Minimaal invasieve heelkunde
Endoscopische chirurgie = sleutelgatchirugie
= uitvoeren van chirurgische interventies in buik- of borstholte, met minimale beschadiging
van buik- of borstholte.
- Gouden standaard
- Kent een groot toepassingsgebied
Kenmerken endoscopische chirurgie
- Verlies van driedimensionele beeld
- Minimale gevoelssensaties
- Coördinatie van handen & instrumenten via monitor
- Beperkte bewegingsvrijheid van instrumentarium
- Kennis van nieuwe apparatuur is noodzakelijk
- Via trocars operatiegebied bereiken
- Geschikt instrumentarium nodig
- Continue nood aan verbetering van beeldvormende en insufflatie-apparatuur
Instrumenten en apparatuur
- Trocars = toegangspoorten: via trocars worden instrumenten in de buikholte gebracht
zonder daarbij het pneumoperitoneum te verliezen.
- CO2-insufflator: moet de ingestelde intra abdominale druk automatisch op peil houden,
snelle insufflatie.
- Druk van pneumoperitoneum = begrensd tss 10 – 15 mmHg – te grote druk leidt tot
veneuze stuwing en AH-moeilijkheden
- Videotoren - PC voor opslag en koppeling met
- Lichtbron EPD
- Camerabedieningsunit
Fulcrum-effect = dit is de directe kijklijn voor een natuurlijke oog-
hand coördinatie, maar tijdens minimaal invasieve chirurgie staat de
endoscoop vrijwel altijd in een andere lijn. Daardoor ontstaat er een
discrepantie tussen het doen en het zien en dat bemoeilijkt de oog-
handcoördinatie.
Aanleggen van een pneumoperitoneum
- Wat
o Insufflatie met CO2
o Chemisch, fysiologisch en farmacologisch inert, gemakkelijk
verkrijgbaar en goedkoop
- Hoe
o Aanprikken met verresnaald: dubbelwandige canule met stompe binnennaald en
scherpe buitennaald
o Via de navel
Dunste plaats peritoneum
Geen bloedvaten / organen
Litteken = ethisch acceptabel
Gevolgen pneumoperitoneum
- Verkleining van longvolume
- Vermindering van beweeglijkheid van diafragma
- Vermindering van pulmonale gaswisseling (hypoxemie – hypercapnie)
- Belemmering van circulatie
- Peritoneale prikkeling door manipulaties tijdens de ingreep (Problemen met bloeddruk,
hartritme en klachten van buikpijn)
- Postoperatieve nausea en braken
- Postoperatieve pijn thv de schouders
, Voordelen minimale invasieve heelkunde
- Gering operatietrauma - Minder pijn
- Kleine wondjes (kleinere littekens) - Sneller postoperatief herstel
- Minder wondproblemen - Minder risico op postoperatieve infectie
- Minder bloedverlies - Kortere opnameduur
- Minder verklevingen - Snellere werkhervatting
- Esthetisch een beter resultaat
Mogelijke complicaties
- Nabloeding (symptomen
o Hypotensie – tachycardie
o Gespannen, opgezette buik
o Algemeen niet goed, shock
o Redon: snel vullen, voelt warm aan
- Pijn (thv insteekpunten) - Littekenbreuk
- Koorts - Ileus en ingeklede darmlis
Klassieke laparoscopie VS robot
Klassieke laparoscopie Robotlaparoscopie (voordelen)
2-deminsionaal beeld 3-dimensionaal beeld
Onstabiele houding van camera door dr. Ass Stabiele en vaste houding van camera door
robot
Beperkte bewegingsvrijheid van Microwrist-instrumenten met 360°-rotatie
instrumentarium mogelijkheid
Oncomfortabel, niet ergonomisch Chirurg zit aan de console, betere ergonomie
Langzame leercurve Kortere leercurve door ervaring met
klassieke laparoscopie en het wegvallen van
tekortkomingen
Voordelen en nadelen robotchirurgie
Bijkomende voordelen Nadelen
- Geen fulcrum-effect - Hogere kostprijs
- Correctie tremor - Zeer duur
- Betere oncologische resultaten - Invasieve scholing en training
Prostaatkanker
Vroegtijdige detectie via 3 basisonderzoeken:
- Rectaal toucher: de chirurg de prostaat met de vinger gaat onderzoeken op
verhardingen
- Het opsporen van het Prostate Specific Antigen (= P.S.A.) in het bloed
- En eventueel een aanvullend transrectaal echografisch onderzoek, waarbij de
mogelijkheid bestaat tot het nemen van prostaatbiopsies voor anatomo-pathologisch
onderzoek
Gleason-score = de graad van de agressiviteit van de kankercellen bepalen. Deze gaat van
1 (laagst agressief) tot 5 (meest agressief). Door de som te maken van de 2 meest
voorkomende scores komt men tot een beoordeling op 10.
Naast 3 basisonderzoeken + Gleason-score ook plannen van CT of MRI om de tumor te
lokaliseren en de grootte vast te leggen. Evt botscan om metastasen vast te leggen.
Stadiëring (staging)
- Stage 1
o Tumor is niet te voelen via rectaal toucher
o Diagnose wordt meestal gesteld na aanleiding van stijgen van PSA
- Stage 2
o Tumor duidelijk voelbaar
Endoscopische chirurgie = sleutelgatchirugie
= uitvoeren van chirurgische interventies in buik- of borstholte, met minimale beschadiging
van buik- of borstholte.
