samenvatting groot worden

Samenvatting Groot worden semester 1
Deel 1: opvoeden doe je zo

1. Over opvoeden gesproken
1.1. Definitie van opvoeden

Definitie:
 Opvoeding is een bepaalde vorm van omgang tussen volwassenen en jeugdigen die erop
gericht is steun en richting te geven aan het proces van volwassenwording
 een kind op weg helpen naar volwassenheid
 iedere invloed die mensen, bedoeld of onbedoeld, uitoefenen op de ontwikkeling van een
kind

Drie grote opvoedingsdoelen:

Opvoeders…
1. leren hun kinderen om zich te handhaven in de maatschappij.
2. ondersteunen kinderen bij het ontplooien van zichzelf en bij het ontwikkelen van hun
mogelijkheden en kwaliteiten.
3. helpen kinderen bij het ontwikkelen van hun eigen identiteit.

1.2. Opvoedingsstijlen

4 opvoedingsstijlen:




Warmte en nabijheid Nabijheid
Grenzen  Controle

Permissieve opvoedingsstijl (toegeeflijke stijl)
˗ Weinig controle van opvoeder
˗ Veel aandacht voor wensen en behoeften van het kind

Autoritaire opvoedingsstijl
˗ Veel nadruk op discipline en regels
˗ Weinig ruimte voor eigen mogelijkheden en interesses van kind

Verwaarlozende stijl
˗ Weinig grenzen
˗ Maar ook weinig geborgenheid, steun, veiligheid en betrokkenheid

Democratische stijl
˗ Geven leiding met liefde
˗ Overleggen met kind én houden rekening met leeftijd en niveau van ontwikkeling.
˗ Regels onderbouwen met argumenten.

,  democratische opvoeder…
 Streeft er naar zichzelf overbodig te maken.
 Hij gaat geleidelijk aan meer verantwoordelijkheid geven aan het kind.
 Hij gaat regels en grenzen aanpassen aan de leeftijd en de capaciteiten van het kind.
 Hoe ouder het kind wordt, hoe minder controle en hoe meer zelfstandigheid.

+zie oefening opvoedingsstijlen (PWP dia 32)

Voor welke opvoedingsstijl nu kiezen?
 Afhankelijk van kind tot kind
 Afhankelijk van situatie tot situatie
 Afhankelijk van leeftijd tot leeftijd
 …
 Over het algemeen toont democratische opvoedingsstijl meest positieve opvoedingsresultaten

Belangrijk om in gesprek te gaan over opvoeding met anderen. Niet alleen ouders voeden hun kind op
maar ook de school, grootouders,… (zie video peter Adriaansens, dia 37)

1.3. De leraar als opvoeder

Wat moet een leraar volgens de overheid kunnen?
˗ De leraar is een begeleider van leer- en ontwikkelingsprocessen
˗ De leraar is een opvoeder
˗ De leraar is een inhoudelijk expert
˗ De leraar is een organisator
˗ De leraar is een innovator/onderzoeker
˗ De leraar is een partner van ouders/verzorgers
˗ De leraar is een lid van het schoolteam
˗ De leraar is een partner van externen
˗ De leraar is een lid van de onderwijsgemeenschap
˗ De leraar is een cultuurparticipant

Vroeger: leraar vooral kennis overdragen
Vandaag: leraar ook belangrijke rol in opvoeding

, 2. De opvoedingstrap
2.1. Algemene blik op de opvoedingstrap

Opvoedingstrap:

˗ Hulpmiddel bij opvoeden
˗ Helpt om in gesprek te gaan over opvoeding
˗ Opgebouwd uit verschillende bouwstenen
˗ De verhouding van de bouwstenen geeft belang van opvoedingsvaardigheden weer
˗ Onderste bouwstenen zijn het belangrijkst




2.2. Overzicht van alle bouwstenen van de opvoedingstrap

Bouwsteen 1: Warme en veilige sfeer:
˗ BASIS van positieve ontwikkeling van kind
˗ tijd maken om naar kinderen te luisteren, om met hen te praten en om samen te spelen
˗ aanwezigheid, nabijheid en steun
˗ creëren van een wij-gevoel
˗ kind veilig laten voelen zodat het op ontdekking kan gaan en zich verder kan ontwikkelen.

Bouwsteen 2: inleven:
˗ om gedrag van kinderen te kunnen begrijpen
 zoveel mogelijk proberen in te leven in de ‘gevoelens, gedachten en noden’ die schuil gaan
achter hun gedrag.
˗ ‘wat wil jij mij met je gedrag vertellen?’
˗ wanneer we gedrag beter begrijpen, kunnen we er ook gerichter op gaan inspelen.

Bouwsteen 3: aanmoedigen en uitdagen:
˗ bevestigen, bekrachtigen, versterken van positief gedrag
˗ geven van een compliment, positieve feedback, een schouderklopje, een glimlach, een
knipoog,.. (=sociaal belonen)
˗ geloven in groeikracht van kinderen en hen stapje voor stapje uitdagen
˗ zelfvertrouwen van kinderen een boost geven

+ zie video ‘de stip’, dia 48 (gaat over bouwsteen 1,2 en 3

Basis in opvoeden = kinderen zoveel mogelijk vanuit een positieve, waarderende bril benaderen
Basis in opvoeden = een roze bril

Bouwsteen 4: structuur:
˗ ervoor zorgen dat kinderen weten waar ze aan toe zijn
˗ Hoe?
 afspraken maken