Klinisch redeneren
praktijkleren 3
Praktijkleren 3
Poging 1
Hogeschool Utrecht
Docent:
Aantal woorden (inclusief tabellen):
Klinisch redeneren: 4494
Klas:
Inleverdatum: 17/06/2024
Studiegroepscode:
0
,Inhoudsopgave
Inleiding…………………………………………………………………………………………………………………………………….. 1
Klinisch redeneren………………………………………………………………………………………………………………………3
1. Probleemoriëntatie/klinisch beeld………………………………………………………………………………… 3
1.1 Korte casusbeschrijving ……………………………………………………………………………… 3
1.2 Het klinisch beeld ………………………………………………………………………………………. 4
1.3 Ernst van de situatie…………………………………………………………………………………….4
1.4 Relevante context………………………………………………………………………………………. 5
1.5 Hypothetische en/of differentiaal diagnoses………………………………………………. 6
2. Probleemanalyse…………………………………………………………………………………………………………… 7
2.1 Dysfunctionele orgaansystemen…………………………………………………………………. 7
2.2 Psychische stoornis(sen), (psycho)sociale-, functionele- en spirituele
Problematiek……………………………………………………………………………………………….8
2.3 Meetinstrumenten……………………………………………………………………………………… 8
3. Aanvullend onderzoek en diagnose………………………………………………………………………………. 10
3.1 Aanvullend onderzoek………………………………………………………………………………… 10
4. Klinisch beleid……………………………………………………………………………………………………………….. 11
4.1 Verpleegkundige diagnoses, doelen en interventies…………………………………… 11
4.2 Shared decision making……………………………………………………………………………… 13
5. Klinisch verloop…………………………………………………………………………………………………………….. 14
5.1 Verloop op korte en lange termijn………………………………………………………………. 14
5.2 Gevolgen van de ziekte op de zorgvrager……………………………………………………. 15
5.3 Interventies om de zelfmanagement te bevorderen…………………………………… 15
5.4 Inventarisatie professionele zorg en mantelzorg…………………………………………. 16
6. Evaluatie……………………………………………………………………………………………………………………….. 17
6.1 Evaluatie samen met de zorgvrager en diens naasten………………………………….17
6.2 Reflectie op het zorgdossier…………………………………………………………………………18
Literatuurlijst……………………………………………………………………………………………………………………………… 19
Bijlage I- De 11 patronen van Gordon………………………………………………………………………………………… 24
Bijlage II- Metingen……………………………………………………………………………………………………………………. 27
Bijlage III-Barthel Index……………………………………………………………………………………………………………… 28
Bijlage IV- Instrumentele Algemene Dagelijkse Levensverrichtingen (IALD)…………………………………31
Bijlage V- Mini-Mental State Examination (MMSE)…………………………………………………………………….. 32
Bijlage VI- medische achtergrond en medicatieoverzicht…………………………………………………………… 33
Bijlage VII- Geriatric Depression Scale (DGS)……………………………………………………………………………….34
Bijlage VIII- Eenzaamheidsschaal…………………………………………………………………………………………………37
Bijlage IX- Short Nutritional Assessment Questrionnaire 65+ (SNAQ⁶⁵⁺)…………………………………….. 38
Bijlage X- Bradenschaal……………………………………………………………………………………………………………….40
Bijlage XI- Nortonschaal…………………………………………………………………………………………………………….. 42
Bijlage XII- Caregiver Strain Index (CSI)………………………………………………………………………………………. 43
Bijlage XIII- Valrisico-inventarisatie (VRI)……………………………………………………………………………………. 45
Bijlage XIV- Fatigue Severity Scale (FSS)……………………………………………………………………………………… 47
Bijlage XV- Bristol Stoelgangschaal…………………………………………………………………………………………….. 48
1
,Inleiding
Er is stage gelopen in de periode 05/02/2024 tot en met 28/06/2024 bij de organisatie XXX in het
wijkleerteam. In dit portfolio zullen verschillende onderwerpen behandeld worden met betrekking
tot de gekozen cliënt. Voor dit verslag zal wegens de Algemene verordening gegevensbescherming
(AVG) (Autoriteit persoonsgegevens, 2016) de cliënt worden aangeduid als meneer X.
