Kennisclips: Het vaatstelsel
3.1 Anatomie
Figuur 3.1: schema grote en kleine bloedsomloop
Zie kennisclip van het hart figuur 2.1
Indeling in arteries en venen obv drukverhoudingen, niet door O2-rijk of – arm bloed
Arterieel systeem (hoger druk): bloed weg van hart
Veneus systeem: bloed naar het hart
Er kunnen grotere drukverschillen zijn tov verschillende vaten
Iemand die jong is, kan veel bloed verliezen zonder een impact op BP, want BP bevindt zich in
aorta en grote arteriën.
Bij meer bloedverlies, heb je ook verlies van bloed in arterieel systeem en dus grote BP-
veranderingen
Oppervlakte van capillairen is 800x groter dan die van aorta
bloed in hoge snelheid door aorta, in capillairen niet anders geen efficiënte uitwisseling
,Figuur 3.2: lymfatisch systeem
Klein deel van circulerend volume gaat thv capillairen uit bloedbaan treden en wordt
opgenomen door lymfatisch systeem (zo niet: oedeem)
90% van vocht dat uit capillairen gaat, wordt terug opgenomen door capillairen thv thorax
Hydrostatische druk (= druk van bloed) gaat licht afnemen bloed stroomt uit capillairen
Osmotische druk gaat toenemen richting venulen vocht in interstitium wordt terug
opgenomen door veneuze systeemcirculatie
Vasa lymfatica: opname van overige vocht ductuli lymfaticus drainage in venen
,3.1.1 Arteries van de systeemcirculatie
Figuur 3.3: anatomie van aorta ascendens
Sulcus coronarius, (ts atria en ventrikels) is onderbroken aan facies sternocostalis
Aorta: begint dorsaal van tr pulmonalis
boven, ventraal rechts ( tr pulmonalis: boven, dorsaal links): rechtsvoor tr pulmonalis
Ontstaat op aortaklep: 3 sinussen = BULBUS
Sino-tubulaire junctie: ts bulbus en aorta ascendens thv van noduli
belangrijke zijtakken van aorta ascendens: R, L en non-coronaire/post sinus
Doorsnede volgens A en B
Aorta ligt meer dorsaal dan tr pulmonalis
Afhankelijk van plaats van snijden (B) aorta wat meer anterieur verlopen
,Figuur 3.4: Arcus aortae
Verderzetting vorige tekening
Begint waar aorta dorsaal en links draait en in bovenste mediastinum binnendringt
bocht over linker hoofdstambronchus: kruising trachea en oesophagus links
Verbinding met tr pulmonalis = lig arteriosum: restant van ductus arteriosus/van Botalli
discrete vernauwing van lumen van aorta = isthmus aortae
aorta descendens begint hier (aorta descendens thoracalis en abdominalis)
Takken craniaal van aortaboog:
1. Tr. Brachiocephalicus
a. A. subclavia dextra
b. A carotis communis dextra
2. A carotis communis sinistra
3. A subclavia sinistra
4. (A thyroidea ima: naar onderpool van schildklier)
Zenuw vanuit hals, anterieur van aortaboog: L n. recurrens < n. Vagus (paralyse stemband)
Figuur 3.5: truncus brachiocephalicus 5 cm lang
Tuberculum m scalenii anterior: m. scalenus anterior loopt posterieur van clavicula
Posterior van manubrium: splitsing van tr braciocephalicus
- A carotis communis dextra
- A subclavia: vanuit achterste scalenuspoort onder clavicula
(v subclavia in voorste scalenuspoort)
Naast trachea, posterieur van a subclavia: plexus brachialis
N recurrens: larynx bezenuwen (<n Vagus)
, Figuur 3.6: arteria carotis communis
Loopt stijl craniaalwaarts, samen met n vagus en v jugularis interna in vagina carotica
aan oppervlakkige zijde bedekt door m sternocleidomastoideus
Thv os thyroideum (C4): splitsing
- A carotis externa
- A carotis interna (posterieur)
Dorsaal: glomus caroticum (neuroendocrien orgaantje met chemoreceptoren)
Sinus caroticum (verbreding): baroreceptoren/drukreceptoren regulatie bloeddruk
- Stijging van P: hartslag gaat dalen en BP ook
Figuur B: doorsnede
A. carotis communis loopt posteromediaal (lateraal: vena jugularis interna en n. vagus)
Posterieur: wervels met prevertebrale spieren
3.1 Anatomie
Figuur 3.1: schema grote en kleine bloedsomloop
Zie kennisclip van het hart figuur 2.1
Indeling in arteries en venen obv drukverhoudingen, niet door O2-rijk of – arm bloed
Arterieel systeem (hoger druk): bloed weg van hart
Veneus systeem: bloed naar het hart
Er kunnen grotere drukverschillen zijn tov verschillende vaten
Iemand die jong is, kan veel bloed verliezen zonder een impact op BP, want BP bevindt zich in
aorta en grote arteriën.
