been en
- Atherosclerose: verdikking, vernauwing en verharding voet. Arteriosclerose of slagaderverharding is een
van de arteriën degeneratie van het weefsel van de wand van
slagaders waardoor deze verharden en hun elasticiteit
Hypertensie
verliezen
- Langdurig abnormaal hoge bloeddruk
o Bij volwassenen vanaf: 140/90
o Normaalwaardes: ronde de 120/80
o Hypertensie is een risicofactor van: hart-, vaat- en nieraandoeningen,
beroerte, CVA en andere.
o Soorten:
• Primair: a.k.a. essentiële HT > geen aanwijsbare oorzaak
• Secundair: als gevolg van een andere aandoening
Coronaire hartziekten: stabiele angina pectoris, acuut coronair syndroom
(instabiele angina pectoris en myocardinfarct)
- Coronaire hartziekten (CHD): ziekte met verminderde coronaire bloedstroom
o Coronair > coronaire vaten > kransslagaders
- Angina pectoris: pijn of drukkend gevoel op de borst als gevolg van ischemie
o Ischemie: verminderde bloedvoorziening naar organen of weefsels
met als gevolg een tekort aan zuurstof en voedingsstoffen.
o Twee vormen
• Stabiel: klachten ontstaan door een duidelijke aanleiding,
zoals inspanning, en verdwijnen snel.
• Instabiel: klachten ontstaan zonder duidelijke aanleiding en
verdwijnen niet vanzelf.
- Acuut coronair syndroom: Een klinische presentatie met acuut ontstane
klachten waarbij acute myocardischemie wordt vermoed.
o Symptomen: hartstilstand, cardiogene shock door complicaties (zoals
ernstige mitralisklepregurgitatie, ventrikelruptuur en (ventriculaire)
hartritmestoornissen)
• klachten kunnen alweer verdwenen zijn op het moment van
contact met een hulpverlener.
- Myocardinfarct: hartstilstand
Ritme en geleidingsstoornissen van hart ( normaal ritme herkennen,
atriumfibrilleren,
SVT, VF, AV blok, asystolie)
- Atriumfibrilleren: hartritmestoornis waarbij het hart totaal onregelmatig en
versneld pompt.
o Gevolg van ongecontroleerde werking van (meerdere) knopen.
o Wordt vaak niet door de patiënt gemerkt en is pas te zien op een ECG
- SVT (supraventricularie tachycardie): ontstaat in de boezems (atrium) en
zorgt voor een verhoogde hartslag.
o Vorm van supraventriculaire hartritmestoornissen
• Stoornissen door elektrische afwijkingen in de sinusknoop,
atriumwand, atrioventriculaire knoop en de AV-junction
- VF (ventrikel fibrilleren): zeer ernstige hartritmestoornis, omdat de ventrikels
het bloed naar het lichaam pompen.
o Gevolg van ongecontroleerde prikkelgeleiding over de ventrikels
, o Ventriculaire ritmestoornissen
• Ontstaan in het ventriculaire prikkelgeleidingssysteem of in
de ventrikel wand.
- AV blok (Atrioventriculair blok): atria en ventrikels trekken onafhankelijk van
elkaar samen. Heel onhandig
- Asystolie: flatline, hart doet het niet meer > geen elektrische activiteit meer
o A.k.a. > you died
Cardiomyopathie, pericarditis, endocarditis, myocarditis
- Cardiomyopathie: verzamelnaam voor ziektes van de hartspier
o Oorzaak meestal: afgesloten kransslagader, slechtwerkende hartklep
of de spier zelf.
- Pericarditis: ontsteking van het ‘hartzakje’ (buitenste laag van het hart)
- Endocarditis: ontsteking van het binnenste hartvlies (endocard) en de
hartkleppen.
- Myocarditis: ontsteking van de hartspier
Aandoeningen van de hartkleppen (stenose, insufficiëntie); Hartfalen
- Hartkleppen zorgen ervoor dat bloed maar één richting op kan stromen. Bij
hartklepaandoeningen is dit verstoord.
