Pedagogiek: Onderwijs (Jaar 2, blok 2)
Onderwijskunde
College aantekeningen + oefenvragen tentamen
De Haagse Hogeschool, Pedagogiek 2023/2024
Indy
,Inhoudsopgave
Hoorcollege 1: Onderwijs toen, nu en later ........................................... 3
Hoorcollege 2: Onderwijs op school en in de klas ............................... 12
Hoorcollege 3: Wat is leren? Hoe leren kinderen?.............................. 19
Hoorcollege 4: Factoren die invloed hebben op het leren.................. 30
Hoorcollege 5: Verschillen in het onderwijs ........................................ 36
Hoorcollege 6: Zorgen in het onderwijs ............................................... 44
Hoorcollege 7: Als pedagoog de leerkracht ondersteunen ................. 55
2
,Hoorcollege 1: Onderwijs toen, nu en later
17 december 2023
Inhoud
• Introduceren
• Lesdoelen
• Geschiedenis
• Ontwikkelingen
• Theorie en praktijk
• De schoolstrijd
• Onderwijsvernieuwingen
• Religieus onderwijs
• Pedagoog in het onderwijs
Lesdoelen
• De ontstaansgeschiedenis van het onderwijs schetsen
• Maatschappelijke invloeden op het onderwijs herkennen
• Het onderwijsstelsel met alle vormen van onderwijs beschrijven
• Traditionele onderwijsvernieuwingsscholen en de nieuwe onderwijsvernieuwers benoemen
• De kenmerken van de verschillende traditionele vernieuwingsscholen herkennen
Intro
Onderwijskunde: de kinderen de wereld inleiden
Vormen: kwalificatie (Burgerschap, Nederlands etc), socialisatie, persoonsvorming
Geschiedenis I, humanisme en hervorming Tentamen
Verandering in denken van het kindbeeld
• Erasmus
Kinderen vrij maken van natuurlijke aangeboren driften door lessen geven. Kinderen zelf laten
denken
• De Montaigne
…
• Comenius
Prentenboeken voor kinderen, omdat ze wellicht wat letters kunnen lezen maar ze worden
meer geprikkeld met een plaatje. Hierdoor meer schoolboeken. Kinderen nog steeds
disciplineren
• Rousseau
Kinderen zijn van nature nieuwsgierig en experimenteel. Je moet ze dus niet straffen, maar de
ruimte geven om te ontdekken.
3
, Theorie vs. Praktijk Tentamen
Wat was de dagelijkse realiteit?
Eerste plaatje: matressenschool: kinderen opvangen in een kleine ruimte zonder tafels, stoelen etc. Er
werd geen onderwijs geboden. Ze kon vaak zelf niet goed lezen/schrijven, maar was een oplossing
voor ouders die moesten werken en kinderen leerden minimaal.
Tweede plaatje: later toen kinderen discipline nodig hadden, werd gedacht. Werd de leerkracht op
een soort podium gezet. Hij was hoger en had een roe. Kinderen kregen de vogel naar hun hoofd
wanneer ze niet aan het opletten waren.