Bij meer bloedverlies, heb je ook verlies van bloed in arterieel systeem en dus grote BP-
veranderingen
Oppervlakte van capillairen is 800x groter dan die van aorta
bloed in hoge snelheid door aorta, in capillairen niet anders geen efficiënte uitwisseling
,Figuur 3.2: lymfatisch systeem
Klein deel van circulerend volume gaat thv capillairen uit bloedbaan treden en wordt
opgenomen door lymfatisch systeem (zo niet: oedeem)
90% van vocht dat uit capillairen gaat, wordt terug opgenomen door capillairen thv thorax
Hydrostatische druk (= druk van bloed) gaat licht afnemen bloed stroomt uit capillairen
Osmotische druk gaat toenemen richting venulen vocht in interstitium wordt terug
opgenomen door veneuze systeemcirculatie
Vasa lymfatica: opname van overige vocht ductuli lymfaticus drainage in venen
,3.1.1 Arteries van de systeemcirculatie
Figuur 3.3: anatomie van aorta ascendens
Sulcus coronarius, (ts atria en ventrikels) is onderbroken aan facies sternocostalis
Aorta: begint dorsaal van tr pulmonalis
boven, ventraal rechts ( tr pulmonalis: boven, dorsaal links): rechtsvoor tr pulmonalis
Ontstaat op aortaklep: 3 sinussen = BULBUS
Sino-tubulaire junctie: ts bulbus en aorta ascendens thv van noduli
belangrijke zijtakken van aorta ascendens: R, L en non-coronaire/post sinus
Doorsnede volgens A en B
Aorta ligt meer dorsaal dan tr pulmonalis
Afhankelijk van plaats van snijden (B) aorta wat meer anterieur verlopen
,Figuur 3.4: Arcus aortae
Verderzetting vorige tekening
Begint waar aorta dorsaal en links draait en in bovenste mediastinum binnendringt
bocht over linker hoofdstambronchus: kruising trachea en oesophagus links
Verbinding met tr pulmonalis = lig arteriosum: restant van ductus arteriosus/van Botalli
discrete vernauwing van lumen van aorta = isthmus aortae
aorta descendens begint hier (aorta descendens thoracalis en abdominalis)
Takken craniaal van aortaboog:
1. Tr. Brachiocephalicus
a. A. subclavia dextra
b. A carotis communis dextra
2. A carotis communis sinistra
3. A subclavia sinistra
4. (A thyroidea ima: naar onderpool van schildklier)
Zenuw vanuit hals, anterieur van aortaboog: L n. recurrens < n. Vagus (paralyse stemband)
Figuur 3.5: truncus brachiocephalicus 5 cm lang
Tuberculum m scalenii anterior: m. scalenus anterior loopt posterieur van clavicula
Posterior van manubrium: splitsing van tr braciocephalicus
- A carotis communis dextra
- A subclavia: vanuit achterste scalenuspoort onder clavicula
(v subclavia in voorste scalenuspoort)
Naast trachea, posterieur van a subclavia: plexus brachialis
N recurrens: larynx bezenuwen (<n Vagus)
, Figuur 3.6: arteria carotis communis
Loopt stijl craniaalwaarts, samen met n vagus en v jugularis interna in vagina carotica
aan oppervlakkige zijde bedekt door m sternocleidomastoideus
Thv os thyroideum (C4): splitsing
- A carotis externa
- A carotis interna (posterieur)
Dorsaal: glomus caroticum (neuroendocrien orgaantje met chemoreceptoren)
Sinus caroticum (verbreding): baroreceptoren/drukreceptoren regulatie bloeddruk
- Stijging van P: hartslag gaat dalen en BP ook
Figuur B: doorsnede
A. carotis communis loopt posteromediaal (lateraal: vena jugularis interna en n. vagus)
Posterieur: wervels met prevertebrale spieren
