Lumbosacraal radiculair syndroom (HNP is een onderdeel van radiculair syndroom)
Algemeen
Lumbosacraal radiculair syndroom (LRS): radiculaire pijn voorbij de knie in één of meer lumbale of
sacrale dermatomen twee benen. Hierbij kan de patiënt last hebben van neurologische
uitvalsverschijnselen (gevoels –en krachtsverlies) van de aangedane lumbosacrale zenuwwortel(s).
LRS gaat vaak gepaard met lagerugpijn, maar beenklachten staan op de voorgrond.
Door maximale flexie kan hernia ontstaan. Niveau L4 – L5 en L5 – S1 komt eerder in maximale flexie
dan niveau daarboven omdat het daarboven meer in extensie staat; hier dus meeste gevallen van
hernia (discus L4/L5, pakt wortel L5).
Wanneer stuur je iemand met een hernia terug?
Met DTF = altijd!
Maar luister goed naar de context want:
- Progressief
- Stabiel
- Regressief (verminderend)
- Hoe erg is de pijn
Bij progressief sowieso terugsturen, bij stabiel en regressief icm de mate van pijn kan evt. in
behandeling worden genomen. Uit onderzoek blijkt dat (NHG, standaard lumbosacraal radiculair
syndroom) na 3 maanden 60% geen beperkingen meer in werk of vrije tijd ondervond; na 1 jaar was
dat het geval bij 70% en bedroeg het ziekteverzuim 20%.
Meestal herstelt de hernia dus weer uit zichzelf; de discus “krimpt” weer in en de zenuw gaat uit de
knel. Vaak wacht je 3 maanden om het natuurlijk herstel af te wachten, eventueel in combinatie met
fysiotherapie (afwachtend beleid want vóór 3 maanden gaat neurochirurg toch niet opereren). Bij
progressieve vorm is er vaak geen sprake van natuurlijk herstel dus wordt dan geopereert.
De oorzaak van LRS kan zijn:
- Discusprolaps
- Spinale of laterale recessus stenose
- Tumoren
- Radiculitisrritatie van of compressie op de zenuwwortel, meestal door een discushernia.
- Osteofytvorming (door dunner worden discus; wervels komen zo op elkaar en de foramina slibben
dicht)
- Spondylolisthesis
Reden van ontstaat meerstal:
- Voorkeurshouding
- Veel maximale flexie (evt. + rotatie)
De neurologische uitvalsverschijnselen (sensibiliteitsstoornissen, krachtsverlies, reflexafwijkingen of
mictiestoornissen) worden toegeschreven aan compressie en/of tractie van de geïrriteerde wortel.
Twee dingen zijn aan de hand bij radiculair syndroom
1. Ergens is compressie (dmv breuk, tumor, spondylolisthesis)
2. Ergens is een ontsteking (door afknelling zenuwwortel, wat irritatie geeft + uitpuilende nucleus
geeft een toxische stof wat een ontsteking kan veroorzaken)
Bij een zenuwaandoening zoals een HNP (of bijv. ook bij MS) valt eerst de sentibiliteit uit, dikke
afferenten die veel energie vergen en daarna pas de pijn, dunne afferenten die weinig energie
vergen.
Algemeen
Lumbosacraal radiculair syndroom (LRS): radiculaire pijn voorbij de knie in één of meer lumbale of
sacrale dermatomen twee benen. Hierbij kan de patiënt last hebben van neurologische
uitvalsverschijnselen (gevoels –en krachtsverlies) van de aangedane lumbosacrale zenuwwortel(s).
LRS gaat vaak gepaard met lagerugpijn, maar beenklachten staan op de voorgrond.
Door maximale flexie kan hernia ontstaan. Niveau L4 – L5 en L5 – S1 komt eerder in maximale flexie
dan niveau daarboven omdat het daarboven meer in extensie staat; hier dus meeste gevallen van
hernia (discus L4/L5, pakt wortel L5).
Wanneer stuur je iemand met een hernia terug?
Met DTF = altijd!
Maar luister goed naar de context want:
- Progressief
- Stabiel
- Regressief (verminderend)
- Hoe erg is de pijn
Bij progressief sowieso terugsturen, bij stabiel en regressief icm de mate van pijn kan evt. in
behandeling worden genomen. Uit onderzoek blijkt dat (NHG, standaard lumbosacraal radiculair
syndroom) na 3 maanden 60% geen beperkingen meer in werk of vrije tijd ondervond; na 1 jaar was
dat het geval bij 70% en bedroeg het ziekteverzuim 20%.
Meestal herstelt de hernia dus weer uit zichzelf; de discus “krimpt” weer in en de zenuw gaat uit de
knel. Vaak wacht je 3 maanden om het natuurlijk herstel af te wachten, eventueel in combinatie met
fysiotherapie (afwachtend beleid want vóór 3 maanden gaat neurochirurg toch niet opereren). Bij
progressieve vorm is er vaak geen sprake van natuurlijk herstel dus wordt dan geopereert.
De oorzaak van LRS kan zijn:
- Discusprolaps
- Spinale of laterale recessus stenose
- Tumoren
- Radiculitisrritatie van of compressie op de zenuwwortel, meestal door een discushernia.
- Osteofytvorming (door dunner worden discus; wervels komen zo op elkaar en de foramina slibben
dicht)
- Spondylolisthesis
Reden van ontstaat meerstal:
- Voorkeurshouding
- Veel maximale flexie (evt. + rotatie)
De neurologische uitvalsverschijnselen (sensibiliteitsstoornissen, krachtsverlies, reflexafwijkingen of
mictiestoornissen) worden toegeschreven aan compressie en/of tractie van de geïrriteerde wortel.
Twee dingen zijn aan de hand bij radiculair syndroom
1. Ergens is compressie (dmv breuk, tumor, spondylolisthesis)
2. Ergens is een ontsteking (door afknelling zenuwwortel, wat irritatie geeft + uitpuilende nucleus
geeft een toxische stof wat een ontsteking kan veroorzaken)
Bij een zenuwaandoening zoals een HNP (of bijv. ook bij MS) valt eerst de sentibiliteit uit, dikke
afferenten die veel energie vergen en daarna pas de pijn, dunne afferenten die weinig energie
vergen.
