• Sommige plate beweeg nader aan mekaar – konvergente • Alle kontinente was oorspronklik aan mekaar verbind – Pangaea.
plaatgrense. • Die kontinente het uitmekaar beweeg as gevolg van kontinentskuiwing.
• Sommige plate beweeg verder uitmekaar – divergente • Pangaea het in Laurasië en Gondwanaland verdeel.
plaatgrense. • Bewyse – fossiele, bergreekse en seecloerverbinding.
• Sommige plate gly verby mekaar – passiewe plaatgrense.
Plaattektonika
Landvorme wat met verskillende • Hitte styg vanaf die mantel en breek die kors in
H2:
plaatgrense geassosieer word dele (tektoniese plate) wat op die mantel beweeg.
Sample
• Plooiingsgebergtes - betrek 2 kontinentale plate wat
bots en opvou, wat die lae afsettingsgesteentes oplig
en plooiingsgebergtes vorm.
Plaattektonika • Die strome vorm konveksieselle – bo-aan die sel
beweeg hitte sywaarts en afwaarts.
• Seevloerverbreiding en mid-oseaanriwwe - wanneer
Summaries after sample
•
2 plate uitmekaar trek, styg magma en stol aan die
oppervlak.
Oseaantrôe - kom voor langs konvergente
Die wêreld se vulkaniese en aardbewingsones
plaatgrense waar 'n oseaanplaat met 'n kontinentale
plaat konvergeer.
GR10 GEO K2-O3 Breinkaart Verken Kopiereg © www.summariessa.co.za (DO NOT COPY)
, Struktuur van vulkane
Verskillende soorte vulkane
Askeëls • Aktiewe vulkane – bars steeds uit.
• Gebou van fragmente van kole wat uit 'n enkele • Dormante vulkane – rus en het jare lank nie
opening uitgewerp word. uitgebars nie.
• Stuur gasgevulde lawa die lug in – breek op en koel af • Uitgestorwe vulkane – het baie lanklaas uitgebars
en val op die grond as kole en as. en sal waarskynlik nooit weer nie.
• .
Kaldeiras
• Wanneer 'n vulkaan nie vir 'n rukkie uitgebars het
nie, bou lawa op en stol in die krater.
• Wanneer die vulkaan uitbars, vind 'n ontploffing
H5: Vulkane
Sample plaas wat die lawaprop uitstoot en van die bokant
van die vulkaan afblaas – vorm ‘n kaldeira.
Summaries after sample
Spleeterupsies
• Lawa vloei uit baie openinge.
Lawakoepels
• Vorm uit 'n klein massa viskose lawa.
Saamgestelde vulkaan
• Bestaan uit afwisselende lae as en
lawastukkies.
• Die lawa beweeg nie ver van die opening • Wanneer die magma nie die oppervlak
• Lawa koel af en vorm vulkaniese gesteentes deur die hoofkrater kan bereik nie, word
af nie – neem 'n bolagtige vorm aan.
en meer lae vorm daaroor. dit deur splete in die kante van die vulkaan
gedwing.
GR10 GEO K2-O3 Breinkaart Verken Kopiereg © www.summariessa.co.za (DO NOT COPY)
,Sample
Summaries after sample