In verband met de privacy van meneer zullen er geen namen of andere gegevens worden benoemd
die de privacy kunnen schenden.
2
, Klinisch redeneren
1. Probleemoriëntatie/klinisch beeld
1.1 Korte casusbeschrijving
Meneer X is een 86-jarige man en woont met zijn vrouw sinds 2010 in een gelijkvloerse flat op de
tweede verdieping. Ze krijgen wekelijks hulp in het huishouden. Gemiddeld komen
kinderen/kleinkinderen één keer per week langs. Verder heeft meneer weinig tot geen sociale
contacten en activiteiten, en brengt veel tijd in bed door. Wegens mobiliteitsproblemen en
vermoeidheid is meneer sinds oktober 2023 niet meer buiten geweest. Ondanks dit staat meneer nog
positief in het leven.
In december 2022 werd dementie met ontremd gedrag vastgesteld, waardoor hij dingen vergeet,
verleden en heden verwart en soms grensoverschrijdend gedrag vertoont. Dit legt een zware last op
zijn vrouw, die zich 'opgesloten' voelt in de zorg voor hem. Een uitgebreide casusbeschrijving volgens
de patronen van Gordon is te vinden in bijlage I.
Veranderende situatie
Mevrouw vertelde dat meneer na een val in april 2023 in het ziekenhuis belandde, waar hij een
blaasontsteking opliep die een delier veroorzaakte. Vervolgens werd hij opgenomen in een
revalidatiecentrum, waar hij voor het eerst grensoverschrijdend gedrag vertoonde. Dit is tegenstrijdig
met de medische voorgeschiedenis die aangeeft dat bij meneer in december 2022 dementie met
ontremd gedrag. De exacte startdatum van het ongewenste gedrag is onbekend. Door zijn
verwardheid werd thuiszorg ingeschakeld, maar ook daar vertoonde hij grensoverschrijdend gedrag,
waardoor de desbetreffende thuiszorg stopte. Hierna kwam het echtpaar bij het leerteam.
Het leerteam wisselt om de twintig weken. Bij het vorige leerteam vertoonde meneer minder
grensoverschrijdend gedrag dan bij het huidige team. Bij de start van het nieuwe team maakte hij
vaak ongepaste opmerkingen en vertoonde fysiek grensoverschrijdend gedrag. Het team wist hier
lastig mee om te gaan wat tot veel stress zorgde bij de partner en familie, deze spanning was ook
terug te zien bij meneer. De veranderende situatie is in dit geval het toenemende
grensoverschrijdend gedrag van meneer na de wisseling van het (leer)team. Op de volgende pagina
wordt dieper ingegaan op de veranderende situatie aan de hand van het klinische beeld.
De metingen van meneer staan in bijlage II.
3
, 1.2 Het klinische beeld
Functioneel aspect
Meneer is volledig afhankelijk in zowel Algemene Dagelijkse Verrichtingen (ADL) (bijlage III) als
Instrumentele Algemene Dagelijkse Verrichtingen (IADL) (bijlage IV). Zijn partner, tevens
mantelzorger, neemt de meeste taken op zich. Meneer is zich niet bewust van zijn situatie en
achteruitgang. Het toenemende grensoverschrijdend gedrag en de achteruitgang van de dementie
beïnvloeden het dagelijks leven van zowel meneer als zijn partner, waardoor mevrouw haar leven
volledig aan de zorg voor haar man wijdt.
Psychische aspect
Meneer is gediagnostiseerd met dementie en heeft dan ook een afwijkende score op de Mini-Mental
State Examination (MMSE) (zie bijlage V). Hij is zich niet bewust van de ernst van zijn situatie en denkt
dat hij nog alles kan. Meneer vergeet vaak dingen, verwart heden en verleden, en herkent soms
familieleden niet meer. Hij is zich niet bewust van zijn grensoverschrijdend gedrag, wat soms angst
veroorzaakt bij zijn vrouw.