- Gouden standaard
- Kent een groot toepassingsgebied
Kenmerken endoscopische chirurgie
- Verlies van driedimensionele beeld
- Minimale gevoelssensaties
- Coördinatie van handen & instrumenten via monitor
- Beperkte bewegingsvrijheid van instrumentarium
- Kennis van nieuwe apparatuur is noodzakelijk
- Via trocars operatiegebied bereiken
- Geschikt instrumentarium nodig
- Continue nood aan verbetering van beeldvormende en insufflatie-apparatuur
Instrumenten en apparatuur
- Trocars = toegangspoorten: via trocars worden instrumenten in de buikholte gebracht
zonder daarbij het pneumoperitoneum te verliezen.
- CO2-insufflator: moet de ingestelde intra abdominale druk automatisch op peil houden,
snelle insufflatie.
- Druk van pneumoperitoneum = begrensd tss 10 – 15 mmHg – te grote druk leidt tot
veneuze stuwing en AH-moeilijkheden
- Videotoren - PC voor opslag en koppeling met
- Lichtbron EPD
- Camerabedieningsunit
Fulcrum-effect = dit is de directe kijklijn voor een natuurlijke oog-
hand coördinatie, maar tijdens minimaal invasieve chirurgie staat de
endoscoop vrijwel altijd in een andere lijn. Daardoor ontstaat er een
discrepantie tussen het doen en het zien en dat bemoeilijkt de oog-
handcoördinatie.
Aanleggen van een pneumoperitoneum
- Wat
o Insufflatie met CO2
o Chemisch, fysiologisch en farmacologisch inert, gemakkelijk
verkrijgbaar en goedkoop
- Hoe
o Aanprikken met verresnaald: dubbelwandige canule met stompe binnennaald en
scherpe buitennaald
o Via de navel
Dunste plaats peritoneum
Geen bloedvaten / organen
Litteken = ethisch acceptabel
Gevolgen pneumoperitoneum
- Verkleining van longvolume
- Vermindering van beweeglijkheid van diafragma
- Vermindering van pulmonale gaswisseling (hypoxemie – hypercapnie)
- Belemmering van circulatie
- Peritoneale prikkeling door manipulaties tijdens de ingreep (Problemen met bloeddruk,
hartritme en klachten van buikpijn)
- Postoperatieve nausea en braken
- Postoperatieve pijn thv de schouders
, Voordelen minimale invasieve heelkunde
- Gering operatietrauma - Minder pijn
- Kleine wondjes (kleinere littekens) - Sneller postoperatief herstel
- Minder wondproblemen - Minder risico op postoperatieve infectie
- Minder bloedverlies - Kortere opnameduur
- Minder verklevingen - Snellere werkhervatting
- Esthetisch een beter resultaat
Mogelijke complicaties
- Nabloeding (symptomen
o Hypotensie – tachycardie
o Gespannen, opgezette buik
o Algemeen niet goed, shock
o Redon: snel vullen, voelt warm aan
- Pijn (thv insteekpunten) - Littekenbreuk
- Koorts - Ileus en ingeklede darmlis
Klassieke laparoscopie VS robot
Klassieke laparoscopie Robotlaparoscopie (voordelen)
2-deminsionaal beeld 3-dimensionaal beeld
Onstabiele houding van camera door dr. Ass Stabiele en vaste houding van camera door
robot
Beperkte bewegingsvrijheid van Microwrist-instrumenten met 360°-rotatie
instrumentarium mogelijkheid
Oncomfortabel, niet ergonomisch Chirurg zit aan de console, betere ergonomie
Langzame leercurve Kortere leercurve door ervaring met
klassieke laparoscopie en het wegvallen van
tekortkomingen
Voordelen en nadelen robotchirurgie
Bijkomende voordelen Nadelen
- Geen fulcrum-effect - Hogere kostprijs
- Correctie tremor - Zeer duur
- Betere oncologische resultaten - Invasieve scholing en training
Prostaatkanker
Vroegtijdige detectie via 3 basisonderzoeken:
- Rectaal toucher: de chirurg de prostaat met de vinger gaat onderzoeken op
verhardingen
- Het opsporen van het Prostate Specific Antigen (= P.S.A.) in het bloed
- En eventueel een aanvullend transrectaal echografisch onderzoek, waarbij de
mogelijkheid bestaat tot het nemen van prostaatbiopsies voor anatomo-pathologisch
onderzoek
Gleason-score = de graad van de agressiviteit van de kankercellen bepalen. Deze gaat van
1 (laagst agressief) tot 5 (meest agressief). Door de som te maken van de 2 meest
voorkomende scores komt men tot een beoordeling op 10.
Naast 3 basisonderzoeken + Gleason-score ook plannen van CT of MRI om de tumor te
lokaliseren en de grootte vast te leggen. Evt botscan om metastasen vast te leggen.
Stadiëring (staging)
- Stage 1
o Tumor is niet te voelen via rectaal toucher
o Diagnose wordt meestal gesteld na aanleiding van stijgen van PSA
- Stage 2
o Tumor duidelijk voelbaar
