Project Reality Works
De invloed van het thuiswerken op het welzijn en de psychosociale arbeidsbelasting van werknemers.
Hogeschool van Amsterdam
Business & Economie
Versie 1
Studenten:
Klas:
Docent:
Inleverdatum: 9 mei 2021
1
,Voorwoord 3
Hoofdstuk 1 Inleiding 4
Hoofdstuk 2 Theoretische kader centraal thema 6
Definitie welzijn 6
Definitie psychosociale arbeidsbelasting 6
Definitie thuiswerken 6
Hoofdstuk 3 Theoretische kader deelthema’s 7
3.1 Werkdruk 7
3.2 Werkstress 8
3.3 Pesten 9
3.4 Discriminatie 10
4.1 Steekproefbeschrijving 11
4.2 Operationalisatie 11
Operationalisatie afhankelijke variabel 11
Operationalisatie onafhankelijke variabel 12
Werkdruk 12
Werkstress 13
Pesten 14
Discriminatie 14
4.3 Procedure 15
Bijlage 1: Bronnenlijst 16
Bijlage 2: Enquête vragen gezamenlijk 20
Enquêtevragen welzijn 21
Enquêtevragen werkdruk 22
Enquêtevragen werkstress 23
Enquêtevragen pesten 25
Enquêtevragen discriminatie 26
Bijlage 3: Codeboek 27
2
,Voorwoord
Voor u ligt het onderzoek “De invloed van het thuiswerken op het welzijn en de psychosociale arbeidsbelasting
van werknemers.” Dit onderzoek hoort bij het vak Project Reality Works van het eerste jaar Bedrijfskunde. Het
maken van deze uitdagende en interessante opdracht was een leerzaam proces, waarbij wij vaardigheden en
kennis hebben toegepast die is opgedaan in de lessen van Project Reality Works.
Graag willen wij een moment nemen om Mevr. te bedanken voor alle hulp en de interessante lessen van
Project Reality Works.
Wij wensen u veel leesplezier toe.
3
, Hoofdstuk 1 Inleiding
Aanleiding
Begin 2020 was de coronacrisis een feit. Intussen zijn er wereldwijd 156 miljoen mensen besmet geraakt met
het coronavirus en zijn er 3,2 miljoen sterfgevallen (Google, 2021). Om de verspreiding van het coronavirus te
beperken, wordt vanuit de overheid geadviseerd om werknemers met niet-essentiële beroepen thuis te laten
werken. Uit onderzoek van de TNO-monitor (2020) blijkt dat 48% van de werkende Nederlanders thuiswerkt.
Het thuiswerken brengt gezondheidsrisico’s teweeg. De gezondheidsrisico’s die werkgerelateerd zijn, worden
ook wel psychosociale arbeidsbelasting genoemd. Psychosociale arbeidsbelasting kan leiden tot langdurig
ziekteverzuim en soms tot tijdelijke/volledige arbeidsongeschiktheid. Ziekteverzuim zorgt voor extra kosten
voor de werkgever. Daarnaast is het volgens de Arbowet verplicht voor een werkgever om psychosociale
arbeidsbelasting aan te pakken. Uit een onderzoek van Arbonet (2019) blijkt dat verzuim door psychische
klachten steeds langer duurt, in 2018 was dit gemiddeld 225 dagen. 62% van het ziekteverzuim wordt
veroorzaakt door psychosociale arbeidsbelasting, in totaal komt dit neer op een bedrag van 3,2 miljard euro per
jaar. Deze kosten liggen hoger, aangezien hier alleen de kosten van doorbetaling worden doorgerekend. In het
Jaarplan 2021 van Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid komt naar voren dat als gevolg van het
thuiswerken de werk-privébalans ernstig verstoord wordt, waardoor de kans op psychosociale arbeidsbelasting
toeneemt, met als gevolg een negatieve impact op het welzijn van werknemers.
Het probleem moet worden opgelost, omdat psychosociale arbeidsbelasting voor problemen zorgt bij
werkgevers. Het kost bedrijven miljoenen euro’s en het zorgt voor logistieke problemen. Een werkgever wil
gezonde en gemotiveerde werknemers die zorgen voor een positieve invloed op de werkomstandigheden.
Mensen met psychosociale arbeidsbelasting gerelateerde klachten hebben echter een tegenovergestelde
invloed.
