Samenvatting fiscale procedure

2025
2026




Fiscale procedure




ACCOUNTANCY & FISCALITEIT
EXAMEN: OPEN BOEK EXAMEN, TERMIJN KUNNEN
TOEPASSEN EN OPENE THEORIE VRAGEN



THOMAS MORE GEEL | Bedrijfsmanagement

,Inhoudstafel
Hoofdstuk 1: Algemene beginselen ....................................................................................2
1. Beginselen ingeschreven in de grondwet ................................................................2
2. Beginselen opgelegd door het internationaal recht ..................................................3
3. Grondbeginselen van het fiscaal recht ....................................................................5
4. Algemeen overzicht procedure ................................................................................7
Hoofdstuk 2: De aangifte...................................................................................................10
1. De aangifteplichtige ..............................................................................................10
2. De aangiftetermijnen .............................................................................................12
3. Sancties en andere gevolgen ................................................................................15
Hoofdstuk 3: Onderzoek controle ......................................................................................18
1. Diverse vormen van controle.................................................................................18
2. Onderzoekstermijnen ............................................................................................23
3. Sancties ................................................................................................................26
4. Wie controleert ......................................................................................................27
Hoofdstuk 5: bewijsmiddelen van de administratie ............................................................27
1. Algemeenheden betreffende het bewijs ................................................................27
2. Kenmerkende bewijsmiddelen voor inkomstenbelasting .......................................29
Hoofdstuk 5: De aanslag ...................................................................................................33
1. Grondslag van de aanslag ....................................................................................33
2. De aanslagtermijnen .............................................................................................36
3. De bijzondere aanslagtermijnen ............................................................................38
Hoofdstuk 7: Betwisting van de aanslag ............................................................................40
1. Het bezwaarschrift ................................................................................................40
2. De ontheffing van ambtswegen (laatste redmiddel) ...............................................44
3. De gerechtelijke procedure ...................................................................................46
4. Gevolgen van de inwilliging van de eis van de BP ................................................48
5. Andere betwistingsmogelijkheden .........................................................................49
Hoofdstuk 7: Varia – Actua................................................................................................51
1. Betalingsplicht inkomstenbelasting........................................................................51
2. Invordering inkomstenbelasting .............................................................................51
3. Procedure inzake btw............................................................................................52
4. Procedure regionale en lokale belastingen ............................................................54
5. Fiscaal strafrecht...................................................................................................54
6. Gebruik elektronische middelen ............................................................................56




JVO
1

, Samenvatting fiscale procedure
Hoofdstuk 1: Algemene beginselen
1. Beginselen ingeschreven in de grondwet
- Scheiding der machten
 De fiscale beginselen moeten worden gelezen tegen de achtergrond van de
scheiding der machten
 Wetgevende macht: maakt de wetten
 Uitvoerende macht: voert de wetten uit
 Rechterlijke macht: controleert of alles volgens de regels is gebeurd

- Grondwettelijke basis van belastingheffing
 Legaliteitsvereiste (art. 170 GW)
 Geen belasting ten behoeve van de staat zonder de wet
 Geen belasting voor gemeenschap kunnen enkel belastingen invoeren via
beslissing van hun raad
 Eenparigheidsbeginsel (art. 171 GW)
 Belastingen worden jaarlijks gestemd
 Fiscale regels gelden slechts voor 1 jaar, tenzij ze worden vernieuwd
 Gelijkheid (art. 172 GW)
 Geen fiscale voorrechten
 Geen vrijstellingen of verminderingen zonder wet

- Wettelijkheid van de belasting
 Kern van het legaliteitsbeginsel
 No taxation without representation
 Historisch ingevoerd als reactie tegen Nederlands bewind
 Belastingen tasten het eigendomsrecht aan; nood aan wettelijke bescherming
 Vereisten aan de belastingwet
 De belasting wet moet
 Nauwkeurig  Ondubbelzinnig  Duidelijk zijn

 Rol van de uitvoerend macht
 Mag geen belastingen invoeren
 Mag wel regels vaststellen over
 Aangifte  Controle
 Vestiging  Inning
 Delegatie is toegelaten als men d belastingschuld niet beïnvloed
 Administratieve circulaties
 Drukken enkel de visie van de administratie uit
 Zijn niet bindend indien ze afwijken van of toevoegen aan de wet
 Gevolgen voor BP en administratie
 Administratie mag geen akkoord sluiten in strijd met de wet
 Legaliteitsbeginsel kan botsen met beginselen van behoorlijk bestuur
 BP mag
 Bezwaar indienen tegen eigen aangifte



JVO
2

,  Op voorwaarde dat dit binnen de wettelijke termijnen gebeurt

- Gelijkheid voor de belasting
 Alle Belgen zijn gelijk voor de wet
 Geen fiscale voorrechten
 Toegelaten verschillen
 Een verschillende fiscale behandeling is mogelijk als
 Er een objectieve en redelijk verantwoording is
 Deze moet getoetst zijn aan
o Het doel van de belasting
o De gevolgen ervan
o De proportionele van de middelen
 Toezicht door het grondwettelijk hof
 Sinds 1989
 Toetst de grondwettigheid van fiscale wetten
 Aantal procedures is sterk toegenomen
 In praktijk een belangrijk controlemechanisme

- Eenparigheidsbeginsel
 Belastingen worden jaarlijks goedgekeurd
 Fiscale regels zijn slechts 1 jaar geldig, tenzij vernieuwd
 Gevolgen
 De wet machtigt de staat om belastingen te innen
 Doet de belastingschuld ontstaan bij de BP
 Zonder jaarlijkse machtiging: geen geldige belastinginning

2. Beginselen opgelegd door het internationaal recht
- Inleiding
 Internationale recht heeft rechtstreekse en bindende invloed op de toepassing van
het Belgische fiscale recht
 Gevolg: Belgische belastingheffing die strijdig is met de internationale regels, kan
worden betwist

- Voorrang van get internationale recht
 Principe van voorrang
 Belgische wetgeving moet zich schikken naar het internationale recht
 Ook voor fiscale aangelegenheden
 Internationale verplichtingen moeten
 Te goeder trouw worden nageleefd
 Effectief worden toegepast
 Staat boven nationaal recht bij conflict
 Wanneer de grondwettelijke rechten en internationale bepalingen samenlopen
 Moet de rechter een prejudiciële vraag stellen aan grondwettelijk hof

- Territorialiteit van de belasting
 Beperkingen heffingsbevoegdheid
 Fiscale bevoegdheid wordt beperkt door territoriale soevereiniteit
 Belgische aanknopingspunten



JVO
3