Hoofdstuk 3:
Familierecht: Het huwelijk
1. Wat is het huwelijk?
Huwelijk = Duurzame vereniging v 2 personen.
--> Plechtig contract: Kan je niet zomaar sluiten. Vormelijke overeenkomst waardoor men toetreedt
tot de instelling vh huwelijk.
Einde: Echtscheiding uitgesproken door familierechtbank
P 132 oud BW
2. Burgerlijk & kerkelijk huwelijk
Verschil:
Burgerlijk huwelijk --> Wordt als rechtsgeldig beschouwd.
Kerkelijk huwelijk --> Geen juridische gelding.
Burgerlijk moet VOOR het kerkelijk.
3. Grondvereisten voor het sluiten v een huwelijk
1. Huwbare leeftijd
- Meerderjarig verplicht
- Geen maximum leeftijd
Huwen op jongere leeftijd? --> Mogelijk met toestemming vd familierechtbank & de ouders.
1 vd ouders weigert? --> Rechtbank gaat na of weigering gegrond is + eventueel beslist rechtbank.
Art 145& 148 oud BW: Uitzonderingen v leeftijd
2. Toestemming vd verloofden/echtgenoten
- Huwelijk = contract --> Wederzijdse toestemming vereist (ja -woord)
- Moet vrije beslissing zijn (niet onder dwang)
--> Persoonlijk aangeven
--> Indien niet? = Schijnhuwelijk
3. Geen huwelijksbeletsel
a) Bigamie Art 147
Bigamie = Tegelijk met 2 partners gehuwd --> Verboden
b) Bloed- of aanverwantschap in verboden graad
In rechte lijn: Huwelijk verboden voor alle bloed- en aanverwanten Art 161
Vb:
- Vader & dochter
- Grootvader & kleindochter
- Schoonvader & schoondochter
, In zijlijn: Huwelijk verboden tot 3e graad (In 3e graad mogelijk om aan rechtb. toelating te vragen)
Vb:
- Tante & neef
- Neef & nicht
Art 162 – 164
4. Sancties
Voorwaarde niet voldaan of huwelijksbeletsel?:
- Ambtenaar vd burgerlijke stand kan weigeren huwelijk te voltrekken
- Andere personen kunnen verzet aantekenen bij ambtenaar vd burgerlijke stand indien zij
weet hebben v huwelijksbeletsel.
--> Ambtenaar mag huwelijk dan niet uitvoeren, tenzij verzet wordt ingetrokken (vrijwillig of door
rechter)
Huwelijksbeletsen? --> Huwelijk wordt nietig verklaard, heeft nooit bestaan
4. Vormvereisten vd huwelijkssluiting
4.1 Huwelijksaangifte
Huwelijksaangifte = 1 of beide verloofden doen aangifte v hun wens om te huwen.
--> Verloofden dienen huwelijksaangifte in bij ambtenaar vd burgerlijke stand vd woonplaats van 1 vd
verloofden.
Akte v aangifte = V/d huwelijksaangifte maakt de ambtenaar v burgerlijke stand dit op.
- Huwelijk mag pas voltrokken worden vanaf 14 e dag na opmaak akte v aangifte.
- 6 maanden geldig
Art 164/1
4.2 Voltrekking
- Gebeurd door vormelijk contract
- Op plaats waar min 1 vd verloofden woon- en verblijfplaats heeft
- Ambtenaar gaat eerst na:
o Of grondvereisten zijn vervuld
o Geen verzet is
o Geen onmogelijkheid is v vrije wil
o Geen schijnhuwelijk
- Gebeurd openbaar
- Ambtenaar ontvangt verklaringen vd getuigen
--> Vandaag geen getuigen meer noodzakelijk
- Huwelijksakte wordt door ambtenaar opgesteld
- Beide echtgenoten ondertekenen huwelijksakte
- Ambtenaar leest art 212 – 224 voor bij burgerlijk huwelijk
Verschil huwelijksakte & huwelijkscontract: Examen
Huwelijksakte = Dit tekent men zodat men getrouwd is
- = Startpunt vh huwelijk
- Verplicht
,Huwelijkscontract = Financiële invulling vh huwelijk.
