ARTIKELEN READER FILOSOFIE
VOOR PEDAGOGEN
Pedagogische wetenschappen 2020-2021
,Inhoud
Week 1........................................................................................................................................ 3
De meesterlijke leerkracht – Maarten Simons ........................................................................ 3
Kenmerken de deskundige/eigentijdse leerkracht .................................................................. 3
Paul Wauters – domeinen onderwijs ...................................................................................... 4
Week 2........................................................................................................................................ 5
Het ontstaan van wijsbegeerte ................................................................................................ 5
Een socratische gesprek .......................................................................................................... 6
Socrates & Plato – Solomon & Higgins ................................................................................. 8
Aristoteles – Tim Crane .......................................................................................................... 9
Aristoteles – Tim Crane ........................................................................................................ 11
Artikel Aristoteles, Over Poëzie: .......................................................................................... 12
Week 3...................................................................................................................................... 13
De vroege middeleeuwen: Augustinus’ ................................................................................ 13
Vorming of scholing – Guido vanheeswijck ........................................................................ 14
Thomas van Aquino – John Cottingham .............................................................................. 17
Augustinus ontdekte de ‘wil’ ................................................................................................ 18
De moderne tijd: het subject als centrum - Braeckman, Raymaekers en Van Riel .............. 18
De heerser – Niccolo Machiavelli ........................................................................................ 20
Erasmus – Etiquette .............................................................................................................. 20
Descartes – Jesse Prinz ......................................................................................................... 20
Hume – Tim Crane ............................................................................................................... 21
De bril van Kant – Nicholas Fearn ....................................................................................... 22
Kant over de opvoeding ........................................................................................................ 23
Over Emile – Pelckmans ...................................................................................................... 26
Week 4...................................................................................................................................... 28
Klassieke wetenschapsfilosofie – Edwin Koster .................................................................. 28
Falende wetenschap. De frauduleuze onderzoekspraktijken van sociaal-psycholoog Diderik
Stapel – Levelt ...................................................................................................................... 35
Postpositivism and Educational Research - Philips and Burbules ....................................... 36
Week 5...................................................................................................................................... 41
De hedendaagse tijd: het subject als centrum? - Braeckman, Antoon, Bart Raymaekers en
Gerd van Riel ........................................................................................................................ 41
Vreemd Lichaam. Over medisch ingrijpen en persoonlijke identiteit – Jenny Slatman ...... 43
De spiegel van de jonge wittgenstein en de spelen van de oudere wittgenstein – Nicholas
Fearn ..................................................................................................................................... 47
1
, Bergson – Hans Joachim Störing.......................................................................................... 49
Tragedy at the modern university: an advocacy for bildung and participatory pedagogy –
Tineke Abma ........................................................................................................................ 50
Week 6...................................................................................................................................... 52
De geest uit de fles. Hoe de moderne mens werd wie hij is – Ger Groot ............................. 52
Existentialisme is humanisme – Jean- Paul .......................................................................... 54
Discipline, toezicht & straf. De geboorte van de gevangenis – Michel Foucault ................ 56
Charles Taylor’, in: Antoon Braeckman, Bart Raymaekers en Gerd van Riel,Fundamenten
van de Wijsbegeerte, Leuven: Universitaire Pers, 2004, pp. 263-268. ................................ 57
Charles Taylor, De Malaise van de Moderniteit (vertaald door M. van der Marel), in: Jan
Bor (red.), 25 Eeuwen westerse filosofie, Amsterdam: Boom, 2003, pp. 519-525.............. 59
Paul Smeyers, ‘Initiatie’, in: Jan Masschelein (red.), De lichtheid van het opvoeden. Een
oefening in kijken, lezen en denken, Leuven: LannooCampus, 2008, pp. 55-68................. 59
Week 7...................................................................................................................................... 61
Freud’, in: Antoon Braeckman, Bart Raymaekers en Gerd van Riel,Handboek Wijsbegeerte,
4de volledig herziene druk),Leuven: LannooCampus, 2010, pp. 193-200, 205/206. .......... 61
Slavoj Žižek, ‘Wilt u alstublieft voor mij lachen?’ (vertaald door Jabik Veenbaas), in: Coen
Simon, Lachen om niets. Een absurde filosofie van de mens, Amsterdam: Prometheus,
2007, pp. 205-208 ................................................................................................................. 64
Paul Ricoeur, ‘De ruimte van de verbeelding vergroten’ ..................................................... 65
2
, Week 1
De meesterlijke leerkracht – Maarten Simons
Bij de meesterlijke leerkracht staat zorg centraal tegenover juist kennis en deskundigheid.
Deze leerkracht wordt gekenmerkt door meesterschap en aanvaarding. Bij deze leerkracht
draait het om de kleine momenten en de gewone situatie. De leerkracht is vooral bezig met
zichzelf en zijn wereld aanvaardt en in de kleine dingen perfectie of meesterschap toont.
