INLEIDING RECHT & JOURNALISTIEK
Artikel 19 van de grondwet
= vrijheid van meningsuiting
o Op elk gebied mening te mogen uiten
o Geen absolute vrijheid/ beperking
Bv. Aanzetten tot haat mag niet
Artikel 25 van de grondwet
o Drukpers = vrij, geen censuur
o Schrijver bekend & woont in België vervolgd
Anders uitgever/drukker
Artikel 150 van de grondwet
= uitspraak terreurproces
o Hof van Assisen behandeld drukpersmisdrijven & zware misdrijven (focus op)
o Drukpersmisdrijven racisme/xenofobie gewone correctionele rechtbank
o De facto straffeloosheid:
- In theorie word vervolgd
- Niet in de praktijk
VVJ/ AVBB
3-ledige opdracht
1) Wettelijke opdracht
= erkenning als beroepsjournalist ( onafhankelijke erkenningscommissie)
2) Zelfregulering
Raad voor de Journalistiek
, 3) Belangenverdediging
= gelijkaardig als vakbond in manier van optreden
Beroepsjournalist/ Journalist van beroep
Voorwaarden:
1) Min 2 jaar werken
o Hoofdberoep
o Algemeen nieuwsmedium
= beroepsjournalist
bv. Vrt, nieuwsblad
o Vakpers
= journalist van beroep
bv. magazines over transport
2) Geen combinatie commerciële beroepen
Recht: is de logisch opgebouwd geheel van begrippen, normen, regels en instellingen met als doel
de maatschappij te ordenen.
Bronnen v/h recht:
o Wetten:
- Grondwet
- Wetten
- Administratieve besluiten & verordeningen
- Rondzendbrieven & soft law
o Rechtspraak
o Rechtsleer
o De gewoonte & gebruiken
o Algemene rechtsbeginselen
= gecreëerd rechters & wetgevende macht
,Soorten recht
Openbare orde recht:
o Belangrijkste
o Beschermen algemeen belang
o Nooit van afwijken
o Verhouding overheid – burger (verticaal)
Bv. Artikel 25 v/d GW
Dwingend recht:
o 2e belangrijkste
o Beschermen private belangen
o Nadat er probleem is kan je afwijken
o Burger-burger / bedrijf – bedrijf (horizontaal)
Bv. artikel XI.189 §1 WER
Aanvullend recht
o Aanvullende afspraken tussen partijen
o Afwijking mogelijk
bv. artikel XI.196, § 2 WER
Publiekrecht = overheid-burger (verticaal)
Privaatrecht = burger-burger (horizontaal)
Rechtssubjecten:
o natuurlijke persoon = echte persoon van vlees en bloed
o rechtspersonen= juridische fictie, kan echte mensen achter zitten
bv. Belga = persagentschap
, H1: JOURNALISTIEKE
AANSPRAKELIJKHEID
aansprakelijkheid: juridische term voor verantwoordelijkheid.
bv. wat als je tijdens je beroep schade aanbrengt aan een derde
fout: met opzet schade aanbrengen aan derde partij.
bv. In de journalistiek: je vind ergens info en je checkt die niet en je weet dat de info fout is
maar je zet het wel in je artikel.
onachtzaamheid: je hebt iets niet gedaan/gebrek aan voorzichtigheid, berust niet op opzet komt
door onoplettendheid.