- Niet verplicht
Art 165/1
2 Huwelijksstelsels:
1. Primair huwelijksstelsel
2. Secundair huwelijksstelsel
5. Primair huwelijksstelsel
Primair huwelijksstelsel = Alle rechten en plichten die worden opgelegd door wet aan alle gehuwden.
--> Van openbare orde = Kan niet contractueel afwijken!!
5.1 Huwelijksplichten
a) Samenwoning
= Echtgenoten moeten in dezelfde verblijfplaats wonen.
Geen overeenstemming? --> Familierechtbank kiest
b) Getrouwheid
= Moeten trouw blijven
c) Bijstand
= Psychologische bijstand. Morele verlichting v elke echtgenoot om voor elkaars geluk te zorgen.
d) Hulp & bijdrage
= Financiële bijstand.
--> Iedere echtgenoot moet id lasten vh huwelijk bijdragen naar EV
Problemen? --> Art 221: Via familierechtbank loondelegatie ( = Machtiging om loon te ontvangen)
vragen
5.2 Bescherming vd gezinswoning
Doel? = Ten alle tijden het gezin onderdak garanderen
Echtgenoot kan niet zomaar beschikken over gezinswoning. --> Toestemming andere echtgenoot is
nodig.
- Enkel voor gezinswoning: Wat gezin tot voornaamste woning dient (niet 2 e verblijf,…)
- Echtgenoten moeten samen beslissen over gezinswoning
2 paragrafen in WB:
1e paragraaf: Voor eigenaars gezinswoning
- 2 echtgenoten beslissen samen, ookal maar 1 eigenaar
Beschikken: 4 handelingen = Daden v beschikking
1) Verkopen
2) Verhuren > 9j
3) Hypothekeren
4) Wegschenken: Om niet levenden beschikken
, --> Handeling kan door rechtbank vernietigd worden.
Weigering v echtgenoot? --> Kan machtiging krijgen v familierechtbank om alleen te handelen.
Onder bezwarende titel = Tegenprestatie
Hypotheek = Waarborg om terugbetaling v lening te verzekeren
2e paragraaf: Voor huurders v woningen
= Wettelijk medehuurderschap/ medehuur
- Bescherming vd huurder = Verhuurder moet opzeg geven aan de 2 echtgenoten
apart (in 2 brieven) INDIEN hij op de hoogte is vh huwelijk.
- Bescherming vd verhuurder = Huurders moeten samen opzeg geven. (in 1 brief,
ondertekend door beiden)
Zoniet? --> Verhuurder moet hier geen rekening mee houden
Verhuurder moet op de hoogte zijn v huwelijk!
--> Zoniet?:
- Huurrecht hoort maar toe op persoon die contract heeft getekend
- Opzeg aan en door degene die contract ondertekende
Art 215
5.3 Uitoefenen v beroep
- Elke echtgenoot oefent beroep naar keuze uit, geen toestemming echtgenoot nodig
Belangen gezin in gedrang? --> Familierechtbank mag bepaald beroep verbieden
Art 216 $1
- Beroepsrelaties: Naam echtgenoot gebruiken mag indien akkoord
Vb: Echtgenoot met goede reputatie
Echtgenoot weigert --> Niks aan te doen
Echtgenoot trekt na akkoord terug in ---> Familierechtbank kan intussen komen
Vb: Na faillissement
- Elke echtgenoot recht op eigen inkomsten
Voorrang besteden aan:
o Huishouden
o Materiaal uitoefenen v beroep
5.4 Depositorekening
- Elke echtgenoot kan depositorekening openen op eigen naam zonder toestemming vd
andere.