Sociaal aspect
Meneer woont samen met zijn partner, waar hij heel gelukkig mee is. Mevrouw heeft soms moeite
met het omgaan met zijn grensoverschrijdend gedrag en is wantrouwend naar het huidige wijkteam
vanwege slechte ervaringen met de vorige thuiszorgorganisatie. De kinderen proberen zoveel
mogelijk te helpen naast hun drukke leven. Familie maakt zich zorgen over de situatie van meneer.
Verder heeft meneer geen andere sociale contacten.
Symptomatiek
In bijlage VI staat meneer zijn medische achtergrond en medicatie vermeld. Meneer is onder andere
bekend met ongewenst seksueel gedrag, wat centraal staat in de veranderende situatie. Verder speelt
dementie een rol in de situatie aangezien dit mogelijk de oorzaak is dat hij zich niet goed bewust is
van het ongepaste gedrag. Dementie wordt verder uitgewerkt in paragraaf 5.1.
1.3 Ernst van de situatie
De situatie heeft een grote impact gehad op zowel de partner en familie als voor meneer zelf.
Mevrouw was bang dat ook XXX zou stoppen vanwege het grensoverschrijdend gedrag, waardoor ze
elk zorgmoment onrustig toekeek op de zorg. Onderzoek toont aan dat gedrags- en psychologische
symptomen bij dementie als uitdagend wordt ervaren door mantelzorgers. Daarbij voelen
mantelzorgers vaak ook een afnemende relatie (Feast et al., 2016).
Meneer vertoonde vooral aan het begin van de stage veel grensoverschrijdend gedrag, waardoor veel
studenten gespannen naar hem toe gingen. Meneer voelde de onzekere houding aan en ging
daardoor verder in zijn ontremd gedrag, wat bijdroeg aan de overbelasting van de mantelzorger.
Verschillende screeningsinstrumenten zijn gebruikt om de ernst van de situatie beter in te schatten.
De resultaten zijn te vinden in tabel 1, en de uitgewerkte screeningsinstrumenten en bronnen in de
bijlagen. Enkele screeningsinstrumenten worden verder toegelicht in paragraaf 2.3.
4
praktijkleren 3
Praktijkleren 3
Poging 1
Hogeschool Utrecht
Docent:
Aantal woorden (inclusief tabellen):
Klinisch redeneren: 4494
Klas:
Inleverdatum: 17/06/2024
Studiegroepscode:
0
,Inhoudsopgave
Inleiding…………………………………………………………………………………………………………………………………….. 1
Klinisch redeneren………………………………………………………………………………………………………………………3
1. Probleemoriëntatie/klinisch beeld………………………………………………………………………………… 3
1.1 Korte casusbeschrijving ……………………………………………………………………………… 3
1.2 Het klinisch beeld ………………………………………………………………………………………. 4
1.3 Ernst van de situatie…………………………………………………………………………………….4
1.4 Relevante context………………………………………………………………………………………. 5
1.5 Hypothetische en/of differentiaal diagnoses………………………………………………. 6
2. Probleemanalyse…………………………………………………………………………………………………………… 7
2.1 Dysfunctionele orgaansystemen…………………………………………………………………. 7
2.2 Psychische stoornis(sen), (psycho)sociale-, functionele- en spirituele
Problematiek……………………………………………………………………………………………….8
2.3 Meetinstrumenten……………………………………………………………………………………… 8
3. Aanvullend onderzoek en diagnose………………………………………………………………………………. 10
3.1 Aanvullend onderzoek………………………………………………………………………………… 10
4. Klinisch beleid……………………………………………………………………………………………………………….. 11
4.1 Verpleegkundige diagnoses, doelen en interventies…………………………………… 11
4.2 Shared decision making……………………………………………………………………………… 13
5. Klinisch verloop…………………………………………………………………………………………………………….. 14
5.1 Verloop op korte en lange termijn………………………………………………………………. 14
5.2 Gevolgen van de ziekte op de zorgvrager……………………………………………………. 15
5.3 Interventies om de zelfmanagement te bevorderen…………………………………… 15
5.4 Inventarisatie professionele zorg en mantelzorg…………………………………………. 16
