REPRODUCTIEVE GENEESKUNDE –
TECHNISCHE BENADERING
1
,1 GESCHIEDENIS EN ACHTERGROND
• IVF is oorspronkelijk bedoeld voor vrouwen met eileiderproblemen, maar de technieken
zijn sindsdien sterk geëvolueerd.
• Hormonale stimulatie maakt het mogelijk om meerdere eicellen te laten rijpen, wat de kans
op succes verhoogt.
• Vruchtbaarheidsproblemen blijven een uitdaging voor sommige koppels, ondanks de
vooruitgang in technieken.
• Belangrijke doorbraken:
o Het invriezen van embryo’s, eicellen en zaadcellen.
o Ontwikkeling van de ICSI-techniek, waarbij een zaadcel direct in een eicel wordt
geïnjecteerd. Dit helpt ook mannen zonder zaadcellen in hun ejaculaat.
o Andere methoden zoals sperma- en eiceldonatie bieden extra mogelijkheden.
• Ethische debat rond fertiliteitsbehandelingen blijft actueel, maar studies tonen geen
significante toename van afwijkingen bij IVF-kinderen.
• Discussies over genetische testen en stamcelonderzoek blijven gaande.
• België werkt nog aan een sluitende wetgeving op het gebied van fertiliteitsbehandelingen.
• De cursus behandelt de laboratoriumaspecten en kwaliteitszorg binnen
fertiliteitsbehandelingen.
2 ANDROLOGIE
De eerste waarneming van humane zaadcellen vond plaats in 1677, maar hun rol in de bevruchting
werd pas in 1830 bevestigd. In 1941 ontdekte men dat zaadcellen ontstaan door celdelingen in de
zaadbuisjes van de testis.
De testis heeft een dubbele functie: de productie van geslachtshormonen en zaadcellen.
2.1 SPERMATOGENESE
De testis is opgebouwd uit zaadbuisjes, tubuli seminiferi, met daartussen het interstitieel weefsel. De
tubuli seminiferi zijn verantwoordelijk voor de productie van de zaadcellen terwijl het interstitieel
weefsel voor de hormoonproductie zorgt.
2
,De spermatogenese is een continu proces dat in 3 stappen te verdelen is :
• De productie van de zaadcellen
• De functionele differentiatie (meiose)
• De structurele differentiatie (motiliteit)
2.1.1 PRODUCTIE VAN GAMETEN (ZAADCELLEN) : SPERMA CYTOGENESE
• Tijdens de embryogenese migreren primordiale geslachtscellen naar het gebied waar de
testis worden aangelegd.
• Deze cellen komen terecht in de tubuli seminiferi.
• De cellen ontwikkelen zich via mitose tot spermatogonia (onrijpe geslachtscellen, 2n).
• Spermatogonia staan in nauw verband met sertolicellen, die de bloed-testis-barrière
vormen.
• Bloed-testis-barrière:
o Regelt hormonale transporten.
o Verantwoordelijk voor structurele veranderingen tijdens de meiose.
o Biedt immunologische bescherming door bepaalde stoffen buiten te houden.
o Het doorbreken van de barrière kan antilichamen tegen de eigen zaadcellen
veroorzaken.
• Spermatogonia blijven inactief tot de puberteit.
• Vanaf de puberteit begint een continue celdeling (mitose).
3
, 2.1.2 DE FUNCTIONELE DIFFERENTIATIE (MEIOSE)
• Sommige spermatogonia differentiëren zich in primaire spermatocyten.
• Primaire spermatocyten ondergaan reductiedeling (meiose).
• Dit resulteert in de vorming van 2 secundaire spermatocyten.
• Na de voltooiing van de 2e reductiedeling ontstaan 4 haploïde spermatiden.
2.1.3 DE STRUCTURELE DIFFERENTIATIE (SPERMIOGENESE)
• Spermiogenese is het proces waarbij spermatiden morfologisch differentiëren om 4 rijpe
zaadcellen te vormen.
• Het proces bestaat uit verschillende stappen:
1. Nucleaire reorganisatie.
2. Ontwikkeling van het acrosoom.
3. Vorming van de staart.
• Na volledige differentiatie worden de spermatozoa losgelaten in het lumen van de tubuli
seminiferi.
• De zaadcellen komen in de epididymis, waar ze verder uitrijpen.
• De zaadcellen worden via peristaltische bewegingen voortgeduwd van de epididymis naar
de ductus deferens, die eindigt in de ampulla.
