Energierecht examen voorbereiding
2022 – 2023
,Hoofdstuk 1. Inleiding ............................................................................................................ 3
Definitie van energe ........................................................................................................... 3
Energie-eenheden .............................................................................................................. 3
Type energie....................................................................................................................... 4
Internationale energietrends ......................................................................................... 5
Uitgangspunten van het internationaal energiebeleid ..................................................... 5
Internationaalorganisatie .............................................................................................. 5
De Europese Unie .......................................................................................................... 7
Hoofdstuk 2. Bevoegdheid ................................................................................................... 13
Europese bevoegdheid .................................................................................................... 13
De Belgische bevoegdheid ............................................................................................... 15
Gewestelijk bevoegdheden ......................................................................................... 19
Zijbevoegdheden van de federaal overheid ................................................................ 20
Overige bevoegdheden van de gewesten ................................................................... 20
Hoofdstuk 3. Steenkool........................................................................................................ 22
Hoofdstuk 4. Windenergie op zee ....................................................................................... 23
Algemene informatie ....................................................................................................... 23
Bevoegdheidsverdeling .................................................................................................... 24
Huidige regels .................................................................................................................. 25
Toekomstig recht ............................................................................................................. 26
Hoofdstuk 5. Aardolie en biobrandstoffen .......................................................................... 28
Algemeen informatie ....................................................................................................... 28
De prospectie, de exploitatie en de productie van aardolie ........................................... 29
Bevoorradingzekerheid inzake aardolie .......................................................................... 30
Op internationaal niveau ............................................................................................. 30
Op Belgische niveau ..................................................................................................... 31
Prijsbeheersing................................................................................................................. 31
Sociale maatregelen......................................................................................................... 32
Biobrandstoffen ............................................................................................................... 33
Omzetting van de EU-regels in België .......................................................................... 34
Alternatieve brandstoffen ............................................................................................... 35
Waterstof ..................................................................................................................... 36
Warmte ........................................................................................................................ 37
Hoofdstuk 6. Elektriciteit .................................................................................................... 40
Basisprincipe voor de regelgeving inzake elektriciteit..................................................... 40
1
,1. Productie ...................................................................................................................... 42
Bouw van “gewone” centrales..................................................................................... 43
Biomassa centrale ........................................................................................................ 44
Windmolens ................................................................................................................. 44
Zonnepanelen .............................................................................................................. 46
Nucleaire reactoren ..................................................................................................... 46
Verzekeren van de elektriciteitsproductie................................................................... 49
Opslag van elektriciteit ................................................................................................ 50
2. Transmissie................................................................................................................... 52
Beheer van de transmissienetwerk ............................................................................. 52
Contractuele relatie ..................................................................................................... 55
2
, Hoofdstuk 1. Inleiding
Definitie van energe
- In Fysica : “energie is de eigenschap van een systeem om arbeid te
kunnen verrichten”.
- Richtlijn 2012/27/EU van het Europees Parlement en de Raad
van 25 oktober 2012 betreffende energie-efficiëntie :
“energie”: alle vormen van energieproducten, brandstoffen,
warmte, hernieuwbare energie, elektriciteit of elke andere vorm
van energie
- Vlaamse Energiedecreet
“energiedrager” : kolen en afgeleide producten,
petroleumproducten, gas, elektriciteit, hernieuwbare
energiebronnen, warmte en nucleaire warmte.
→ Geen eenvoudige definitie. Er bestaat ook geen geweldig definitie in de wetten .
In de vlaamse decreet is er bvb: geen waterstof H2 op het aardoppervlak
Wordt vandaag bij ons gebruikt, vooral in petrochemische industrie, bv plastic
maken
Discussie: wat als we binnenkort dit veelvuldig beginnen gebruiken voor bv auto, wie
is bevoegd? Zijn dit de ministers van energie? Wordt vandaag immers als grondstof
gebruikt
o Raad van state: EU wil markt opzetten, dus reguleren valt onder energie
Energierecht is dus relatief breed (niet enkel elektriek, ook brandstoffen, warmte, …)
+ het is iets dat evolueert, bv niemand dacht 2 jaar geleden aan waterstof
Energie-eenheden
De eenheid van Vermogen is de watt. Het vermogen van een toestel geeft aan hoeveel
energie het over een bepaalde tijdsduur kan leveren (productie) of nodig heeft om te
kunnen werken (verbruik).
De hoeveelheid geproduceerde of verbruikte energie wordt dan weer uitgedrukt in
wattseconde (Ws) of – vaker – kilowattuur (kWh). Synoniem voor de Wattseconde is de
Joule.
De Volt is de eenheid voor (elektrische) spanning (vergelijkbaar met ‘druk’ op een
waterleiding). Deze eenheid is van belang omdat ze de technische eigenschappen bepaalt
van de elektriciteitsnetten. Deze netten werken aan voltages die variëren van 230V
(huishoudelijke
net) tot 380.000 Volt (of 380kV) voor de zwaarste lijnen van het hoogspanningsnet.