6. Evaluatie……………………………………………………………………………………………………………………….. 17
6.1 Evaluatie samen met de zorgvrager en diens naasten………………………………….17
6.2 Reflectie op het zorgdossier…………………………………………………………………………18
Literatuurlijst……………………………………………………………………………………………………………………………… 19
Bijlage I- De 11 patronen van Gordon………………………………………………………………………………………… 24
Bijlage II- Metingen……………………………………………………………………………………………………………………. 27
Bijlage III-Barthel Index……………………………………………………………………………………………………………… 28
Bijlage IV- Instrumentele Algemene Dagelijkse Levensverrichtingen (IALD)…………………………………31
Bijlage V- Mini-Mental State Examination (MMSE)…………………………………………………………………….. 32
Bijlage VI- medische achtergrond en medicatieoverzicht…………………………………………………………… 33
Bijlage VII- Geriatric Depression Scale (DGS)……………………………………………………………………………….34
Bijlage VIII- Eenzaamheidsschaal…………………………………………………………………………………………………37
Bijlage IX- Short Nutritional Assessment Questrionnaire 65+ (SNAQ⁶⁵⁺)…………………………………….. 38
Bijlage X- Bradenschaal……………………………………………………………………………………………………………….40
Bijlage XI- Nortonschaal…………………………………………………………………………………………………………….. 42
Bijlage XII- Caregiver Strain Index (CSI)………………………………………………………………………………………. 43
Bijlage XIII- Valrisico-inventarisatie (VRI)……………………………………………………………………………………. 45
Bijlage XIV- Fatigue Severity Scale (FSS)……………………………………………………………………………………… 47
Bijlage XV- Bristol Stoelgangschaal…………………………………………………………………………………………….. 48
1
,Inleiding
Er is stage gelopen in de periode 05/02/2024 tot en met 28/06/2024 bij de organisatie XXX in het
wijkleerteam. In dit portfolio zullen verschillende onderwerpen behandeld worden met betrekking
tot de gekozen cliënt. Voor dit verslag zal wegens de Algemene verordening gegevensbescherming
(AVG) (Autoriteit persoonsgegevens, 2016) de cliënt worden aangeduid als meneer X.
In verband met de privacy van meneer zullen er geen namen of andere gegevens worden benoemd
die de privacy kunnen schenden.
2
, Klinisch redeneren
1. Probleemoriëntatie/klinisch beeld
1.1 Korte casusbeschrijving
Meneer X is een 86-jarige man en woont met zijn vrouw sinds 2010 in een gelijkvloerse flat op de
tweede verdieping. Ze krijgen wekelijks hulp in het huishouden. Gemiddeld komen
kinderen/kleinkinderen één keer per week langs. Verder heeft meneer weinig tot geen sociale
contacten en activiteiten, en brengt veel tijd in bed door. Wegens mobiliteitsproblemen en
vermoeidheid is meneer sinds oktober 2023 niet meer buiten geweest. Ondanks dit staat meneer nog
positief in het leven.
In december 2022 werd dementie met ontremd gedrag vastgesteld, waardoor hij dingen vergeet,
verleden en heden verwart en soms grensoverschrijdend gedrag vertoont. Dit legt een zware last op
zijn vrouw, die zich 'opgesloten' voelt in de zorg voor hem. Een uitgebreide casusbeschrijving volgens
de patronen van Gordon is te vinden in bijlage I.
Veranderende situatie
Mevrouw vertelde dat meneer na een val in april 2023 in het ziekenhuis belandde, waar hij een
blaasontsteking opliep die een delier veroorzaakte. Vervolgens werd hij opgenomen in een
revalidatiecentrum, waar hij voor het eerst grensoverschrijdend gedrag vertoonde. Dit is tegenstrijdig
met de medische voorgeschiedenis die aangeeft dat bij meneer in december 2022 dementie met
ontremd gedrag. De exacte startdatum van het ongewenste gedrag is onbekend. Door zijn
verwardheid werd thuiszorg ingeschakeld, maar ook daar vertoonde hij grensoverschrijdend gedrag,
waardoor de desbetreffende thuiszorg stopte. Hierna kwam het echtpaar bij het leerteam.
