Scheikunde samenvatting SE – 3
Hoofdstuk 7 – Basisscheikunde
7.1 – zuivere stoffen en mengsels
Je herkent stoffen aan hun eigenschappen, de stofeigenschappen.
Stofeigenschappen zijn :
- Geur
- Smaak
- Brandbaarheid
- Doorzichtigheid
- Hardheid
- Kookpunt
- Smeltpunt
- Fase
De fase is de toestand waarin een stof voorkomt. Er zijn 3 fasen : vast, vloeibaar en gasvormig.
Massa, volume of vorm van een stof zijn geen stofeigenschappen -> de massa, volume of vorm van
een stof kan veranderen.
Een mengsel bestaat uit 2 of meer stoffen door elkaar. Wanneer je de stoffen niet kunt
onderscheiden van elkaar heb je meestal te maken met een zuivere stof. Een zuivere stof bestaat
maar uit 1 stof. Een zuivere stof bestaat maar uit 1 soort deeltjes. Die deeltjes heten moleculen.
Molecuul, moleculen : het kleinste deeltje van een stof ; een groepje atomen dat bij elkaar hoort.
Oplossing : als een stof is opgelost in een oplosmiddel
Oplosmiddel : een vloeistof waarin een vaste stof of gas in oplost
Als je krijt in water doet, krijg je een wit, troebel mengsel. Krijt lost niet op in water. Er ontstaat een
witte suspensie.
Suspensie : een mengsel van kleine deeltjes van een vaste stof in een vloeistof. Een suspensie is altijd
troebel en soms gekleurd.
Als een suspensie een poosje staat, zakt de vaste stof naar de bodem. De vaste stof vormt een
neerslag op de bodem.
Neerslag : vaste stof die naar de bodem zakt als een suspensie een poosje staat.
,Water en olie blijven gemengd als je er een emulgator aan toevoegt.
Eem emulgator is een hulpstof die twee vloeistoffen blijvend mengt, die normaal niet mengen.
Voorbeeld van emulgator -> eigeel. Mayonaise bestaat uit kleine druppels water en olie. De
emulgator eigeel houdt kleine druppeltjes water en olie bij elkaar.
Helder zeewater is een oplossing van zeezout in water.
In een homogeen mengsel kun je de bestanddelen niet onderscheiden, ze zijn volledig gemengd.
In een suspensie kun je de verschillende bestanddelen onderscheiden, dit is een heterogeen
mengsel. -> je ziet het vruchtvlees in sinaasappelsap.
Als je vaste stoffen mengt, ontstaat een heterogeen mengsel. Dat is niet het geval bij een mengsel
van metalen.
Legering : een mengsel van metalen
Je maakt een legering door verschillende metalen te smelten en daarna te mengen. Een legering is
een homogeen mengsel -> je kan de oorspronkelijke metalen niet meer onderscheiden.
Een mengsel van gassen vormen samen een homogeen mengsel. Gasmengsels zijn helder en meestal
kleurloos.
Schuim is een mengsel van gas dat fijn verdeeld is in een vloeistof of vaste stof.
Rook is een mengsel van kleine vaste deeltjes in een gas.
Nevel is een mengsel van een vloeistof die fijn verdeeld is in een gas.
Om te onderzoeken of een vloeistof zuiver is, kijk je wat er met de temperatuur gebeurt bij het
koken. Je meet dan de temperatuur tijdens het verwarmen van de vloeistof. Van de metingen maak
je een temperatuur-tijd-diagram. In het diagram herken je een kookpunt of een kooktraject.
Tijdens het koken blijft bij een zuivere stof de temperatuur gelijk. Een zuivere stof heeft een
kookpunt.
Bij een mengsel blijft de temperatuur stijgen. Een mengsel heeft een kooktraject.
Koken, stollen en smelten zijn faseovergangen.
De zes faseovergangen.
, Een reagens is een stof waarmee je een andere stof aantoont.
Met wit kopersulfaat toon je water aan. Wit kopersulfaat wordt blauw als het in contact komt met
water.
Een ander reagens voor water is custardpoeder. Custardpoeder wordt geel als het in contact komt
met water.
Koolstofdioxide toon je aan met helder kalkwater. Helder kalkwater wordt alleen troebel als er
koolstofdioxide aanwezig is.
Een reagens toont maar 1 stof aan.