De Stroomsterkte (uitgedrukt in ampère) is de hoeveelheid verplaatste elektronen per
tijdseenheid (vergelijkbaar met hoeveelheid watermoleculen dat door een leiding stroomt)
Uit stopcontact komt wisselstroom, ongeveer 220 V, weten dat er
Alternating Current / Direct Current (gelijkstroom)
3
2022 – 2023
,Hoofdstuk 1. Inleiding ............................................................................................................ 3
Definitie van energe ........................................................................................................... 3
Energie-eenheden .............................................................................................................. 3
Type energie....................................................................................................................... 4
Internationale energietrends ......................................................................................... 5
Uitgangspunten van het internationaal energiebeleid ..................................................... 5
Internationaalorganisatie .............................................................................................. 5
De Europese Unie .......................................................................................................... 7
Hoofdstuk 2. Bevoegdheid ................................................................................................... 13
Europese bevoegdheid .................................................................................................... 13
De Belgische bevoegdheid ............................................................................................... 15
Gewestelijk bevoegdheden ......................................................................................... 19
Zijbevoegdheden van de federaal overheid ................................................................ 20
Overige bevoegdheden van de gewesten ................................................................... 20
Hoofdstuk 3. Steenkool........................................................................................................ 22
Hoofdstuk 4. Windenergie op zee ....................................................................................... 23
Algemene informatie ....................................................................................................... 23
Bevoegdheidsverdeling .................................................................................................... 24
Huidige regels .................................................................................................................. 25
Toekomstig recht ............................................................................................................. 26
Hoofdstuk 5. Aardolie en biobrandstoffen .......................................................................... 28
Algemeen informatie ....................................................................................................... 28
De prospectie, de exploitatie en de productie van aardolie ........................................... 29
Bevoorradingzekerheid inzake aardolie .......................................................................... 30
Op internationaal niveau ............................................................................................. 30
Op Belgische niveau ..................................................................................................... 31
Prijsbeheersing................................................................................................................. 31
Sociale maatregelen......................................................................................................... 32
Biobrandstoffen ............................................................................................................... 33
Omzetting van de EU-regels in België .......................................................................... 34
Alternatieve brandstoffen ............................................................................................... 35
Waterstof ..................................................................................................................... 36
Warmte ........................................................................................................................ 37
Hoofdstuk 6. Elektriciteit .................................................................................................... 40
Basisprincipe voor de regelgeving inzake elektriciteit..................................................... 40
1
,1. Productie ...................................................................................................................... 42
Bouw van “gewone” centrales..................................................................................... 43
Biomassa centrale ........................................................................................................ 44
Windmolens ................................................................................................................. 44
Zonnepanelen .............................................................................................................. 46
Nucleaire reactoren ..................................................................................................... 46
Verzekeren van de elektriciteitsproductie................................................................... 49
Opslag van elektriciteit ................................................................................................ 50
2. Transmissie................................................................................................................... 52
Beheer van de transmissienetwerk ............................................................................. 52
Contractuele relatie ..................................................................................................... 55
2
, Hoofdstuk 1. Inleiding
Definitie van energe
- In Fysica : “energie is de eigenschap van een systeem om arbeid te
kunnen verrichten”.
- Richtlijn 2012/27/EU van het Europees Parlement en de Raad
van 25 oktober 2012 betreffende energie-efficiëntie :
“energie”: alle vormen van energieproducten, brandstoffen,
warmte, hernieuwbare energie, elektriciteit of elke andere vorm
van energie
- Vlaamse Energiedecreet
“energiedrager” : kolen en afgeleide producten,
petroleumproducten, gas, elektriciteit, hernieuwbare
energiebronnen, warmte en nucleaire warmte.
→ Geen eenvoudige definitie. Er bestaat ook geen geweldig definitie in de wetten .
In de vlaamse decreet is er bvb: geen waterstof H2 op het aardoppervlak
Wordt vandaag bij ons gebruikt, vooral in petrochemische industrie, bv plastic
maken
Discussie: wat als we binnenkort dit veelvuldig beginnen gebruiken voor bv auto, wie
is bevoegd? Zijn dit de ministers van energie? Wordt vandaag immers als grondstof
gebruikt
o Raad van state: EU wil markt opzetten, dus reguleren valt onder energie
Energierecht is dus relatief breed (niet enkel elektriek, ook brandstoffen, warmte, …)
+ het is iets dat evolueert, bv niemand dacht 2 jaar geleden aan waterstof
Energie-eenheden
De eenheid van Vermogen is de watt. Het vermogen van een toestel geeft aan hoeveel
energie het over een bepaalde tijdsduur kan leveren (productie) of nodig heeft om te
kunnen werken (verbruik).
De hoeveelheid geproduceerde of verbruikte energie wordt dan weer uitgedrukt in
wattseconde (Ws) of – vaker – kilowattuur (kWh). Synoniem voor de Wattseconde is de
Joule.
De Volt is de eenheid voor (elektrische) spanning (vergelijkbaar met ‘druk’ op een
waterleiding). Deze eenheid is van belang omdat ze de technische eigenschappen bepaalt
van de elektriciteitsnetten. Deze netten werken aan voltages die variëren van 230V
(huishoudelijke
net) tot 380.000 Volt (of 380kV) voor de zwaarste lijnen van het hoogspanningsnet.
De Stroomsterkte (uitgedrukt in ampère) is de hoeveelheid verplaatste elektronen per
tijdseenheid (vergelijkbaar met hoeveelheid watermoleculen dat door een leiding stroomt)
Uit stopcontact komt wisselstroom, ongeveer 220 V, weten dat er
Alternating Current / Direct Current (gelijkstroom)
3