Het leerteam wisselt om de twintig weken. Bij het vorige leerteam vertoonde meneer minder
grensoverschrijdend gedrag dan bij het huidige team. Bij de start van het nieuwe team maakte hij
vaak ongepaste opmerkingen en vertoonde fysiek grensoverschrijdend gedrag. Het team wist hier
lastig mee om te gaan wat tot veel stress zorgde bij de partner en familie, deze spanning was ook
terug te zien bij meneer. De veranderende situatie is in dit geval het toenemende
grensoverschrijdend gedrag van meneer na de wisseling van het (leer)team. Op de volgende pagina
wordt dieper ingegaan op de veranderende situatie aan de hand van het klinische beeld.
De metingen van meneer staan in bijlage II.
3
, 1.2 Het klinische beeld
Functioneel aspect
Meneer is volledig afhankelijk in zowel Algemene Dagelijkse Verrichtingen (ADL) (bijlage III) als
Instrumentele Algemene Dagelijkse Verrichtingen (IADL) (bijlage IV). Zijn partner, tevens
mantelzorger, neemt de meeste taken op zich. Meneer is zich niet bewust van zijn situatie en
achteruitgang. Het toenemende grensoverschrijdend gedrag en de achteruitgang van de dementie
beïnvloeden het dagelijks leven van zowel meneer als zijn partner, waardoor mevrouw haar leven
volledig aan de zorg voor haar man wijdt.
Psychische aspect
Meneer is gediagnostiseerd met dementie en heeft dan ook een afwijkende score op de Mini-Mental
State Examination (MMSE) (zie bijlage V). Hij is zich niet bewust van de ernst van zijn situatie en denkt
dat hij nog alles kan. Meneer vergeet vaak dingen, verwart heden en verleden, en herkent soms
familieleden niet meer. Hij is zich niet bewust van zijn grensoverschrijdend gedrag, wat soms angst
veroorzaakt bij zijn vrouw.
Sociaal aspect
Meneer woont samen met zijn partner, waar hij heel gelukkig mee is. Mevrouw heeft soms moeite
met het omgaan met zijn grensoverschrijdend gedrag en is wantrouwend naar het huidige wijkteam
vanwege slechte ervaringen met de vorige thuiszorgorganisatie. De kinderen proberen zoveel
mogelijk te helpen naast hun drukke leven. Familie maakt zich zorgen over de situatie van meneer.
Verder heeft meneer geen andere sociale contacten.
Symptomatiek
In bijlage VI staat meneer zijn medische achtergrond en medicatie vermeld. Meneer is onder andere
bekend met ongewenst seksueel gedrag, wat centraal staat in de veranderende situatie. Verder speelt
dementie een rol in de situatie aangezien dit mogelijk de oorzaak is dat hij zich niet goed bewust is
van het ongepaste gedrag. Dementie wordt verder uitgewerkt in paragraaf 5.1.
1.3 Ernst van de situatie
De situatie heeft een grote impact gehad op zowel de partner en familie als voor meneer zelf.
Mevrouw was bang dat ook XXX zou stoppen vanwege het grensoverschrijdend gedrag, waardoor ze
elk zorgmoment onrustig toekeek op de zorg. Onderzoek toont aan dat gedrags- en psychologische
symptomen bij dementie als uitdagend wordt ervaren door mantelzorgers. Daarbij voelen
mantelzorgers vaak ook een afnemende relatie (Feast et al., 2016).
Meneer vertoonde vooral aan het begin van de stage veel grensoverschrijdend gedrag, waardoor veel
studenten gespannen naar hem toe gingen. Meneer voelde de onzekere houding aan en ging
daardoor verder in zijn ontremd gedrag, wat bijdroeg aan de overbelasting van de mantelzorger.
Verschillende screeningsinstrumenten zijn gebruikt om de ernst van de situatie beter in te schatten.
De resultaten zijn te vinden in tabel 1, en de uitgewerkte screeningsinstrumenten en bronnen in de
bijlagen. Enkele screeningsinstrumenten worden verder toegelicht in paragraaf 2.3.
4