Hoofdstuk 7 – Basisscheikunde
7.1 – zuivere stoffen en mengsels
Je herkent stoffen aan hun eigenschappen, de stofeigenschappen.
Stofeigenschappen zijn :
- Geur
- Smaak
- Brandbaarheid
- Doorzichtigheid
- Hardheid
- Kookpunt
- Smeltpunt
- Fase
De fase is de toestand waarin een stof voorkomt. Er zijn 3 fasen : vast, vloeibaar en gasvormig.
Massa, volume of vorm van een stof zijn geen stofeigenschappen -> de massa, volume of vorm van
een stof kan veranderen.
Een mengsel bestaat uit 2 of meer stoffen door elkaar. Wanneer je de stoffen niet kunt
onderscheiden van elkaar heb je meestal te maken met een zuivere stof. Een zuivere stof bestaat
maar uit 1 stof. Een zuivere stof bestaat maar uit 1 soort deeltjes. Die deeltjes heten moleculen.
Molecuul, moleculen : het kleinste deeltje van een stof ; een groepje atomen dat bij elkaar hoort.
Oplossing : als een stof is opgelost in een oplosmiddel
Oplosmiddel : een vloeistof waarin een vaste stof of gas in oplost
Als je krijt in water doet, krijg je een wit, troebel mengsel. Krijt lost niet op in water. Er ontstaat een
witte suspensie.
Suspensie : een mengsel van kleine deeltjes van een vaste stof in een vloeistof. Een suspensie is altijd
troebel en soms gekleurd.
Als een suspensie een poosje staat, zakt de vaste stof naar de bodem. De vaste stof vormt een
neerslag op de bodem.
Neerslag : vaste stof die naar de bodem zakt als een suspensie een poosje staat.
,Water en olie blijven gemengd als je er een emulgator aan toevoegt.
Eem emulgator is een hulpstof die twee vloeistoffen blijvend mengt, die normaal niet mengen.
Voorbeeld van emulgator -> eigeel. Mayonaise bestaat uit kleine druppels water en olie. De
emulgator eigeel houdt kleine druppeltjes water en olie bij elkaar.
Helder zeewater is een oplossing van zeezout in water.
In een homogeen mengsel kun je de bestanddelen niet onderscheiden, ze zijn volledig gemengd.
In een suspensie kun je de verschillende bestanddelen onderscheiden, dit is een heterogeen
mengsel. -> je ziet het vruchtvlees in sinaasappelsap.
Als je vaste stoffen mengt, ontstaat een heterogeen mengsel. Dat is niet het geval bij een mengsel
van metalen.
Legering : een mengsel van metalen
Je maakt een legering door verschillende metalen te smelten en daarna te mengen. Een legering is
een homogeen mengsel -> je kan de oorspronkelijke metalen niet meer onderscheiden.
Een mengsel van gassen vormen samen een homogeen mengsel. Gasmengsels zijn helder en meestal
kleurloos.
Schuim is een mengsel van gas dat fijn verdeeld is in een vloeistof of vaste stof.
Rook is een mengsel van kleine vaste deeltjes in een gas.
Nevel is een mengsel van een vloeistof die fijn verdeeld is in een gas.
Om te onderzoeken of een vloeistof zuiver is, kijk je wat er met de temperatuur gebeurt bij het
koken. Je meet dan de temperatuur tijdens het verwarmen van de vloeistof. Van de metingen maak
je een temperatuur-tijd-diagram. In het diagram herken je een kookpunt of een kooktraject.
Tijdens het koken blijft bij een zuivere stof de temperatuur gelijk. Een zuivere stof heeft een
kookpunt.
Bij een mengsel blijft de temperatuur stijgen. Een mengsel heeft een kooktraject.
Koken, stollen en smelten zijn faseovergangen.
De zes faseovergangen.
, Een reagens is een stof waarmee je een andere stof aantoont.
Met wit kopersulfaat toon je water aan. Wit kopersulfaat wordt blauw als het in contact komt met
water.
Een ander reagens voor water is custardpoeder. Custardpoeder wordt geel als het in contact komt
met water.
Koolstofdioxide toon je aan met helder kalkwater. Helder kalkwater wordt alleen troebel als er
koolstofdioxide aanwezig is.
Een reagens toont maar 1 stof aan.