Probleemschets
Bedrijven beogen dat haar werknemers aangenamer en effectiever de arbeid kunnen verrichten op
kantoor/thuis. Deze wens komt in conflict indien de werknemers kampen met psychosociale arbeidsbelasting.
Daarnaast hebben veel werkgevers de risico’s die psychosociale arbeidsbelasting met zich teweegbrengen
onvoldoende in kaart gebracht (Inspectie SZW Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, 2021). Deze
bevinding vormt een probleem bij de integrale aanpak van psychosociale arbeidsbelasting.
Binnen de zakelijke dienstverlening heeft 43% van de werknemers te maken gehad met een vorm van
psychosociale arbeidsbelasting tijdens het thuiswerken (TNO, 2020). De nummer een beroepsziekte binnen de
zakelijke dienstverlening is een te hoge werkdruk, gevolgd door burn-outklachten (Ziekteverzuim | Cijfers &
Context | Huidige situatie | Volksgezondheidenzorg.info, z.d.). Er is sprake van een te hoge werkdruk indien de
werknemer niet kan voldoen aan de werkzaamheden die behoren te worden voldaan. Dit kan komen doordat
er sprake is van tijdsgebrek of doordat de werknemer niet het gewenste resultaat behaalt (Ministerie van
Sociale Zaken en Werkgelegenheid, 2019).
De problematiek die voortvloeit uit psychosociale belasting beperkt zich niet alleen in de thuissituatie maar ook
in de kaders van bedrijfsvoering en reikt zich tevens op juridisch en maatschappelijk terrein.
Op individueel niveau is psychosociale arbeidsbelasting een primair probleem voor werknemers. De psychische
gezondheid van het individu komt in het gedrang. Dit heeft invloed op alle psychosociale terreinen van het
individu, zoals het ervaren van ongewenste emoties als angst en het gevoel van inadequaatheid. Psychische
problematiek zoals depressieve stoornissen alsmede burn-out gerelateerde klachten en verminderde interesse.
Deze klachten kunnen leiden tot het verminderen van de kwaliteit van leven van het individu (ArboNed, 2020).
4
De invloed van het thuiswerken op het welzijn en de psychosociale arbeidsbelasting van werknemers.
Hogeschool van Amsterdam
Business & Economie
Versie 1
Studenten:
Klas:
Docent:
Inleverdatum: 9 mei 2021
1
,Voorwoord 3
Hoofdstuk 1 Inleiding 4
Hoofdstuk 2 Theoretische kader centraal thema 6
Definitie welzijn 6
Definitie psychosociale arbeidsbelasting 6
Definitie thuiswerken 6
Hoofdstuk 3 Theoretische kader deelthema’s 7
3.1 Werkdruk 7
3.2 Werkstress 8
3.3 Pesten 9
3.4 Discriminatie 10
4.1 Steekproefbeschrijving 11
4.2 Operationalisatie 11
Operationalisatie afhankelijke variabel 11
Operationalisatie onafhankelijke variabel 12
Werkdruk 12
Werkstress 13
Pesten 14
Discriminatie 14
4.3 Procedure 15
Bijlage 1: Bronnenlijst 16
Bijlage 2: Enquête vragen gezamenlijk 20
Enquêtevragen welzijn 21
Enquêtevragen werkdruk 22
Enquêtevragen werkstress 23
Enquêtevragen pesten 25
Enquêtevragen discriminatie 26
Bijlage 3: Codeboek 27
2
,Voorwoord
Voor u ligt het onderzoek “De invloed van het thuiswerken op het welzijn en de psychosociale arbeidsbelasting
van werknemers.” Dit onderzoek hoort bij het vak Project Reality Works van het eerste jaar Bedrijfskunde. Het
maken van deze uitdagende en interessante opdracht was een leerzaam proces, waarbij wij vaardigheden en
kennis hebben toegepast die is opgedaan in de lessen van Project Reality Works.
Graag willen wij een moment nemen om Mevr. te bedanken voor alle hulp en de interessante lessen van
Project Reality Works.
Wij wensen u veel leesplezier toe.
