Psychologie
Hoofdstuk 13: Positi eve psychologie
Inleiding
Martin Seligman en Mihaly Csikszentmihalyi waren de eerste die pleitten (in 2000) voor radicale
verandering in de psychologie. Het ontwikkelen van krachten moest centraal staan, niet het
bestrijden van psychisch klachten. positieve psychologie
- Richt aandacht op sterke kanten van de mens, verbeteren van zijn kwaliteit en levensgevoel,
het verhogen van het niveau van psychische gezondheid
- Richten op mechanismen en processen van optimaal functioneren
- Focus op geluk
Geluk en positieve ingesteldheid -> 2 belangrijkste onderzoekthema’s. We onderscheiden 2
theorieën:
1. Zelfdeterminatietheorie:
Beschouwt geluk als gevolg van het proces van zelfrealisatie
De bevrediging van de behoefte aan autonomie, competentie en verbondenheid
leidt tot ervaren van geluk
Emotioneel welbevinden is een expressie van een gezonde
persoonlijkheidsorganisatie
2. Broaden-and-build theorie:
Tegenovergestemde conclusie
Negatieve emoties roepen neiging op om zich op specifieke wijze te gedragen
(bv: boosheid tot aanvallen, angst tot vluchten, …)
Positieve emoties leiden tot optimaal functioneren. Ze dragen bij tot verbreding
(broaden) van aandacht, cognitie en handelen. En positieve emoties dragen bij tot
het opbouwen van langdurige hulpbronnen
Vanuit deze 2 theorieën kunnen we concluderen dat verschillende componenten van welbevinden
elkaar wederzijds beïnvloeden. Welbevinden= multidimensionaal contruct, waarbij zowel
emotioneel, psychologisch als sociaal welbevinden essentieel zijn.
1. Ted Talk Martin Seligman
Problemen met het ziektemodel (te veel focus op de ziekte en te weinig op de gezondheid):
- Hij vindt het een misvatting dat gezondheid de afwezigheid is van een ziekte. Gezondheid is
veel meer dan de nullijn.
- Psychische gezondheid is een effectieve buffer die mensen beschermt tegen psychische
stoornissen
- Gezondheid is meer dan die buffer, het is ook inherent waardevol om psychische gezondheid
te bevorderen
- Floreren = een gezonde staat van zijn waarin een individu positieve emoties velt ten aanzien
van het leven en psychische en sociaal goed functioneert.
- Het positieve heeft een logica en het negatieve moet volgens die logica worden benadert.
- Hij formuleerde 3 volgende vragen:
, o “Why do people have positive emotions? What are the functions and consequences
of these emotions beyond making us feel good?”
Negatieve emoties -> sterk en onverdraagzaam
Positieve emoties -> creatief en tolerant
De psychologie zou moeten draaien rond psychische gezondheid: er zou een
tegenhanger moeten komen van de DSM, maar dan met positieve emoties
Seligman formuleert 6 deugden die de krachten zijn van een goed karakter
1. Wijsheid
2. Moed
3. Menselijkheid
4. Rechtvaardigheid
5. Matigheid
6. Transcendentie
o “Who has positive emotion in abundance and who doesn’t? What enables or
disables these emotions?”
Naast het in kaart brengen en verduidelijken van termen en positieve
eigenschappen van mensen wil positieve psychologie daadwerkelijk het
welzijn en gelukservaring van mensen bevorderen
Wil krachten en deugden stimuleren die er voor zorgen dat mensen meer
geluk ervaren
Ze wil praktisch en toepasbaar zijn, wil iets bruikbaar hebben
o “How can you build more and lasting positive emotions into your life?”
Wat is de zin van het leven en het doel van het leven?
De bevindingen van de positieve psychologie moeten worden toegepast
Focus op pathologie:** Seligman benoemt dat de psychologie historisch gezien voornamelijk
gericht is geweest op het bestuderen van ziekte, stoornissen en problemen. Het vakgebied
concentreerde zich op het verhelpen van gebreken en het behandelen van psychische
aandoeningen
Verwaarlozing van positieve aspecten:** Seligman wijst erop dat de positieve aspecten van
het menselijk leven, zoals geluk, tevredenheid en vervulling, vaak over het hoofd worden
gezien in het ziektemodel. De focus ligt te veel op het vermijden van lijden in plaats van het
streven naar welzijn
Onvolledigheid van het herstelmodel:** Hoewel het herstelmodel succesvol is in het
verminderen van lijden, beweert Seligman dat het niet voldoende is om een bloeiend leven
te bevorderen. Het richt zich voornamelijk op het terugbrengen van mensen naar een
neutraal niveau, zonder expliciet te streven naar het maximaliseren van hun potentieel.
=> Positieve psychologie volgens Seligman
=> Seligman introduceert drie doelen van de positieve psychologie:
Positieve emoties: het bevorderen van geluk, vreugde en tevredenheid in het dagelijks leven
Positieve karaktertrekken: het identificeren en ontwikkelen van persoonlijke kwaliteiten
zoals moed, doorzettingsvermogen en wijsheid.
Positieve instituties: het streven naar het creëren van een samenleving en omgeving die
bijdragen aan het welzijn van individuen en gemeenschappen.
