100% tevredenheidsgarantie Direct beschikbaar na je betaling Lees online óf als PDF Geen vaste maandelijkse kosten 4,6 TrustPilot
logo-home
College aantekeningen

Hoorcollege aantekeningen contractenrecht

Beoordeling
-
Verkocht
-
Pagina's
49
Geüpload op
18-03-2025
Geschreven in
2023/2024

Aantekeningen van alle hoorcolleges

Instelling
Vak











Oeps! We kunnen je document nu niet laden. Probeer het nog eens of neem contact op met support.

Geschreven voor

Instelling
Studie
Vak

Documentinformatie

Geüpload op
18 maart 2025
Aantal pagina's
49
Geschreven in
2023/2024
Type
College aantekeningen
Docent(en)
Prof van den boom
Bevat
Alle colleges

Onderwerpen

Voorbeeld van de inhoud

Hoorcollege contractenrecht
Week 1

Inleiding
Een overeenkomst is het middel bij uitstek om deel te nemen aan het economisch verkeer.
De vrije markt is een ideaaltype en dus is ook de contractsvrijheid een ideaaltype. De
contractsvrijheid is nodig om de uitwisseling van goederen en diensten te laten plaatsvinden.
In de marktsamenleving heeft het contractenrecht een faciliterende en begeleidende rol.
Eenieder is vrij om zijn vermogensrechtelijke rechtsverhouding in te richten naar eigen
goeddunken. De vrijheid betekent ook trouw aan het gegeven voor en de gewekte schijn.
Aan sommige afspraken werkt het vermogensrecht niet mee. Het rationele keuzemodel
impliceert dat een contractspartij alle voor haar benodigde informatie bezit. Contracten
gelden slechts tussen de contractspartijen. Belangen van derden wegen slecht in bijzondere
gevallen mee.

Deelname aan het economisch verkeer
Wij gaan uit van een vrije markt. Iedereen mag zelf beslissen welke overeenkomst hij zal
aangaan. Bij de vrije markt gelden verschillende uitgangspunten. Het eerste uitgangspunt is
dat partijen rationeel en autonoom handelen. Partijen moeten de vrijheid hebben om te
kiezen. Echter, dit is niet altijd het geval. Wij hebben in sommige branches niet de
mogelijkheid om de keuzevrijheid van de autonome partij te creëren. Vermogensrechtelijke
waarborgen staan hier tegenover, zoals art. 3:33 BW. Minderjarigen en mensen met een
geestelijke stoornis zijn niet handelingsbekwaam. Daarnaast handelt een partij niet altijd
rationeel. Een volgend uitgangspunt is dat partijen elkaar perfect verstaan. Het is de vraag of
de verklaring van de één ook echt is begrepen door de ander. Vermogensrechtelijk staat
hierover de wilsvertrouwensleer. Daarnaast bezitten alle partijen de voor hen relevante
informatie. Ook dit is helemaal niet zo. Vermogensrechtelijk staan de wettelijke
informatieplichten en de informatieplichten die volgen uit de wet. Tevens zijn de
transactiekosten onbeduidend. Er zit een rem op het aangaan van overeenkomsten, omdat
contracteren tijd en geld kost. Het vinden van de juiste informatie en de juiste partij kost tijd.
Verder bestaan er geen externaliteiten. Dit houdt in dat de handeling van die twee partijen
ook het volledige kostenplaatje dekt van de overeenkomst. Aan de externaliteiten doet het
vermogensrecht niet veel.
Het ideale model van de markt wordt in de praktijk niet vaak benaderd.

Faciliteren en geleiden
Een ideale markt functioneert niet goed in de praktijk. Het contractenrecht heeft dan twee
functies:
1. Het faciliteren dat de uitwisseling van goederen en diensten goed plaatsvinden;
2. De markt begeleiden en waar nodig corrigeren.
Zelfs als je alle overheidsbemoeienis tot een minimum zal willen beperken heb je regels van
contractenrecht nodig. Er moet worden afgesproken dat contracten worden nagekomen,
welke overeenkomsten wel en niet geldig zijn, wat is er nodig als partijen elkaar niet goed
hebben verstaan. Dit zorgt ervoor dat de markt überhaupt kan bestaan.
Daarnaast is er een geleidende rol van het contractenrecht. Verwachtingen worden
gestandaliseerd om de koper te beschermen, maar ook om mogelijk te maken dat er een
goed functionerende markt ontstaat. Je hoeft niet te onderhandelen over de kwaliteit van een
brood en je hoeft ook niet aan de kwaliteit te twijfelen. Het contractenrecht staat dan ter
realisatie van de markt.