3
, Hoofdstuk 1 Inleiding
Aanleiding
Begin 2020 was de coronacrisis een feit. Intussen zijn er wereldwijd 156 miljoen mensen besmet geraakt met
het coronavirus en zijn er 3,2 miljoen sterfgevallen (Google, 2021). Om de verspreiding van het coronavirus te
beperken, wordt vanuit de overheid geadviseerd om werknemers met niet-essentiële beroepen thuis te laten
werken. Uit onderzoek van de TNO-monitor (2020) blijkt dat 48% van de werkende Nederlanders thuiswerkt.
Het thuiswerken brengt gezondheidsrisico’s teweeg. De gezondheidsrisico’s die werkgerelateerd zijn, worden
ook wel psychosociale arbeidsbelasting genoemd. Psychosociale arbeidsbelasting kan leiden tot langdurig
ziekteverzuim en soms tot tijdelijke/volledige arbeidsongeschiktheid. Ziekteverzuim zorgt voor extra kosten
voor de werkgever. Daarnaast is het volgens de Arbowet verplicht voor een werkgever om psychosociale
arbeidsbelasting aan te pakken. Uit een onderzoek van Arbonet (2019) blijkt dat verzuim door psychische
klachten steeds langer duurt, in 2018 was dit gemiddeld 225 dagen. 62% van het ziekteverzuim wordt
veroorzaakt door psychosociale arbeidsbelasting, in totaal komt dit neer op een bedrag van 3,2 miljard euro per
jaar. Deze kosten liggen hoger, aangezien hier alleen de kosten van doorbetaling worden doorgerekend. In het
Jaarplan 2021 van Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid komt naar voren dat als gevolg van het
thuiswerken de werk-privébalans ernstig verstoord wordt, waardoor de kans op psychosociale arbeidsbelasting
toeneemt, met als gevolg een negatieve impact op het welzijn van werknemers.
Het probleem moet worden opgelost, omdat psychosociale arbeidsbelasting voor problemen zorgt bij
werkgevers. Het kost bedrijven miljoenen euro’s en het zorgt voor logistieke problemen. Een werkgever wil
gezonde en gemotiveerde werknemers die zorgen voor een positieve invloed op de werkomstandigheden.
Mensen met psychosociale arbeidsbelasting gerelateerde klachten hebben echter een tegenovergestelde
invloed.
Probleemschets
Bedrijven beogen dat haar werknemers aangenamer en effectiever de arbeid kunnen verrichten op
kantoor/thuis. Deze wens komt in conflict indien de werknemers kampen met psychosociale arbeidsbelasting.
Daarnaast hebben veel werkgevers de risico’s die psychosociale arbeidsbelasting met zich teweegbrengen
onvoldoende in kaart gebracht (Inspectie SZW Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, 2021). Deze
bevinding vormt een probleem bij de integrale aanpak van psychosociale arbeidsbelasting.
Binnen de zakelijke dienstverlening heeft 43% van de werknemers te maken gehad met een vorm van
psychosociale arbeidsbelasting tijdens het thuiswerken (TNO, 2020). De nummer een beroepsziekte binnen de
zakelijke dienstverlening is een te hoge werkdruk, gevolgd door burn-outklachten (Ziekteverzuim | Cijfers &
Context | Huidige situatie | Volksgezondheidenzorg.info, z.d.). Er is sprake van een te hoge werkdruk indien de
werknemer niet kan voldoen aan de werkzaamheden die behoren te worden voldaan. Dit kan komen doordat
er sprake is van tijdsgebrek of doordat de werknemer niet het gewenste resultaat behaalt (Ministerie van
Sociale Zaken en Werkgelegenheid, 2019).
De problematiek die voortvloeit uit psychosociale belasting beperkt zich niet alleen in de thuissituatie maar ook
in de kaders van bedrijfsvoering en reikt zich tevens op juridisch en maatschappelijk terrein.
Op individueel niveau is psychosociale arbeidsbelasting een primair probleem voor werknemers. De psychische
gezondheid van het individu komt in het gedrang. Dit heeft invloed op alle psychosociale terreinen van het
individu, zoals het ervaren van ongewenste emoties als angst en het gevoel van inadequaatheid. Psychische
problematiek zoals depressieve stoornissen alsmede burn-out gerelateerde klachten en verminderde interesse.
Deze klachten kunnen leiden tot het verminderen van de kwaliteit van leven van het individu (ArboNed, 2020).
4
