Samenvatting cursus anatomie 3

ANATOMIE 3: ANATOMIE VAN DE ORGANEN, DE VATEN EN HET LYMFESYSTEEM

HD 1 Inleiding

HD 2 Hoofd en hals
2.1 Neusholte (cavitas nasi)
 Voorste gedeelte kraakbeen, achterste bot
 Aan elke zijde 3 neusschelpen:
o conchae nasales superior
o conchae nasales media
o conchae nasales inferior
 concaaf naar onder

 Onder elke neusschelp een gang, aan elke zijde 3:
o Meatus nasi superior:
 Ethmoïdale sinussen
 Sphenoïdalis sinus
 monden er in uit
o Meatus nasi medius:
 Maxillaire sinussen
 Frontale sinussen
 monden er in uit
o Meatus nasi inferior:
 Ductus nasolacrimalis (traankanaal) mondt er in uit

 Bodem neusholte is bovenzijde verhemelte
 Hoogste zone bevat vezels nervus olfactorius


2.2 Mondholte (cavitas oris) en verhemelte
 4 functies:
o Analyse van het ingenomen voedsel (smaak en textuur)
o Mechanische verwerking door de harde oppervlakken
o Menging met speeksel wat het glijden vergemakkelijkt
o De eerste vertering van koolhydraten en lipiden

 Slijmvlies met een gelaagd niet verhoornd epitheel
 Holte verdeeld door gebit
o Voorste deel:
 Slijmvlies continu met lippenrood en huis
 Slijmvlies continu met tandvlees
 Mond bevat m. orbicularis oris
o Achterste deel:
 Dak bestaande uit verharde verhemelte (palatum durum)
 Achteraan zachte verhemelte (palatum molle)




1

,  Verhemelte 2 spieren:
o M. levator veli palatini:
 O: punt van het os petrosum (bij buis van Eustachius)
 I: aponeurosis palatina, fascia in zachte verhemelte
o M. tensor veli palatini:
 O: fossa scaphoidea van processus pterygoideus
 Slaan rond hamalus
 I: laterale boord vd aponeurose
 Kunnen opening buis van Eustachius openen tijdens slikken

 M. uvulae: verkort en heft de huig.  sluit neusholte langs achter tijdens het slikken
 Voorste en achterste amandelijpijler met daartussen amandel = lymfoïd weefsel


2.3 Keelholte (pharynx)
 Ruimte waar spijsverteringskanaal en luchtwegen elkaar kruisen
 3 niveau’s:
o Nasopharynx:
 Achter de neus
 Lymfoid weefsel
 Uitgang vd buis van Eustachius
 Komt van middenoor
o Oropharynx:
 Achter mondholte
 Ligt achter de amandelpijlers, waar amandelen
liggen
 Geeft uit in de slokdarm
o Laryngopharynx
 Boven strottenhoofd
 Vasthechting aan de schedel
o Achteraan: middenlijn os occipitale
o Lateraal: spina vh os sphenoidale
o Onder en voor: achterrand vd lamina mediana tot onderaan hamulus
o Via raphe pterygomandibularis naar de linea mylohyoidea op mandibula
o Onderaan op os hyoideum, cartilago thyroidea en cricoidea




2

,  Mm. Constrictores pharyngis:
o M. constrictor pharyngis superior
 O: hamalus, raphe pterygomandibularis, line
mylohyoidea en wortel tong
o M. constrictor pharyngis medius
 O: cornu majus van os hyoideum , lig
stylohyoideum en lig lat tussen oshyoideum en
cartilago thyroideum
o M. constrictor pharyngis inferior
 O: kraakbeenskelet van strottenhoofd
o I: raphe pharyngis, stevige bindweefselstreng van
verticaal naar caudaal
 vernauwen pharynx tijdens slikken

 eenmaal slikbeweging op gang gekomen is, staan deze
spieren niet meer onder controle van de wil


 Spieren die ook zorgen voor slikken
o M. stylopharyngeus:
 O: processus styloideus
 I: uitrafeling in wand pharynx
 F: heft pharynx tijdens slikbeweging
 Inn: n. glossopharyngeus
o M. palatoglossus:
 O: lat rand aponeurose zachte verhemelte
 I: tongwortel
 F: vernauwt mondholte bij slikken
 Inn: n. vagus
o M. palatopharyngeus
 3 verschillende spiertjes
 1 gemeenschappelijke nuik in achterste amandelpijler
 F: pharynx sluiten bij slikken
 Inn: n. vagus


2.4 Tong en mondbodem
 Van oppervlakkig naar diep: m. digastricus – m. mylohyoideus – slijmvlies
 Mandibula hoefijzer waarin m. mylohyoideus hangt

 Tong: corpus, punt ventraal, randen links en rechts, radix/wortel (vast
achteraan), onderaan frenulum (tongriem), links en rechts van tongriem
verhevenheid (=uitmondig van de speekselklieren)




3

,  Tong kan voedselbolus platdrukken tegen verhemelte
 Waarneming van smaak, temperatuur, textuur
 Onder epitheel tongrug aponeurosis lingue
 Op middellijn dorsoventrale sulcus



Cartilago epigloticca




Tongwortel/ radix linguae




 Extrinsieke tongspieren:
o M. geniohyoideus:
 O: spina mentalis mandibulae
 I: mediane voorzijde os hyoideum
 F: 2 beenderen bij elkaar (tong uitsteken)
 Inn: n spinalis C
o M. genioglossus:
 O: spina mentalis mandibulae
 I: septum van tongrug
 F: helpt bij uitsteken tong
o M. hyoglossus:
 O: cornu majus van os hyoideum
 I: uitrafeling in tong tot bij apex
 F: tong intrekken
 Ligt dieper dan m. styloglossus
 Bedekt door: m. stylohyoideus, m. digastricus, meer naar voor m.
mylohyoideus
 Vezels vanachter en onder  voor en boven
o M. styloglossus:
 O: processus styloideus
 I: uitrafeling in tong
 F: tong naar achter en boven
 Bedekt m. stylopharyngeus
 Vezels vanachter en boven  voor en onder
o Innervatie via N XII/ N hypoglossus



4