Samenvatting Patroon 10 van Gordon

Hoofdstuk 11: patroon 10:
Stressverwerkingspatroon
11.1 Oriëntatie op het stressverwerkingspatroon
 Stress als menselijke spanningstoestand ten gevolge van belastende
situaties en als bron voor verschillende gezondheidsproblemen
 De wijze waarop men met belastende omstandigheden omgaat 
coping
 Elke discipline definieert stress anders:
 Biologisch  niet-specifieke reactie van het organisme op de
eisen die aan het organisme worden gesteld
 Sociologisch  situatie waarbij meer van een persoon wordt
geëist dan waaraan hij kan voldoen
 Interactioneel  weerstand biedende kracht in de mens die
door invloeden van buiten kan worden opgeroepen
 Medisch  complex van lichamelijke en psychische
veranderen die optreden wanneer iemand aan een of andere
spanning wordt onderworpen
 Mens langdurig onder spanning leven/werken  ongezond
 Lichamelijke klachten
 Psychische problemen
 Sociale problemen
 Behandeling  intensief en kost de samenleving veel geld

11.2 Gegevens verzamelen over het
stressverwerkingspatroon
 Groot aantal vragen  inzicht kunnen verschaffen in de toestand
van een zorgvrager
 Afhankelijk van de kennis en vaardigheden van de verpleegkundige
 volledig of minder volledig beeld van de zorgvrager
 Stresstoestand  belangrijk verzamelen van de juiste gegevens
 Specifieke vragen gericht op het voorkomen van
stressverschijnselen
 Bent u wel eens gespannen?
 Wat doet u om de spanning te verminderen?
 Gebruikt u medicijnen tegen de spanning?
 Drinkt u alcohol als u gespannen raakt?
 Gebruikt u drugs?
 Wat waren voor u in het afgelopen jaar belangrijke
gebeurtenissen?
 Is er iemand met wie u over uw moeilijkheden kunt
praten?
 Ervaart u op dit moment ook spanningen,

,  duidelijk maken hoe ernstig de toestand van de zorgvrager
is

11.2.1 Gegevens verzamelen over de alarm- en weerstandsfase
 Licht vorm  meestal zelf in staat zijn om te zorgen voor
ontspanning
 Stresstoestand lang bestaat  moeilijker om zelf in te grijpen
 3 fasen van stress
 Fase 1: alarmfase
 Voelen dat er iets niet in orde is
 Lichaam geeft verschillende signalen
 Vermoeidheid
 Slaapstoornissen
 Maagklachten
 Hartkloppingen
 Gevoel van onrust
 Streven naar homeostase  evenwicht tussen de
verschillende menselijke functies
 Waarschuwing voor het begin van stress 
gewaarwordingen, sensaties
 Fase 2: weerstandfase
 Biedt weestand tegen bestaande stress
 Nog mogelijk bedreigende spanningstoestand te
veranderen
 Fase 3: uitputtingsfase

11.2.2 Gegevens verzamelen over de stresstolerantie
 Veroorzaakt door verschillende ‘stressoren’
 Gebeurtenissen of prikkels  mens belastend of dreigend
ervaren
 Zorgen voor een psychische en lichamelijke reactie
 Leiden tot groei en ontwikkeling
 Verstoring van de ontwikkeling  uiten in angst en
depressies
 Stresstolerantie  menselijk vermogen de capaciteit om een
gegeven spanningstoestand doelmatig te kunnen hanteren
 Mate van stress belangrijk
 Lichte vormen gemakkelijker gehanteerd worden dan
ernstige vormen
 Verschillen in tolerantie per individu
Draagkracht en draaglast
 Stresstolerantie  uitgedrukt in de begrippen: draagkracht en
draaglast