EVRM= Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens
artikel 10 EVRM = vrijheid van meningsuiting
vrijheid ≠ onbeperkt
klokkenluiders: problemen bij bedrijf waar hij/zij nu/vroeger werkte aan het licht brengen
doel verandering/verbetering
1.1 Trial by media
= bv. clash vrijheid van informatie & andere belangen
maatschappelijke relevante onderwerpen = wel media kopen
bv. Reuzegommers
recht op info overheerst
- grenzen:
beschermen betrokkenen
niets delen over lopend onderzoek = geheim v/h onderzoek
persvrijheid geheim v/h onderzoek
= delicate evenwichtsoefening
Artikel 19 van de grondwet
= vrijheid van meningsuiting
o Op elk gebied mening te mogen uiten
o Geen absolute vrijheid/ beperking
Bv. Aanzetten tot haat mag niet
Artikel 25 van de grondwet
o Drukpers = vrij, geen censuur
o Schrijver bekend & woont in België vervolgd
Anders uitgever/drukker
Artikel 150 van de grondwet
= uitspraak terreurproces
o Hof van Assisen behandeld drukpersmisdrijven & zware misdrijven (focus op)
o Drukpersmisdrijven racisme/xenofobie gewone correctionele rechtbank
o De facto straffeloosheid:
- In theorie word vervolgd
- Niet in de praktijk
VVJ/ AVBB
3-ledige opdracht
1) Wettelijke opdracht
= erkenning als beroepsjournalist ( onafhankelijke erkenningscommissie)
2) Zelfregulering
Raad voor de Journalistiek
, 3) Belangenverdediging
= gelijkaardig als vakbond in manier van optreden
Beroepsjournalist/ Journalist van beroep
Voorwaarden:
1) Min 2 jaar werken
o Hoofdberoep
o Algemeen nieuwsmedium
= beroepsjournalist
bv. Vrt, nieuwsblad
o Vakpers
= journalist van beroep
bv. magazines over transport
2) Geen combinatie commerciële beroepen
Recht: is de logisch opgebouwd geheel van begrippen, normen, regels en instellingen met als doel
de maatschappij te ordenen.
Bronnen v/h recht:
o Wetten:
- Grondwet
- Wetten
- Administratieve besluiten & verordeningen
- Rondzendbrieven & soft law
o Rechtspraak
o Rechtsleer
o De gewoonte & gebruiken
o Algemene rechtsbeginselen
= gecreëerd rechters & wetgevende macht
,Soorten recht
Openbare orde recht:
o Belangrijkste
o Beschermen algemeen belang
o Nooit van afwijken
o Verhouding overheid – burger (verticaal)
Bv. Artikel 25 v/d GW
Dwingend recht:
o 2e belangrijkste
o Beschermen private belangen
o Nadat er probleem is kan je afwijken
o Burger-burger / bedrijf – bedrijf (horizontaal)
Bv. artikel XI.189 §1 WER
Aanvullend recht
o Aanvullende afspraken tussen partijen
o Afwijking mogelijk
bv. artikel XI.196, § 2 WER
Publiekrecht = overheid-burger (verticaal)
Privaatrecht = burger-burger (horizontaal)
Rechtssubjecten:
o natuurlijke persoon = echte persoon van vlees en bloed
o rechtspersonen= juridische fictie, kan echte mensen achter zitten
bv. Belga = persagentschap
, H1: JOURNALISTIEKE
AANSPRAKELIJKHEID
aansprakelijkheid: juridische term voor verantwoordelijkheid.
bv. wat als je tijdens je beroep schade aanbrengt aan een derde
fout: met opzet schade aanbrengen aan derde partij.
bv. In de journalistiek: je vind ergens info en je checkt die niet en je weet dat de info fout is
maar je zet het wel in je artikel.
onachtzaamheid: je hebt iets niet gedaan/gebrek aan voorzichtigheid, berust niet op opzet komt
door onoplettendheid.
EVRM= Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens
artikel 10 EVRM = vrijheid van meningsuiting
vrijheid ≠ onbeperkt
klokkenluiders: problemen bij bedrijf waar hij/zij nu/vroeger werkte aan het licht brengen
doel verandering/verbetering
1.1 Trial by media
= bv. clash vrijheid van informatie & andere belangen
maatschappelijke relevante onderwerpen = wel media kopen
bv. Reuzegommers
recht op info overheerst
- grenzen:
beschermen betrokkenen
niets delen over lopend onderzoek = geheim v/h onderzoek
persvrijheid geheim v/h onderzoek
= delicate evenwichtsoefening