4
TECHNISCHE BENADERING
1
,1 GESCHIEDENIS EN ACHTERGROND
• IVF is oorspronkelijk bedoeld voor vrouwen met eileiderproblemen, maar de technieken
zijn sindsdien sterk geëvolueerd.
• Hormonale stimulatie maakt het mogelijk om meerdere eicellen te laten rijpen, wat de kans
op succes verhoogt.
• Vruchtbaarheidsproblemen blijven een uitdaging voor sommige koppels, ondanks de
vooruitgang in technieken.
• Belangrijke doorbraken:
o Het invriezen van embryo’s, eicellen en zaadcellen.
o Ontwikkeling van de ICSI-techniek, waarbij een zaadcel direct in een eicel wordt
geïnjecteerd. Dit helpt ook mannen zonder zaadcellen in hun ejaculaat.
o Andere methoden zoals sperma- en eiceldonatie bieden extra mogelijkheden.
• Ethische debat rond fertiliteitsbehandelingen blijft actueel, maar studies tonen geen
significante toename van afwijkingen bij IVF-kinderen.
• Discussies over genetische testen en stamcelonderzoek blijven gaande.
• België werkt nog aan een sluitende wetgeving op het gebied van fertiliteitsbehandelingen.
• De cursus behandelt de laboratoriumaspecten en kwaliteitszorg binnen
fertiliteitsbehandelingen.
2 ANDROLOGIE
De eerste waarneming van humane zaadcellen vond plaats in 1677, maar hun rol in de bevruchting
werd pas in 1830 bevestigd. In 1941 ontdekte men dat zaadcellen ontstaan door celdelingen in de
zaadbuisjes van de testis.
De testis heeft een dubbele functie: de productie van geslachtshormonen en zaadcellen.
2.1 SPERMATOGENESE
De testis is opgebouwd uit zaadbuisjes, tubuli seminiferi, met daartussen het interstitieel weefsel. De
tubuli seminiferi zijn verantwoordelijk voor de productie van de zaadcellen terwijl het interstitieel
weefsel voor de hormoonproductie zorgt.
2
,De spermatogenese is een continu proces dat in 3 stappen te verdelen is :
• De productie van de zaadcellen
• De functionele differentiatie (meiose)
• De structurele differentiatie (motiliteit)
2.1.1 PRODUCTIE VAN GAMETEN (ZAADCELLEN) : SPERMA CYTOGENESE
• Tijdens de embryogenese migreren primordiale geslachtscellen naar het gebied waar de
testis worden aangelegd.
• Deze cellen komen terecht in de tubuli seminiferi.
• De cellen ontwikkelen zich via mitose tot spermatogonia (onrijpe geslachtscellen, 2n).
• Spermatogonia staan in nauw verband met sertolicellen, die de bloed-testis-barrière
vormen.
• Bloed-testis-barrière:
o Regelt hormonale transporten.
o Verantwoordelijk voor structurele veranderingen tijdens de meiose.
o Biedt immunologische bescherming door bepaalde stoffen buiten te houden.
o Het doorbreken van de barrière kan antilichamen tegen de eigen zaadcellen
veroorzaken.
• Spermatogonia blijven inactief tot de puberteit.
• Vanaf de puberteit begint een continue celdeling (mitose).
3
, 2.1.2 DE FUNCTIONELE DIFFERENTIATIE (MEIOSE)
• Sommige spermatogonia differentiëren zich in primaire spermatocyten.
• Primaire spermatocyten ondergaan reductiedeling (meiose).
• Dit resulteert in de vorming van 2 secundaire spermatocyten.
• Na de voltooiing van de 2e reductiedeling ontstaan 4 haploïde spermatiden.
2.1.3 DE STRUCTURELE DIFFERENTIATIE (SPERMIOGENESE)
• Spermiogenese is het proces waarbij spermatiden morfologisch differentiëren om 4 rijpe
zaadcellen te vormen.
• Het proces bestaat uit verschillende stappen:
1. Nucleaire reorganisatie.
2. Ontwikkeling van het acrosoom.
3. Vorming van de staart.
• Na volledige differentiatie worden de spermatozoa losgelaten in het lumen van de tubuli
seminiferi.
• De zaadcellen komen in de epididymis, waar ze verder uitrijpen.
• De zaadcellen worden via peristaltische bewegingen voortgeduwd van de epididymis naar
de ductus deferens, die eindigt in de ampulla.
4
