Geschiedenis PO “What if”
De Russische Revolutie
Naam:
Klas:
Docent:
, “Artikel rubriek geschiedenis”
Wat als Lenin niet was geweest?
Volgens Lenin was de Oktoberrevolutie onvermijdelijk. In werkelijkheid is de
Oktoberrevolutie ontstaan uit een reeks toevalligheden. Het had ook anders kunnen aflopen.
Maar was het “succes” van de Russische communisten in 1917 echt onvermijdelijk?
Wat zou er bijvoorbeeld gebeurd zijn als Lenin niet beschikbaar was geweest als leider van
de revolutie? Was er geen kans op een wapenstilstand in 1917? Bij verschillende
gelegenheden hadden de bolsjewieken bijna verloren.
Wij vragen ons af hoe het jaar 1917 in Rusland zou zijn verlopen zonder de aanwezigheid
van Lenin. Dus als de keizerlijke Duitse regering de Russische revolutionair niet had
toegestaan om per gesloten wagen van Zürich door Duitsland en Finland naar St. Petersburg
te reizen. Of als Lenin na een treinongeluk was overleden. Het is moeilijk om een
onwaarschijnlijker gebeurtenis voor te stellen dan een bolsjewistische revolutie zonder Lenin,
want zelfs Trotski was geen vervanging voor Lenins fanatieke ijzeren wil om zijn houdingen
aan anderen op te leggen. Dat leidde tot de overwinning van de bolsjewieken. Als wij Lenin
wegdenken, heeft dit gevolgen: zonder Lenin zou er geen Stalin zijn. Hij zou een
onbelangrijke revolutionair zijn gebleven.
Maar zelfs met Lenin was de Oktoberrevolutie niet onvermijdelijk.
In de zomer van 1917 had de toenmalige Russische minister van Oorlog, Alexander
Kerenski, een groot offensief gestart tegen de Duitse troepen. Het was een poging voor
militair succes om de Russische politieke situatie te stabiliseren. Sinds de omverwerping van
de tsaar in de Februarirevolutie regeerden vooral Russische sociaaldemocraten, de
mensjewieken. Op 1 juli 1917 begon het offensief in het zuiden van het front bij Lviv en het
leek een succes: de overwegend Oostenrijks-Hongaarse troepen werden teruggeworpen en de
Russische soldaten rukten snel op. In werkelijkheid was generaal Erich Ludendorff in staat
om het offensief al op 8 juli 1917 te stoppen met snel bijeengebrachte reserves. Vanaf 19 juli
sloeg hij terug en won terrein.
Maar wat zou er zijn gebeurd als Russische troepen in plaats daarvan Lviv hadden ingenomen
en verder waren opgerukt?
In de zomer van 1917 was het Duitse leger aan het westfront. Twee grote geallieerde
offensieven zetten deze "Siegfried-stelling" onder enorme druk. Tegelijkertijd hield Matthias
Erzberger een beroemde toespraak in Berlijn waarin hij opriep tot vrede. Als het offensief
van Kerenski niet zo snel was mislukt hadden de voorstanders van een vredesverdrag in
Berlijn een overwinning kunnen halen, want op 19 juli 1917 stemde de Rijksdag met 216
tegen 126 voor de door Erzberger ingediende vredesresolutie. Ook waren de soldaten in
Frankrijk tegelijkertijd aan het muiten vanwege de hoge verliezen, dus zou een
wapenstilstand in de zomer van 1917 goed denkbaar zijn geweest.
Voor Rusland zou dit hebben betekend dat de regering (mensjewieken en liberalen) de kans
zou hebben gehad om hervormingen door te voeren en zo de steun van de bevolking te
winnen. Het is waarschijnlijk dat de bolsjewieken rond Lenin zouden hebben geprobeerd een
staatsgreep tegen deze regering te plegen – en ze deden dit zodra het mislukken van het
“Kerenski-offensief” op 17 juli duidelijk werd.
