Samenvatting burgerparticipatie&vrijwilligersmanagement
- Op welke manier zie je de elementen uit de werken van barmhartigheid terug?
De werken van barmhartigheid zijn traditioneel geïnspireerd door religieuze overtuigingen en
hebben tot doel om compassie en zorgzaamheid te tonen jegens de medemens.
Hoewel de specifieke toepassingen kunnen variëren, kunnen de volgende elementen uit de werken
van barmhartigheid worden herkend in sociaal werk:
1. Het spijzen van hongerigen: Dit kan worden gezien in initiatieven zoals voedselbanken en
maaltijdprogramma's voor mensen die anders geen toegang zouden hebben tot voldoende
voedsel.
2. Het laven van dorstigen: Dit kan worden vertaald naar inspanningen om toegang te bieden
tot schoon drinkwater voor gemeenschappen die daaraan gebrek hebben.
3. Het kleden van naakten: Dit omvat programma's zoals kledinginzamelingen, kledingbanken
of kringloopwinkels die mensen voorzien van kleding die ze nodig hebben.
4. Het herbergen van vreemdelingen: Hierbij gaat het om het bieden van onderdak,
bescherming en ondersteuning aan asielzoekers, vluchtelingen of daklozen.
5. Het bezoeken van zieken: Sociaal werkers kunnen betrokken zijn bij ziekenhuisbezoeken,
thuiszorg en het bieden van emotionele steun aan mensen die ziek zijn of herstellende zijn
van ziekte.
6. Het bezoeken van gevangenen: Dit kan worden weerspiegeld in initiatieven voor
rehabilitatie, re-integratie en ondersteuning van gevangenen tijdens en na hun detentie.
7. Het begraven van doden: Hoewel dit specifieke aspect minder direct van toepassing kan zijn
in het sociaal werk, kan het concept van waardigheid en respect voor overledenen worden
weerspiegeld in de ondersteuning van families bij het omgaan met verlies en rouw.
Deze elementen kunnen als inspiratie dienen voor sociaal werkers bij het verlenen van diensten aan
kwetsbare individuen en gemeenschappen.
- Beschrijving van geschiedenis SW (gericht op burgerschap en vrijwilligers) De geschiedenis
van het sociaal werk richt zich op het bevorderen van burgerschap en vrijwilligerswerk.
Hieronder worden enkele belangrijke ontwikkelingen en aspecten van die geschiedenis beschreven:
Goede werken: In de middeleeuwen werden goede werken uitgevoerd vanuit religieuze motieven,
waarbij rijke adel de armen hielp met geld, voedsel, kleding en het oprichten van gasthuizen om een
plek in de hemel te verdienen.
Fatsoenlijkheid: Tijdens de gouden eeuw (17e en 18e eeuw) werd hulp aan armen verleend uit angst
voor epidemieën en criminaliteit. Gasthuizen werden opgericht voor veroordeelde criminelen.
Hulp op voorwaarde: In de 19e eeuw, met de industrialisering, werd er aandacht besteed aan de
gezondheid van arbeiders. Tegelijkertijd werd er gestreefd naar het vormen van "fatsoenlijke
burgers". Rijke burgers boden financiële ondersteuning aan arbeiders op voorwaarde dat ze naar de
, kerk gingen. Vrouwen speelden een rol bij het controleren en ondersteunen van arbeiders bij
opvoeding en levensstijl.
Binnen het gezin: Tot in de 20e eeuw werd de zorg voor ouderen en hulpbehoevenden voornamelijk
door familieleden op zich genomen, vaak met behulp van personeel.
Toegenomen welvaart: Met de opbouw van de verzorgingsstaat kwamen er sociale regelingen zoals
de AOW, WAO en ABW, die een basis moesten bieden voor burgers. Hierdoor nam het aantal
burgers dat hulpverleende af en begonnen professionals deze rol op zich. Hulpverlening veranderde
van een gunst naar een recht.
Mantelzorg: Het begrip mantelzorg kwam op en benadrukte het belang van informele zorg door
familieleden of naasten.
Investeringen in de zorgzame samenleving: Er ontstond de overtuiging dat mensen te afhankelijk
waren geworden van de verzorgingsstaat, en er werd gepleit voor een investering in een zorgzame
samenleving waarin mensen zelfstandig thuis konden blijven wonen.