- Klepstenose: vernauwde doorgang
o Klep kan niet meer normaal openen.
o Verwijding van het hartcompartiment dat het bloed via die klep moet
uitpompen > verminderde vulling van compartiment na de vernauwd
klep.
- Klepinsufficiëntie: kleppen sluiten onvoldoende
o Bloed stroomt langs de klep terug.
- Meest voorkomende klepaandoening:
o Zowel stenose als insufficiëntie van de mitralisklep en de aorta.
Hematologie
Verschillende oorzaken anemie, hemolyse
- Anemie = tekort, Hemolyse= uit elkaar vallen van erytrocyten.
- Zie tabel in de samenvatting
Trombocytopenie, vit K deficiëntie, verhoogde stollingsneiging
- Trombocytopenie: tekort aan trombocyten (bloedplaatjes)
o Gevolg van verminderde aanmaak of versnelde afbraak
• Beschadigd beenmerg door chemo of bestraling
o Symptomen: spontane bloedingen
(petechiën of ecchymose)
o Diagnose: bloedonderzoek,
beenmergonderzoek (aanvullend)
o Behandeling: bloedplaatjes transfusie
- Vit K deficiëntie: stollingsstoornissen door vit K tekort.
o Vit K is belangrijk voor de
trombocytenproductie in de lever
• K tekort > lever produceert inactieve
vorm van stollingsfactoren
o Oorzaak: aanmaak/absorptie verstoord
leukemie
- verzamelnaam beenmergkanker
o ontregelde groei van verschillende soorten witte bloedcellen
, Kennis ABO en resus systeem
-
ABO bloedgroepen& Resus-systeem:
Antistolling therapie en monitoring
- Stollingsstoornissen: gevolg van tekort of verstoorde werking v. een
of meer stollingsfactoren
o Tekort door verstoorde aanmaak of versnelde afbraak.
- Antistollingstherapie: medicijnen die de stolling v.h. bloed verminderen
of vertragen, a.k.a. bloedverdunners
o Twee voorbeelden: subc. Toediening fraxiparine en vit. K antagonist
acenocoumarol.
Reumatologie
Artrose en artritis (RA, Ziekte van Bechterew, jicht, septische artritis)
- Reumatoïde Artritis (RA): chronische, invaliderende auto-immuunziekte met
systemische ontstekingen van de gewrichten en omringende spieren, pezen
en banden.
o Oorzaak: neutrofiele granulocyten worden aangetrokken in het
synoviale vocht, waar ze ontstekingen en weefselbeschadiging in de
gewrichtsholte veroorzaken.
o Ankylose: gewrichtsverstijving, gevolg van de chronische
ontstekingen die de boel verlittekenen en voor vergroeiing zorgen.
- Artrose: meest voorkomende reumatische aandoening.
o Twee varianten:
• Primair: ouderdomsverschijnsel
• Secundair: gevolg van een andere aandoening
- Jicht (jichtartritis): aandoening van de gewrichten, meestal van het
metatarsofalangeale gewricht van de grote teen.
o Oorzaak: aanvallen ontstaan door een overmaat aan urinezuur in het
bloed
• Overmaat urinezuur ontstaat door verminderde uitscheiding
en/of een stoornis in de purinestofwisseling (purine =
bouwsteen kernzuren). Gevolg is dat urinekristallen op de
gewrichten en in de huid neerslaan. In de nieren >
nierstenen.
• Urinezuur: afvalproduct in urine
- Septische artritis: bacteriële infectie v.d. gewrichten.
o Oorzaak: streptokokken en stafylokokken kunnen het gewricht
bereiken via een diepe wond of via bloed.
o Symptomen: pijn, roodheid, zwelling, warmte en
bewegingsbeperking
o Behandeling: antibiotica
- Ziekte van Bechterew: Ankyloserende spondylitis. vernoemd naar de naam
v.d. arts
o Bekendste vorm van axiale spondylartritis: Verzamelnaam voor
reumatische aandoeningen, waarbij ontstekingen aanwezig zijn in
het bekken en de wervelkolom.
o Symptomen: pijn en stijfheid in bekken/rug
o Ontstekingen kunnen leiden tot verstijving
v.d. wervelkolom.