Kenmerken oneigentijdse/meesterlijke leerkracht
- Kwalificatie :
De leerkracht is een expert met kennis en vat de wereld op als datgenen wat om zorg
vraagt. In de zorg om de wereld komen respect, overgave en passie samen. Deskundige,
voldoet aan bekwaamheidseisen en blijft zichzelf voortdurend ontwikkelen Werkhouding
gekentmerkt door respect voor de aard van de zaak overgave en pasie, brengt dit op
spelende wijs over.
- Socialisatie :
Aandacht geven met liefde en passie als ondersteuning, dit probeert de leerkracht te doen,
want het draait tentslotte om de kleine wereld.
- Persoonsvorming:
Het draait om meditatie. Meesterschap, belichaamd weten, oefening en perfectie. Door
lesvoorbereidingen te doen kan de leerkracht aandachtig en gepassioneerd te werk gaan
tijdens zijn les.
Kenmerken:
- Liefde voor het vak van nature opbrengen en zo overdragen
- Kenwoorden, natuurlijk gezag = niet alleen op kennis gebaseerd maar manier waarop in
de praktijk gestalte word gegeven aan zijn baan, respect voor wat wordt onderwezen,
gepast handelen en zorg.
- Voorwaarde = vertrouwens band tussen meester en leerling, in tegenstelling tot de andere
leraar deskundige daar kan dit ook zonder band.
Mensbeeld:
Het gaat om personen mensen die op een bepaalde manier in de wereld staan. Dat geldt voor
de meester en leerling. Hun subjectiviteit kun je niet uitvlakken maar moet je juist als
uitgangspunt nemen. Mensen kunnen niet zomaar afstand doen van subjective overtuigen
deze spelen een rol bij kennis opnemen.
Kenmerken de deskundige/eigentijdse leerkracht
De leerkracht handelt met kennis van zaken en de kunde van de leerkracht is gebaseerd op
kennis. De leerkracht is van de grootse toekomst en de nieuwe samenleving.
- Kwalificatie :
De leerkracht wil zijn opgedane kennis overbrengen aan de leerlingen en leerlingen deze
kennis laten ontdekken en ontwikkelen. Een vakinhoudelijke expert. Centraal =
overdracht van kennis en competenties. Focus op correctheid en gezag van kennis
overdrgen middels professioneel handelen wat centraal staat.
- Socialisatie :
3
VOOR PEDAGOGEN
Pedagogische wetenschappen 2020-2021
,Inhoud
Week 1........................................................................................................................................ 3
De meesterlijke leerkracht – Maarten Simons ........................................................................ 3
Kenmerken de deskundige/eigentijdse leerkracht .................................................................. 3
Paul Wauters – domeinen onderwijs ...................................................................................... 4
Week 2........................................................................................................................................ 5
Het ontstaan van wijsbegeerte ................................................................................................ 5
Een socratische gesprek .......................................................................................................... 6
Socrates & Plato – Solomon & Higgins ................................................................................. 8
Aristoteles – Tim Crane .......................................................................................................... 9
Aristoteles – Tim Crane ........................................................................................................ 11
Artikel Aristoteles, Over Poëzie: .......................................................................................... 12
Week 3...................................................................................................................................... 13
De vroege middeleeuwen: Augustinus’ ................................................................................ 13
Vorming of scholing – Guido vanheeswijck ........................................................................ 14
Thomas van Aquino – John Cottingham .............................................................................. 17
Augustinus ontdekte de ‘wil’ ................................................................................................ 18
De moderne tijd: het subject als centrum - Braeckman, Raymaekers en Van Riel .............. 18
De heerser – Niccolo Machiavelli ........................................................................................ 20
Erasmus – Etiquette .............................................................................................................. 20
Descartes – Jesse Prinz ......................................................................................................... 20
Hume – Tim Crane ............................................................................................................... 21
De bril van Kant – Nicholas Fearn ....................................................................................... 22
Kant over de opvoeding ........................................................................................................ 23
Over Emile – Pelckmans ...................................................................................................... 26
Week 4...................................................................................................................................... 28
Klassieke wetenschapsfilosofie – Edwin Koster .................................................................. 28
Falende wetenschap. De frauduleuze onderzoekspraktijken van sociaal-psycholoog Diderik