In principe: Bank moet echtgenoot op hoogte brengen
--> Gebeurd niet in praktijk
Art 218
Familierecht: Het huwelijk
1. Wat is het huwelijk?
Huwelijk = Duurzame vereniging v 2 personen.
--> Plechtig contract: Kan je niet zomaar sluiten. Vormelijke overeenkomst waardoor men toetreedt
tot de instelling vh huwelijk.
Einde: Echtscheiding uitgesproken door familierechtbank
P 132 oud BW
2. Burgerlijk & kerkelijk huwelijk
Verschil:
Burgerlijk huwelijk --> Wordt als rechtsgeldig beschouwd.
Kerkelijk huwelijk --> Geen juridische gelding.
Burgerlijk moet VOOR het kerkelijk.
3. Grondvereisten voor het sluiten v een huwelijk
1. Huwbare leeftijd
- Meerderjarig verplicht
- Geen maximum leeftijd
Huwen op jongere leeftijd? --> Mogelijk met toestemming vd familierechtbank & de ouders.
1 vd ouders weigert? --> Rechtbank gaat na of weigering gegrond is + eventueel beslist rechtbank.
Art 145& 148 oud BW: Uitzonderingen v leeftijd
2. Toestemming vd verloofden/echtgenoten
- Huwelijk = contract --> Wederzijdse toestemming vereist (ja -woord)
- Moet vrije beslissing zijn (niet onder dwang)
--> Persoonlijk aangeven
--> Indien niet? = Schijnhuwelijk
3. Geen huwelijksbeletsel
a) Bigamie Art 147
Bigamie = Tegelijk met 2 partners gehuwd --> Verboden
b) Bloed- of aanverwantschap in verboden graad
In rechte lijn: Huwelijk verboden voor alle bloed- en aanverwanten Art 161
Vb:
- Vader & dochter
- Grootvader & kleindochter
- Schoonvader & schoondochter
, In zijlijn: Huwelijk verboden tot 3e graad (In 3e graad mogelijk om aan rechtb. toelating te vragen)
Vb:
- Tante & neef
- Neef & nicht
Art 162 – 164
4. Sancties
Voorwaarde niet voldaan of huwelijksbeletsel?:
- Ambtenaar vd burgerlijke stand kan weigeren huwelijk te voltrekken
- Andere personen kunnen verzet aantekenen bij ambtenaar vd burgerlijke stand indien zij
weet hebben v huwelijksbeletsel.
--> Ambtenaar mag huwelijk dan niet uitvoeren, tenzij verzet wordt ingetrokken (vrijwillig of door
rechter)
Huwelijksbeletsen? --> Huwelijk wordt nietig verklaard, heeft nooit bestaan
4. Vormvereisten vd huwelijkssluiting
4.1 Huwelijksaangifte
Huwelijksaangifte = 1 of beide verloofden doen aangifte v hun wens om te huwen.
--> Verloofden dienen huwelijksaangifte in bij ambtenaar vd burgerlijke stand vd woonplaats van 1 vd
verloofden.
Akte v aangifte = V/d huwelijksaangifte maakt de ambtenaar v burgerlijke stand dit op.
- Huwelijk mag pas voltrokken worden vanaf 14 e dag na opmaak akte v aangifte.
- 6 maanden geldig
Art 164/1
4.2 Voltrekking
- Gebeurd door vormelijk contract
- Op plaats waar min 1 vd verloofden woon- en verblijfplaats heeft
- Ambtenaar gaat eerst na:
o Of grondvereisten zijn vervuld
o Geen verzet is
o Geen onmogelijkheid is v vrije wil
o Geen schijnhuwelijk
- Gebeurd openbaar
- Ambtenaar ontvangt verklaringen vd getuigen
--> Vandaag geen getuigen meer noodzakelijk
- Huwelijksakte wordt door ambtenaar opgesteld
- Beide echtgenoten ondertekenen huwelijksakte
- Ambtenaar leest art 212 – 224 voor bij burgerlijk huwelijk
Verschil huwelijksakte & huwelijkscontract: Examen
Huwelijksakte = Dit tekent men zodat men getrouwd is
- = Startpunt vh huwelijk
- Verplicht
,Huwelijkscontract = Financiële invulling vh huwelijk.