De Russische Revolutie
Naam:
Klas:
Docent:
, “Artikel rubriek geschiedenis”
Wat als Lenin niet was geweest?
Volgens Lenin was de Oktoberrevolutie onvermijdelijk. In werkelijkheid is de
Oktoberrevolutie ontstaan uit een reeks toevalligheden. Het had ook anders kunnen aflopen.
Maar was het “succes” van de Russische communisten in 1917 echt onvermijdelijk?
Wat zou er bijvoorbeeld gebeurd zijn als Lenin niet beschikbaar was geweest als leider van
de revolutie? Was er geen kans op een wapenstilstand in 1917? Bij verschillende
gelegenheden hadden de bolsjewieken bijna verloren.
Wij vragen ons af hoe het jaar 1917 in Rusland zou zijn verlopen zonder de aanwezigheid
van Lenin. Dus als de keizerlijke Duitse regering de Russische revolutionair niet had
toegestaan om per gesloten wagen van Zürich door Duitsland en Finland naar St. Petersburg
te reizen. Of als Lenin na een treinongeluk was overleden. Het is moeilijk om een
onwaarschijnlijker gebeurtenis voor te stellen dan een bolsjewistische revolutie zonder Lenin,
want zelfs Trotski was geen vervanging voor Lenins fanatieke ijzeren wil om zijn houdingen
aan anderen op te leggen. Dat leidde tot de overwinning van de bolsjewieken. Als wij Lenin
wegdenken, heeft dit gevolgen: zonder Lenin zou er geen Stalin zijn. Hij zou een
onbelangrijke revolutionair zijn gebleven.
Maar zelfs met Lenin was de Oktoberrevolutie niet onvermijdelijk.
In de zomer van 1917 had de toenmalige Russische minister van Oorlog, Alexander
Kerenski, een groot offensief gestart tegen de Duitse troepen. Het was een poging voor
militair succes om de Russische politieke situatie te stabiliseren. Sinds de omverwerping van
de tsaar in de Februarirevolutie regeerden vooral Russische sociaaldemocraten, de
mensjewieken. Op 1 juli 1917 begon het offensief in het zuiden van het front bij Lviv en het
leek een succes: de overwegend Oostenrijks-Hongaarse troepen werden teruggeworpen en de
Russische soldaten rukten snel op. In werkelijkheid was generaal Erich Ludendorff in staat
om het offensief al op 8 juli 1917 te stoppen met snel bijeengebrachte reserves. Vanaf 19 juli
sloeg hij terug en won terrein.
Maar wat zou er zijn gebeurd als Russische troepen in plaats daarvan Lviv hadden ingenomen
en verder waren opgerukt?
In de zomer van 1917 was het Duitse leger aan het westfront. Twee grote geallieerde
offensieven zetten deze "Siegfried-stelling" onder enorme druk. Tegelijkertijd hield Matthias
Erzberger een beroemde toespraak in Berlijn waarin hij opriep tot vrede. Als het offensief
van Kerenski niet zo snel was mislukt hadden de voorstanders van een vredesverdrag in
Berlijn een overwinning kunnen halen, want op 19 juli 1917 stemde de Rijksdag met 216
tegen 126 voor de door Erzberger ingediende vredesresolutie. Ook waren de soldaten in
Frankrijk tegelijkertijd aan het muiten vanwege de hoge verliezen, dus zou een
wapenstilstand in de zomer van 1917 goed denkbaar zijn geweest.
Voor Rusland zou dit hebben betekend dat de regering (mensjewieken en liberalen) de kans
zou hebben gehad om hervormingen door te voeren en zo de steun van de bevolking te
winnen. Het is waarschijnlijk dat de bolsjewieken rond Lenin zouden hebben geprobeerd een
staatsgreep tegen deze regering te plegen – en ze deden dit zodra het mislukken van het
“Kerenski-offensief” op 17 juli duidelijk werd.