De eerste opleiding voor sociaal werk werd opgericht in Amsterdam in 1899 door Helena Mercier. In
Leiden was er een volkshuis dat tot doel had de ontwikkeling en levensvreugde van arbeiders in
Leiden te bevorderen.
- Wat zijn belangrijke redenen voor de verzorgingsstaat?
Belangrijke redenen voor de opkomst van de verzorgingsstaat zijn onder andere:
Slechte leefomstandigheden: Mensen woonden in slechte huizen en buurten, hadden beperkte
toegang tot gezondheidszorg en er waren problemen met drinkwater en elektriciteit.
Gezondheidsproblemen: Veel mensen hadden een slechte gezondheid als gevolg van
arbeidsomstandigheden, gebrek aan hygiëne en beperkte toegang tot medische zorg.
Analfabetisme: Een aanzienlijk deel van de bevolking kon niet lezen en schrijven, wat hun kansen op
sociaal en economisch welzijn beperkte.
Maatschappelijke ontwrichting: Na periodes van oorlog, vernieling en verlies van levens waren er
apathie en gebrek aan vertrouwen in de samenleving.
De verzorgingsstaat werd ontworpen om deze problemen aan te pakken door middel van sociale
voorzieningen en regelingen die een basisniveau van welzijn en bescherming boden aan alle burgers.
- Hoe kun je de verschuiving naar de participatiestaat uitleggen?
De verschuiving naar de participatiesamenleving is een reactie op de kritiek en de kosten van de
verzorgingsstaat. Er ontstond het besef dat de verzorgingsstaat te duur was geworden en dat
mensen te afhankelijk waren geworden van de overheid. Enkele factoren die hebben bijgedragen
aan deze verschuiving zijn:
Kritiek op de verzorgingsstaat: Er ontstond kritiek op de verzorgingsstaat, waarbij sommigen vonden
dat burgers te zwak en afhankelijk werden gemaakt. Er werd gesproken over de "calculerende
burger" die misbruik maakte van voorzieningen en gebrek had aan plichtsbesef.
- Op welke manier zie je de elementen uit de werken van barmhartigheid terug?
De werken van barmhartigheid zijn traditioneel geïnspireerd door religieuze overtuigingen en
hebben tot doel om compassie en zorgzaamheid te tonen jegens de medemens.
Hoewel de specifieke toepassingen kunnen variëren, kunnen de volgende elementen uit de werken
van barmhartigheid worden herkend in sociaal werk:
1. Het spijzen van hongerigen: Dit kan worden gezien in initiatieven zoals voedselbanken en
maaltijdprogramma's voor mensen die anders geen toegang zouden hebben tot voldoende
voedsel.
2. Het laven van dorstigen: Dit kan worden vertaald naar inspanningen om toegang te bieden
tot schoon drinkwater voor gemeenschappen die daaraan gebrek hebben.
3. Het kleden van naakten: Dit omvat programma's zoals kledinginzamelingen, kledingbanken
of kringloopwinkels die mensen voorzien van kleding die ze nodig hebben.
4. Het herbergen van vreemdelingen: Hierbij gaat het om het bieden van onderdak,
bescherming en ondersteuning aan asielzoekers, vluchtelingen of daklozen.
5. Het bezoeken van zieken: Sociaal werkers kunnen betrokken zijn bij ziekenhuisbezoeken,
thuiszorg en het bieden van emotionele steun aan mensen die ziek zijn of herstellende zijn
van ziekte.
6. Het bezoeken van gevangenen: Dit kan worden weerspiegeld in initiatieven voor
rehabilitatie, re-integratie en ondersteuning van gevangenen tijdens en na hun detentie.
7. Het begraven van doden: Hoewel dit specifieke aspect minder direct van toepassing kan zijn
in het sociaal werk, kan het concept van waardigheid en respect voor overledenen worden
weerspiegeld in de ondersteuning van families bij het omgaan met verlies en rouw.
Deze elementen kunnen als inspiratie dienen voor sociaal werkers bij het verlenen van diensten aan
kwetsbare individuen en gemeenschappen.