Hoofdstuk 13: Positi eve psychologie
Inleiding
Martin Seligman en Mihaly Csikszentmihalyi waren de eerste die pleitten (in 2000) voor radicale
verandering in de psychologie. Het ontwikkelen van krachten moest centraal staan, niet het
bestrijden van psychisch klachten. positieve psychologie
- Richt aandacht op sterke kanten van de mens, verbeteren van zijn kwaliteit en levensgevoel,
het verhogen van het niveau van psychische gezondheid
- Richten op mechanismen en processen van optimaal functioneren
- Focus op geluk
Geluk en positieve ingesteldheid -> 2 belangrijkste onderzoekthema’s. We onderscheiden 2
theorieën:
1. Zelfdeterminatietheorie:
Beschouwt geluk als gevolg van het proces van zelfrealisatie
De bevrediging van de behoefte aan autonomie, competentie en verbondenheid
leidt tot ervaren van geluk
Emotioneel welbevinden is een expressie van een gezonde
persoonlijkheidsorganisatie
2. Broaden-and-build theorie:
Tegenovergestemde conclusie
Negatieve emoties roepen neiging op om zich op specifieke wijze te gedragen
(bv: boosheid tot aanvallen, angst tot vluchten, …)
Positieve emoties leiden tot optimaal functioneren. Ze dragen bij tot verbreding
(broaden) van aandacht, cognitie en handelen. En positieve emoties dragen bij tot
het opbouwen van langdurige hulpbronnen
Vanuit deze 2 theorieën kunnen we concluderen dat verschillende componenten van welbevinden
elkaar wederzijds beïnvloeden. Welbevinden= multidimensionaal contruct, waarbij zowel
emotioneel, psychologisch als sociaal welbevinden essentieel zijn.
1. Ted Talk Martin Seligman
Problemen met het ziektemodel (te veel focus op de ziekte en te weinig op de gezondheid):
- Hij vindt het een misvatting dat gezondheid de afwezigheid is van een ziekte. Gezondheid is
veel meer dan de nullijn.
- Psychische gezondheid is een effectieve buffer die mensen beschermt tegen psychische
stoornissen
- Gezondheid is meer dan die buffer, het is ook inherent waardevol om psychische gezondheid
te bevorderen
- Floreren = een gezonde staat van zijn waarin een individu positieve emoties velt ten aanzien
van het leven en psychische en sociaal goed functioneert.
- Het positieve heeft een logica en het negatieve moet volgens die logica worden benadert.
- Hij formuleerde 3 volgende vragen:
, o “Why do people have positive emotions? What are the functions and consequences
of these emotions beyond making us feel good?”
Negatieve emoties -> sterk en onverdraagzaam
Positieve emoties -> creatief en tolerant
De psychologie zou moeten draaien rond psychische gezondheid: er zou een
tegenhanger moeten komen van de DSM, maar dan met positieve emoties
Seligman formuleert 6 deugden die de krachten zijn van een goed karakter
1. Wijsheid
2. Moed
3. Menselijkheid
4. Rechtvaardigheid
5. Matigheid
6. Transcendentie
o “Who has positive emotion in abundance and who doesn’t? What enables or
disables these emotions?”
Naast het in kaart brengen en verduidelijken van termen en positieve
eigenschappen van mensen wil positieve psychologie daadwerkelijk het
welzijn en gelukservaring van mensen bevorderen
Wil krachten en deugden stimuleren die er voor zorgen dat mensen meer
geluk ervaren
Ze wil praktisch en toepasbaar zijn, wil iets bruikbaar hebben
o “How can you build more and lasting positive emotions into your life?”
Wat is de zin van het leven en het doel van het leven?
De bevindingen van de positieve psychologie moeten worden toegepast
Focus op pathologie:** Seligman benoemt dat de psychologie historisch gezien voornamelijk
gericht is geweest op het bestuderen van ziekte, stoornissen en problemen. Het vakgebied
concentreerde zich op het verhelpen van gebreken en het behandelen van psychische
aandoeningen
Verwaarlozing van positieve aspecten:** Seligman wijst erop dat de positieve aspecten van
het menselijk leven, zoals geluk, tevredenheid en vervulling, vaak over het hoofd worden
gezien in het ziektemodel. De focus ligt te veel op het vermijden van lijden in plaats van het
streven naar welzijn
Onvolledigheid van het herstelmodel:** Hoewel het herstelmodel succesvol is in het
verminderen van lijden, beweert Seligman dat het niet voldoende is om een bloeiend leven
te bevorderen. Het richt zich voornamelijk op het terugbrengen van mensen naar een
neutraal niveau, zonder expliciet te streven naar het maximaliseren van hun potentieel.
=> Positieve psychologie volgens Seligman
=> Seligman introduceert drie doelen van de positieve psychologie:
Positieve emoties: het bevorderen van geluk, vreugde en tevredenheid in het dagelijks leven
Positieve karaktertrekken: het identificeren en ontwikkelen van persoonlijke kwaliteiten
zoals moed, doorzettingsvermogen en wijsheid.
Positieve instituties: het streven naar het creëren van een samenleving en omgeving die
bijdragen aan het welzijn van individuen en gemeenschappen.