Onderwijssoorten
• 8e eeuw Kloosterscholen: overschrijven van de bijbel
• 13e eeuw Buitenscholen: gericht op de elite en veel jongens
• 16e eeuw Matressenscholen: betalen van schoolgeld maar wel toegankelijker
- Behandelen van voornamelijk godsdienst, abc en 1t/m10
• 17e eeuw Latijnse scholen: jongens met een goede afkomst, invloed van de kerk heel erg
groot
Geschiedenis II Tentamen
Kenmerkend voor de periode van de Romantiek. Spelen werd belangrijker
• Pestalozzi: kindhoogte met open houding. Hij is nieuwsgierig en bekijkt de leerbehoeften van
de kinderen. Kind is kleine wetenschapper wat je moet proberen te stimuleren. Veel
schoolboeken
• Fröbel: veel schoolboeken
• Herbart
4
Onderwijskunde
College aantekeningen + oefenvragen tentamen
De Haagse Hogeschool, Pedagogiek 2023/2024
Indy
,Inhoudsopgave
Hoorcollege 1: Onderwijs toen, nu en later ........................................... 3
Hoorcollege 2: Onderwijs op school en in de klas ............................... 12
Hoorcollege 3: Wat is leren? Hoe leren kinderen?.............................. 19
Hoorcollege 4: Factoren die invloed hebben op het leren.................. 30
Hoorcollege 5: Verschillen in het onderwijs ........................................ 36
Hoorcollege 6: Zorgen in het onderwijs ............................................... 44
Hoorcollege 7: Als pedagoog de leerkracht ondersteunen ................. 55
2
,Hoorcollege 1: Onderwijs toen, nu en later
17 december 2023
Inhoud
• Introduceren
• Lesdoelen
• Geschiedenis
• Ontwikkelingen
• Theorie en praktijk
• De schoolstrijd
• Onderwijsvernieuwingen
• Religieus onderwijs
• Pedagoog in het onderwijs
Lesdoelen
• De ontstaansgeschiedenis van het onderwijs schetsen
• Maatschappelijke invloeden op het onderwijs herkennen
• Het onderwijsstelsel met alle vormen van onderwijs beschrijven
• Traditionele onderwijsvernieuwingsscholen en de nieuwe onderwijsvernieuwers benoemen
• De kenmerken van de verschillende traditionele vernieuwingsscholen herkennen
Intro
Onderwijskunde: de kinderen de wereld inleiden
Vormen: kwalificatie (Burgerschap, Nederlands etc), socialisatie, persoonsvorming
Geschiedenis I, humanisme en hervorming Tentamen
Verandering in denken van het kindbeeld
• Erasmus
Kinderen vrij maken van natuurlijke aangeboren driften door lessen geven. Kinderen zelf laten
denken
• De Montaigne
…
• Comenius
Prentenboeken voor kinderen, omdat ze wellicht wat letters kunnen lezen maar ze worden
meer geprikkeld met een plaatje. Hierdoor meer schoolboeken. Kinderen nog steeds
disciplineren
• Rousseau
Kinderen zijn van nature nieuwsgierig en experimenteel. Je moet ze dus niet straffen, maar de
ruimte geven om te ontdekken.
3
, Theorie vs. Praktijk Tentamen
Wat was de dagelijkse realiteit?
Eerste plaatje: matressenschool: kinderen opvangen in een kleine ruimte zonder tafels, stoelen etc. Er
werd geen onderwijs geboden. Ze kon vaak zelf niet goed lezen/schrijven, maar was een oplossing
voor ouders die moesten werken en kinderen leerden minimaal.
Tweede plaatje: later toen kinderen discipline nodig hadden, werd gedacht. Werd de leerkracht op
een soort podium gezet. Hij was hoger en had een roe. Kinderen kregen de vogel naar hun hoofd
wanneer ze niet aan het opletten waren.
Onderwijssoorten
• 8e eeuw Kloosterscholen: overschrijven van de bijbel
• 13e eeuw Buitenscholen: gericht op de elite en veel jongens
• 16e eeuw Matressenscholen: betalen van schoolgeld maar wel toegankelijker
- Behandelen van voornamelijk godsdienst, abc en 1t/m10
• 17e eeuw Latijnse scholen: jongens met een goede afkomst, invloed van de kerk heel erg
groot
Geschiedenis II Tentamen
Kenmerkend voor de periode van de Romantiek. Spelen werd belangrijker
• Pestalozzi: kindhoogte met open houding. Hij is nieuwsgierig en bekijkt de leerbehoeften van
de kinderen. Kind is kleine wetenschapper wat je moet proberen te stimuleren. Veel
schoolboeken
• Fröbel: veel schoolboeken
• Herbart
4