Autonomie
Autonomie houdt in dat het partijen vrij staat al dan niet een overeenkomst te sluiten en zelf
te inhoud van de overeenkomst te bepalen. Autonomie betekent ook gebonden aan het
eenmaal gegeven woord. Echter, dit is alleen indirect terug te vinden in het burgerlijk
wetboek (art. 3:296 BW, 3:277 BW). Het contractenrecht schrijft ons niet voor dat we

,overeenkomsten moeten sluiten en ook niet met welke vorm en inhoud. In de kooptitel van
boek 7 staat er oplossingen voor problemen die zich bij iedere koopovereenkomst voordoen.
Wilvertrouwensleer (art. 3:35, 3:11 en 6:2)
In art. 3:35 BW is bepaald dat als iemand iets zegt dan mag je erop vertrouwen dat hij dit
zegt, afhankelijk van de omstandigheden. Je mag diegene hier dan ook aanhouden.
Een overeenkomst komt tot stand als een van de partijen er gerechtvaardigd op mocht
vertrouwen dat deze overeenkomst tot stand is gekomen. Hierdoor komt de overeenkomst
door de wilsvertrouwensleer al tot stand.
Art. 3:11 BW gaat over de goede trouw.

HR CBB/JBO
Dit arrest gaat over de Plas/Valburg aansprakelijkheid. In de voorfase van de
onderhandelingen kan je zo verworven raken met de goede trouw van de andere partij dat je
de overeenkomst niet zomaar meer mag ontwijken. Deze vraag moet je toetsen op het
moment van afbreken. Hierin ligt besloten dat een precontractuele fase in het licht van de
wilsvertrouwensleer een rechte lijn naar een overeenkomst hoeft te zijn.

HR Bunde/Erckens
De Haviltex norm geldt ook voor de vraag of er een overeenkomst tot stand is gekomen.

HR Telstar
In dit arrest heeft de Hoge Raad geoordeeld dat de Bunde/Erckens norm een kwestie van
haviltexen. De Haviltex norm is dus van belang voor de totstandkoming van de
overeenkomst en de uitleg van de overeenkomst.

Haviltex en papieren overeenkomst
Zolang de haviltex norm er is, is er de discussie wat doen we dan met wat partijen op papier
hebben gezet. Ook aan de tekst van de overeenkomst zelf hechten wij waarde. Een
standaardovereenkomst heeft een functie bij het goed werken van de markt. Dit verlaagt de
transactiekosten, omdat je niet telkens met de andere partij om de tafel hoeft om over deze
punten te onderhandelen.

HR 5 april 2013
De meest voor de hand liggende taalkundige betekenis kan voorop worden gesteld. Een
entire agreement clausule is op zichzelf geen uitlegbepaling. De clausule staat evenwel niet
zonder meer eraan in de weg dat voor de uitleg van de in de overeenkomst vervatte
bepalingen betekenis wordt toegekend aan verklaringen die zijn afgelegd dan wel
gedragingen die zijn verricht, in het stadium voorafgaand aan het sluiten van de
overeenkomst.
Bij een entire aagreement clausuele hebben partijen de intentie om de zaak volledig te willen
regelen.

HR 25 augustus 2023
Het gaat in dit arrest om de uitleg van de pensioengerechtigde leeftijd in een
echtscheidingsconvenant. Daarbij was onderstaande clausule opgenomen.
Bij de uitvoering van de onderhavige overeenkomst prevaleert de letterlijke test van deze
overeenkomst in afwijking van het haviltex-criterium boven eventuele partij bedoelingen.
Volgens het hof is dit een uitlegbepaling. De Hoge Raad oordeelt dat hier naar de tekst van
de overeenkomst moet worden bekeken.
Om dit arrest te begrijpen moet je de volgende vragen onderscheiden:
1. Had het hof in deze uitlegmaatstaf aanleiding mogen zien om een grammaticale of
objectieve uitleg te hanteren;
2. Diende het hof, uitgaande van die maatstaf, nog acht te slaan op de stelling van de
leeftijd van de vrouw met betrekking tot het begrip pensioengerechtigde leeftijd.
Er worden door het hof twee stappen gezet.