- Beschrijving van geschiedenis SW (gericht op burgerschap en vrijwilligers) De geschiedenis
van het sociaal werk richt zich op het bevorderen van burgerschap en vrijwilligerswerk.
Hieronder worden enkele belangrijke ontwikkelingen en aspecten van die geschiedenis beschreven:
Goede werken: In de middeleeuwen werden goede werken uitgevoerd vanuit religieuze motieven,
waarbij rijke adel de armen hielp met geld, voedsel, kleding en het oprichten van gasthuizen om een
plek in de hemel te verdienen.
Fatsoenlijkheid: Tijdens de gouden eeuw (17e en 18e eeuw) werd hulp aan armen verleend uit angst
voor epidemieën en criminaliteit. Gasthuizen werden opgericht voor veroordeelde criminelen.
Hulp op voorwaarde: In de 19e eeuw, met de industrialisering, werd er aandacht besteed aan de
gezondheid van arbeiders. Tegelijkertijd werd er gestreefd naar het vormen van "fatsoenlijke
burgers". Rijke burgers boden financiële ondersteuning aan arbeiders op voorwaarde dat ze naar de
, kerk gingen. Vrouwen speelden een rol bij het controleren en ondersteunen van arbeiders bij
opvoeding en levensstijl.
Binnen het gezin: Tot in de 20e eeuw werd de zorg voor ouderen en hulpbehoevenden voornamelijk
door familieleden op zich genomen, vaak met behulp van personeel.
Toegenomen welvaart: Met de opbouw van de verzorgingsstaat kwamen er sociale regelingen zoals
de AOW, WAO en ABW, die een basis moesten bieden voor burgers. Hierdoor nam het aantal
burgers dat hulpverleende af en begonnen professionals deze rol op zich. Hulpverlening veranderde
van een gunst naar een recht.
Mantelzorg: Het begrip mantelzorg kwam op en benadrukte het belang van informele zorg door
familieleden of naasten.
Investeringen in de zorgzame samenleving: Er ontstond de overtuiging dat mensen te afhankelijk
waren geworden van de verzorgingsstaat, en er werd gepleit voor een investering in een zorgzame
samenleving waarin mensen zelfstandig thuis konden blijven wonen.
De eerste opleiding voor sociaal werk werd opgericht in Amsterdam in 1899 door Helena Mercier. In
Leiden was er een volkshuis dat tot doel had de ontwikkeling en levensvreugde van arbeiders in
Leiden te bevorderen.
- Wat zijn belangrijke redenen voor de verzorgingsstaat?
Belangrijke redenen voor de opkomst van de verzorgingsstaat zijn onder andere:
Slechte leefomstandigheden: Mensen woonden in slechte huizen en buurten, hadden beperkte
toegang tot gezondheidszorg en er waren problemen met drinkwater en elektriciteit.
Gezondheidsproblemen: Veel mensen hadden een slechte gezondheid als gevolg van
arbeidsomstandigheden, gebrek aan hygiëne en beperkte toegang tot medische zorg.
Analfabetisme: Een aanzienlijk deel van de bevolking kon niet lezen en schrijven, wat hun kansen op
sociaal en economisch welzijn beperkte.
Maatschappelijke ontwrichting: Na periodes van oorlog, vernieling en verlies van levens waren er
apathie en gebrek aan vertrouwen in de samenleving.
De verzorgingsstaat werd ontworpen om deze problemen aan te pakken door middel van sociale
voorzieningen en regelingen die een basisniveau van welzijn en bescherming boden aan alle burgers.
- Hoe kun je de verschuiving naar de participatiestaat uitleggen?
De verschuiving naar de participatiesamenleving is een reactie op de kritiek en de kosten van de
verzorgingsstaat. Er ontstond het besef dat de verzorgingsstaat te duur was geworden en dat
mensen te afhankelijk waren geworden van de overheid. Enkele factoren die hebben bijgedragen
aan deze verschuiving zijn:
Kritiek op de verzorgingsstaat: Er ontstond kritiek op de verzorgingsstaat, waarbij sommigen vonden
dat burgers te zwak en afhankelijk werden gemaakt. Er werd gesproken over de "calculerende
burger" die misbruik maakte van voorzieningen en gebrek had aan plichtsbesef.
