Samenvatting Het mankende kind

MSS aandoeningen: het mankende kind C. Vander Linden
EXAMEN: niet moeilijk! In de les wordt aangehaald wat er op het examen gevraagd wordt.
Schuingedrukte minder belangrijk!
DOEL: dat je in praktijk bij een mankend kind door observatie en anamnese al een inschatting kan
maken van wat het heeft.

Inleiding
Anamnese
Leeftijd
- 2 jaar:
o Weinig kans op stressfractuur, want een kind van 2 gaat geen overbelasting hebben

o Groenhoutfractuur bv. van tibia, femur,…
 = fractuur van bot, maar niet van het periost
 Bij een volwassene is bot helemaal hard en niet plooibaar  altijd volledige
fractuur en ook periost (beenvlies) gaat onderbroken zijn
 Bij een kind is de fractuur een zeer dunne barst, waarbij het periost intact is
 de twee fractuurhelften blijven bij elkaar
 Pijn, maar het kind stapt nog en komt mankend bij u binnen
 Hoe ouder het kind wordt (vanaf 4-6 jaar), ga je geen groenhoutfractuur
meer zien, want periost niet meer soepel en breekt mee
 Niet ingipsen en geneest op 2-3 weken! Kinderen mogen blijven steunen,
want dan wordt het zelf nog meer gestimuleerd.

o Reumatologische aandoening
 Peuterleeftijd en het is een meisje, dan kan het zijn dat het eerste opstoot is
van een juveniele reumatoïde artritis
 Bij klinisch onderzoek ga je dan ontstoken enkel of ontstoken knie zien
 Jongens krijgen ook hun aandeel, maar later pas!

o Congenitale heupluxatie
 Kind stapt nog niet lang, maar heeft altijd al wat gemankt
 Heeft verder geen pijn
 Ontstaat door aangetaste kop of kom (aangeboren), waardoor ze niet goed
passen
 Meestal is acetabulum niet het probleem, maar de heupkop: congenitale
heupdysplasie (kopje dat niet goed ontwikkeld is)
 De kop kan er makkelijk uitschieten naar boven, want past niet goed in het
acetabulum
 Klinisch zie je dit door een verkort been en een extra plooi aan poep +
mobiliteit naar exo en endo ook sterk verminderd
 Eigenlijk zou dit niet meer mogen voorkomen, want men moet altijd bij
geboorte kijken of een kind congenitale heupdysplasie is. Je kijkt als het kind
op zijn rug ligt en je neemt de benen in 90°-90° in adductie en je doet
langzaam abductie. Als je op bepaald moment klikje voelt, dan heb je daar



Pagina 1 van 14

, congenitale heupdysplasie. Het klikje is er doordat de kop terug in het
acetabulum schiet.
 Als heupkop er in zit, zal acetabulum er zelf voor zorgen dat heupkop toch
ontwikkelt. Dus eigenlijk is het behandelbaar, op voorwaarde dat je de kop in
het acetabulum houdt.
 Bij congenitale dysplasie krijgt het kind dus een broekje aan waarbij de twee
benen in abductie staan. Ze dragen dit minimum zes maand tot een jaar. Zo
krijg je toch normale ontwikkeling
 Als je dit niet doet, gaat kind levenslang manken.
 Nadeel: je remt de grofmotorische ontwikkeling
 Kans zeer klein dat kind topsporter wordt, want mist deel in ontwikkeling.
Het ontwikkelt wel normale gang.
 Je ziet dit praktisch nooit in Afrika, want kindjes worden vaak rond het
midden van de moeder gehouden. In tegendeel tot bij de Eskimo’s, waarbij
de kindjes steeds goed ingepakt zijn.
 Normaal mag je het niet meer zien in de praktijk, maar je moet het echt wel
kunnen herkennen!

o Cerebral palsy
 Er zijn kinderen waarbij ouders pas bij het stappen zien dat er probleem is.
 Wij moeten dit al zien als kind nog baby is.

- 4 jaar:
o Transiënte synovitis:
 Zie je vanaf nu in alle leeftijden
 Voorbijgaande ontsteking van de synovia
 Ontstaat auto-immuun: het kind heeft één of andere virale infectie
(luchtweginfectie, maag-darminfectie…) opgelopen. Lichaam kind maakt
anti-lichamen aan tegen het virus. Deze gaan zich tegen het synovium van de
heup keren. Ze vallen lichaamseigen weefsel aan, want die virussen hebben
eiwitjes en deze gelijken goed op de eiwitten van het synovium van de heup.
 Ongeveer 14 dagen nadat het kind ziek was, begint het te manken
 Geeft veel pijn, maar kind stapt wel nog.
 Auto-immuun: er is wel ontsteking, maar je hebt geen koorts, want geen
bacteriën
 Heel frequent
 Anamnese: kind 14 dagen geleden ziek

o Neurologische aandoening
 Er zijn een aantal degeneratieve
 Leukodystrofie: altijd normaal ontwikkeld, maar beginnen achteruit
te gaan op vier jaar
 Er zijn er heel wat, maar niet bij naam kennen

o Musculaire dystrofie
 Duchenne: stappen eerste vier jaar behoorlijk goed, maar beginnen dan op
hun tenen te lopen. Er is langzaam vervetting van de spiervezels en minder
en minder kracht in de benen.

Pagina 2 van 14