, Er is deze vraag en partijen wilde de zaak grammaticaal vastleggen. Daarnaast is de
vraag pensioengerechtigde leeftijd moet gelet op de context wellicht anders worden
uitgelegd en is die ruimte er.
Causa
Het contractenrecht schrijft niet voor welke overeenkomst we moeten sluiten, maar aan
sommige afspraken werkt het niet mee. In het oude BW betekende causa dat een
overeenkomst een geoorloofde oorzaak moest hebben. Echter, dit staat niet meer in ons BW.
We hebben nog wel een Causabeginsel dat in meerdere bepalingen is terug te vinden. Zo is
in art. 6:229 BW bepaald dat een onderliggende overeenkomst vervalt als de
overkoepelende overeenkomst ook vervalt. De marginale toets is voor de causa in de plaats
gekomen. De marginale toets houdt in dat sommige overeenkomst niet zijn toegestaan (art.
3:40 BW).

Art. 3:40 BW
Wanneer de inhoud of strekking van een overeenkomst in strijd is met de goede zeden of
openbare orde, dan is de overeenkomst nietig (art.3:40 lid 1 BW). Bij de strekking gaat het
om het uiteindelijke doel van partijen bij de overeenkomst. Bij de inhoud kijk je naar wat is de
feitelijke strekking van de overeenkomst. Daarnaast kan het verrichten van de
rechtshandeling van de overeenkomst in strijd met de wet zijn. De rechtshandeling kan dan
nietig, vernietigbaar en geldig zijn. De hoofdregel is nietigheid, maar als de geschonden
bepaling slechts één van de partijen probeert te beschermen, dan is de bepaling
vernietigbaar.

HR Esmilo/Mediq
Je kan niet automatisch zeggen dat als een wet is geschonden dat ook in strijd met de
openbare orde of goede zeden is gehandeld en dat daarmee de overeenkomst nietig is op
grond van art. 3:40 BW.
Er kan niet langer worden geoordeeld dat de enkele omstandigheid dat de overeenkomst tot
een door de wet verboden prestatie verplicht, meebrengt dat zij een verboden strekking heeft
en dus nietig is, ook niet als beide partijen zich bij het sluiten van de overeenkomst bewust
waren van dat wettelijk verbod.

Informatie
De functie van ons contractenrecht in onze marktsamenleving brengt mee dat wij willen dat
iedere partij autonoom kan halen. Dat betekent dat partijen rationeel kunnen handelen en tot
een voor hem optimale keuze komt. Daarvoor is nodig dat de partijen goed zijn
geïnformeerd. De praktijk laat echter zien dat de informatie om verschillende redenen niet bij
de partijen aankomt. Het kan zijn dat de informatie niet bestaat, maar het kan ook zijn dat
een partij de informatie niet spontaan wil delen. Ook kan het zijn dat het verkrijgen van de
informatie te veel middelen kost. Bijvoorbeeld dat de transactiekosten te hoog zijn als
partijen een goed geïnformeerd besluit nemen.

HR Booy/Wisman
Het is de verantwoordelijkheid van iedere contractspartij om zich goed te informeren en
dwaling te voorkomen.
Dat voor degene die overweegt een overeenkomst aan te gaan tegenover de wederpartij een
gehoudenheid bestaat om binnen redelijke gerezen maatregelen te nemen om te voorkomen
dat hij onder de invloed van onjuiste veronderstellingen zijn toestemming geeft, in dier voege
dat bij het achterwege laten van zodanige maatregelen de regels van de goede trouw
kunnen meebrengen dat hij zich niet met vrucht op dwaling kan beroepen.