- Niet verplicht
Art 165/1
2 Huwelijksstelsels:
1. Primair huwelijksstelsel
2. Secundair huwelijksstelsel
5. Primair huwelijksstelsel
Primair huwelijksstelsel = Alle rechten en plichten die worden opgelegd door wet aan alle gehuwden.
--> Van openbare orde = Kan niet contractueel afwijken!!
5.1 Huwelijksplichten
a) Samenwoning
= Echtgenoten moeten in dezelfde verblijfplaats wonen.
Geen overeenstemming? --> Familierechtbank kiest
b) Getrouwheid
= Moeten trouw blijven
c) Bijstand
= Psychologische bijstand. Morele verlichting v elke echtgenoot om voor elkaars geluk te zorgen.
d) Hulp & bijdrage
= Financiële bijstand.
--> Iedere echtgenoot moet id lasten vh huwelijk bijdragen naar EV
Problemen? --> Art 221: Via familierechtbank loondelegatie ( = Machtiging om loon te ontvangen)
vragen
5.2 Bescherming vd gezinswoning
Doel? = Ten alle tijden het gezin onderdak garanderen
Echtgenoot kan niet zomaar beschikken over gezinswoning. --> Toestemming andere echtgenoot is
nodig.
- Enkel voor gezinswoning: Wat gezin tot voornaamste woning dient (niet 2 e verblijf,…)
- Echtgenoten moeten samen beslissen over gezinswoning
2 paragrafen in WB:
1e paragraaf: Voor eigenaars gezinswoning
- 2 echtgenoten beslissen samen, ookal maar 1 eigenaar
Beschikken: 4 handelingen = Daden v beschikking
1) Verkopen
2) Verhuren > 9j
3) Hypothekeren
4) Wegschenken: Om niet levenden beschikken
, --> Handeling kan door rechtbank vernietigd worden.
Weigering v echtgenoot? --> Kan machtiging krijgen v familierechtbank om alleen te handelen.
Onder bezwarende titel = Tegenprestatie
Hypotheek = Waarborg om terugbetaling v lening te verzekeren
2e paragraaf: Voor huurders v woningen
= Wettelijk medehuurderschap/ medehuur
- Bescherming vd huurder = Verhuurder moet opzeg geven aan de 2 echtgenoten
apart (in 2 brieven) INDIEN hij op de hoogte is vh huwelijk.
- Bescherming vd verhuurder = Huurders moeten samen opzeg geven. (in 1 brief,
ondertekend door beiden)
Zoniet? --> Verhuurder moet hier geen rekening mee houden
Verhuurder moet op de hoogte zijn v huwelijk!
--> Zoniet?:
- Huurrecht hoort maar toe op persoon die contract heeft getekend
- Opzeg aan en door degene die contract ondertekende
Art 215
5.3 Uitoefenen v beroep
- Elke echtgenoot oefent beroep naar keuze uit, geen toestemming echtgenoot nodig
Belangen gezin in gedrang? --> Familierechtbank mag bepaald beroep verbieden
Art 216 $1
- Beroepsrelaties: Naam echtgenoot gebruiken mag indien akkoord
Vb: Echtgenoot met goede reputatie
Echtgenoot weigert --> Niks aan te doen
Echtgenoot trekt na akkoord terug in ---> Familierechtbank kan intussen komen
Vb: Na faillissement
- Elke echtgenoot recht op eigen inkomsten
Voorrang besteden aan:
o Huishouden
o Materiaal uitoefenen v beroep
5.4 Depositorekening
- Elke echtgenoot kan depositorekening openen op eigen naam zonder toestemming vd
andere.
In principe: Bank moet echtgenoot op hoogte brengen
--> Gebeurd niet in praktijk
Art 218