Stapel – Levelt ...................................................................................................................... 35
Postpositivism and Educational Research - Philips and Burbules ....................................... 36
Week 5...................................................................................................................................... 41
De hedendaagse tijd: het subject als centrum? - Braeckman, Antoon, Bart Raymaekers en
Gerd van Riel ........................................................................................................................ 41
Vreemd Lichaam. Over medisch ingrijpen en persoonlijke identiteit – Jenny Slatman ...... 43
De spiegel van de jonge wittgenstein en de spelen van de oudere wittgenstein – Nicholas
Fearn ..................................................................................................................................... 47
1
, Bergson – Hans Joachim Störing.......................................................................................... 49
Tragedy at the modern university: an advocacy for bildung and participatory pedagogy –
Tineke Abma ........................................................................................................................ 50
Week 6...................................................................................................................................... 52
De geest uit de fles. Hoe de moderne mens werd wie hij is – Ger Groot ............................. 52
Existentialisme is humanisme – Jean- Paul .......................................................................... 54
Discipline, toezicht & straf. De geboorte van de gevangenis – Michel Foucault ................ 56
Charles Taylor’, in: Antoon Braeckman, Bart Raymaekers en Gerd van Riel,Fundamenten
van de Wijsbegeerte, Leuven: Universitaire Pers, 2004, pp. 263-268. ................................ 57
Charles Taylor, De Malaise van de Moderniteit (vertaald door M. van der Marel), in: Jan
Bor (red.), 25 Eeuwen westerse filosofie, Amsterdam: Boom, 2003, pp. 519-525.............. 59
Paul Smeyers, ‘Initiatie’, in: Jan Masschelein (red.), De lichtheid van het opvoeden. Een
oefening in kijken, lezen en denken, Leuven: LannooCampus, 2008, pp. 55-68................. 59
Week 7...................................................................................................................................... 61
Freud’, in: Antoon Braeckman, Bart Raymaekers en Gerd van Riel,Handboek Wijsbegeerte,
4de volledig herziene druk),Leuven: LannooCampus, 2010, pp. 193-200, 205/206. .......... 61
Slavoj Žižek, ‘Wilt u alstublieft voor mij lachen?’ (vertaald door Jabik Veenbaas), in: Coen
Simon, Lachen om niets. Een absurde filosofie van de mens, Amsterdam: Prometheus,
2007, pp. 205-208 ................................................................................................................. 64
Paul Ricoeur, ‘De ruimte van de verbeelding vergroten’ ..................................................... 65
2
, Week 1
De meesterlijke leerkracht – Maarten Simons
Bij de meesterlijke leerkracht staat zorg centraal tegenover juist kennis en deskundigheid.
Deze leerkracht wordt gekenmerkt door meesterschap en aanvaarding. Bij deze leerkracht
draait het om de kleine momenten en de gewone situatie. De leerkracht is vooral bezig met
zichzelf en zijn wereld aanvaardt en in de kleine dingen perfectie of meesterschap toont.
Kenmerken oneigentijdse/meesterlijke leerkracht
- Kwalificatie :
De leerkracht is een expert met kennis en vat de wereld op als datgenen wat om zorg
vraagt. In de zorg om de wereld komen respect, overgave en passie samen. Deskundige,
voldoet aan bekwaamheidseisen en blijft zichzelf voortdurend ontwikkelen Werkhouding
gekentmerkt door respect voor de aard van de zaak overgave en pasie, brengt dit op
spelende wijs over.
- Socialisatie :
Aandacht geven met liefde en passie als ondersteuning, dit probeert de leerkracht te doen,
want het draait tentslotte om de kleine wereld.
- Persoonsvorming:
Het draait om meditatie. Meesterschap, belichaamd weten, oefening en perfectie. Door
lesvoorbereidingen te doen kan de leerkracht aandachtig en gepassioneerd te werk gaan
tijdens zijn les.
Kenmerken:
- Liefde voor het vak van nature opbrengen en zo overdragen
- Kenwoorden, natuurlijk gezag = niet alleen op kennis gebaseerd maar manier waarop in
de praktijk gestalte word gegeven aan zijn baan, respect voor wat wordt onderwezen,
gepast handelen en zorg.
- Voorwaarde = vertrouwens band tussen meester en leerling, in tegenstelling tot de andere
leraar deskundige daar kan dit ook zonder band.
Mensbeeld:
Het gaat om personen mensen die op een bepaalde manier in de wereld staan. Dat geldt voor
de meester en leerling. Hun subjectiviteit kun je niet uitvlakken maar moet je juist als
uitgangspunt nemen. Mensen kunnen niet zomaar afstand doen van subjective overtuigen
deze spelen een rol bij kennis opnemen.
Kenmerken de deskundige/eigentijdse leerkracht
De leerkracht handelt met kennis van zaken en de kunde van de leerkracht is gebaseerd op
kennis. De leerkracht is van de grootse toekomst en de nieuwe samenleving.
- Kwalificatie :
De leerkracht wil zijn opgedane kennis overbrengen aan de leerlingen en leerlingen deze
kennis laten ontdekken en ontwikkelen. Een vakinhoudelijke expert. Centraal =
overdracht van kennis en competenties. Focus op correctheid en gezag van kennis
overdrgen middels professioneel handelen wat centraal staat.
- Socialisatie :
3