Informatieplichten
Er zijn verschillende informatieplichten, namelijk:
 Geschreven en ongeschreven;

, Een ongeschreven informatieplicht is de goede trouw. Wat iemand zegt gaat in
beginsel voor als de waarheid (art. 6:228 BW). In art. 6:228 lid 1 sub a is bepaald dat
één van de gronden voor dwaling is dat je bent uitgegaan van de waarheid van een
mededeling van de andere partij.
Een voorbeeld van een geschreven informatieplicht is art. 7:60 BW.
 Open en gesloten geformuleerd;
Art. 7:60 BW is ook een gesloten informatieplicht. Het is namelijk een checklist waar
je aan moet voldoen.
 Als zelfstandige verplichting en als obligenheit;
Een informatieplicht kan een zelfstandige verplichting zijn, maar meestal is het een
obligenheit. Een obligenheit is gehoudenheid waarbij als je die niet nakomt je jouw
rechtspositie ondergraaft. Bijvoorbeeld de klachtplicht.
 Voorzien van een uitdrukkelijk rechtsgevolg bij schending op niet.
Bij art. 7:60 BW is een uitdrukkelijk rechtsgevolg voorgeschreven, namelijk dat de
overeenkomst nietig is als de informatie niet is gegeven.

Relativiteit
Relativiteit betekent dat een overeenkomst in beginsel slechts binding heeft voor de
contractspartijen. Andere partijen worden dus niet geraakt door de overeenkomst en zij zijn
er niet aangebonden. Deze andere partijen kunnen er mogelijk wel van profiteren.
Een meerpartijenovereenkomst is geen nuancering op relativiteit. Je zit op
Hijma stelt dat er eigenlijk een gradueel verschil is tussen de verantwoordelijkheid die je hebt
voor medepartijen en voor problemen van buitenaf. In zo’n verhouding ben je als contractant
wel moedwillig om de tafel te gaan zitten en je deelt ook in de ongenoegen. Als de invloed
van buitenaf komt, dan word je daar als onwetende medepartij tegen beschermd. Je draagt
de verantwoordelijkheid voor de partijen binnen de overeenkomst en een minder vergaande
verantwoordelijkheid voor de mensen die daarbuiten vallen.
Ook het derdenbeding is een nuance op de relativiteit. Net als de samenhangende
overeenkomst (HR Jans/Fiat Credit). Soms zijn overeenkomst zodanig met elkaar verworven
geraakt dat de ene overeenkomst het lot van de ander moet delen.

HR Jans/Fiat Credit
Een auto was gefinancierd met een kredietovereenkomst en als de auto teruggaat dan heeft
de kredietovereenkomst ook niet veel zin meer.
$9.37
Krijg toegang tot het volledige document:

100% tevredenheidsgarantie
Direct beschikbaar na je betaling
Lees online óf als PDF
Geen vaste maandelijkse kosten

Maak kennis met de verkoper

Seller avatar
De reputatie van een verkoper is gebaseerd op het aantal documenten dat iemand tegen betaling verkocht heeft en de beoordelingen die voor die items ontvangen zijn. Er zijn drie niveau’s te onderscheiden: brons, zilver en goud. Hoe beter de reputatie, hoe meer de kwaliteit van zijn of haar werk te vertrouwen is.
rins84 Radboud Universiteit Nijmegen
Volgen Je moet ingelogd zijn om studenten of vakken te kunnen volgen
Verkocht
21
Lid sinds
10 maanden
Aantal volgers
0
Documenten
41
Laatst verkocht
2 weken geleden

0.0

0 beoordelingen

5
0
4
0
3
0
2
0
1
0

Recent door jou bekeken

Waarom studenten kiezen voor Stuvia

Gemaakt door medestudenten, geverifieerd door reviews

Kwaliteit die je kunt vertrouwen: geschreven door studenten die slaagden en beoordeeld door anderen die dit document gebruikten.

Niet tevreden? Kies een ander document

Geen zorgen! Je kunt voor hetzelfde geld direct een ander document kiezen dat beter past bij wat je zoekt.

Betaal zoals je wilt, start meteen met leren

Geen abonnement, geen verplichtingen. Betaal zoals je gewend bent via iDeal of creditcard en download je PDF-document meteen.

Student with book image

“Gekocht, gedownload en geslaagd. Zo makkelijk kan het dus zijn.”

Alisha Student

Veelgestelde vragen