Sociaalzekerheidsrecht
Lesweek 1
College 1
2 functies 20 GW
- Waarborgfuntie
- Activeringsfunctie
Waarborgfunctie
- Bieden van bestaanszekerheid door het verstrekken van uitkeringen en/of prestaties in
natura
Activeringsfunctie
- Bevordering van de arbeidsparticipatie
Grondgedachte van het Sociale zekerheidsrecht
- Collectiviteit en solidariteit
Verzorgingsstaat NL
- Overheid speelt belangrijke rol bij opvangen van sociale risico’s
Sociale risico’s
- Van wieg tot graf geregeld
Vanaf 1990 is activeringsfunctie belangrijker: ‘werk boven inkomen’.
1996: terugtredende overheid privatisering Ziektewet
2006: Marktwerking: invoering Zorgverzekeringswet
2015: Participatiewet
Miljoenennota 2022 Sociale Zekerheid is 101,6 miljard euro
Aantal WW-uitkeringen augustus 2022 is 152.000
Aantal bijstandsuitkeringen juli 2022 is 400.000
Aantal arbeidsongeschiktheidsuitkeringen april 2022 is 828.500
Twee vormen personele werkingssfeer
- Sociale verzekeringen
- Sociale voorzieningen
Sociale verzekeringen
- Werknemersverzekeringen
- Volksverzekeringen
- Betaald uit premiebijdragen van weknemer/werkgever, zelfstandigen en ingezetenen
- Uitvoering in handen van lichamen
- In eerste instantie beroep doen op sociale verzekering
- Verplichte verzekering
,Sociale voorzieningen
- PW, Wmo2015 en AKW
- Betaald uit algemene middelen (belastingen)
- Uitvoering in handen van overheid
- Geen aanspraak op sociale verzekering? Dan beroep op sociale voorziening
- Geen voorafgaande verzekering
Personele werkingssfeer
- Werknemers werknemersverzekeringen
- Ingezetenen volksverzekeringen
- Rechthebbende sociale voorzieningen
Materiële werkingssfeer
- elk sociaal risico is verzekerd
Werknemersverzekeringen
- Werkloosheidswet (WW)
- Ziektewet (ZW)
- Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen (WIA)
- Wet op de arbeidsongeschiktheidsverzekering (WAO)
Volksverzekeringen
- Algemene ouderdomswet (AOW)
- Algemene nabestaandenwet (Anw)
- Algemene kinderbijslag (AKW)
Sociale voorzieningen
- Algemene regelingen
Participatiewet (PW)
Algemene kinderbijslagwet (AKW)
- Bijzondere doelgroepen
Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 (WMO 2015)
Aanvullende functie sociale voorziening
- Je moet eerst een beroep doen op sociale verzekering. Pas als je geen beroep meer kunt
doen op een sociale verzekering, kun je beroep doen op een sociale voorziening
Materiële werkingssfeer
- Werkloosheid: WW
- Arbeidsongeschiktheid: ZW, WIA, WAO, Wet Wajong
- Ouderdom: AOW
- Overlijden: Anw
- Verzorgen en onderhouden van kinderen: AKW
- Bijstand: PW
- Maatschappelijke ondersteuning: Wmo 2015
,Uitkeringssystematiek
- Loondervingsuitkeringen werknemersverzekeringen: de hoogte van de uitkering is een
percentage van het dagloon dat een persoon heeft genoten voorafgaande aan de verzekerd
gebeurtenis.
- Minimumbehoefteregeling volksverzekeringen: de hoogte van de uitkering is gerelateerd
aan het minimumloon
- Sociale voorzieningen de hoogte is gerelateerd aan het minimun loon en afhankelijk van
de gezinssituatie
Bedragen 2021
- Actuele bedragen gebruiken bij berekeningen de actuele bedragen zijn te vinden op de
website van de Rijksoverheid
Het sociale zekerheidsrecht wordt uitgevoerd door meerde partijen:
- UWV
- SVB
- Gemeente
- Belastingdienst
- Zorgkantoren
- Zorgverzekeraars.
Uitvoerder
- Werknemersverzekeringen UWV: werknemers/werkgevers betalen premie
- Volksverzekeringen SVB: iedereen die inkomsten belasting betaald
- Sociale voorzieningen Gemeente, zorgkantoor of SVB: uit de algemene middelen
(belastingopbrengst)
Rechtsbescherming
- Bestuursprocesrecht
- Bezwaar beroep hoger beroep
- In enkele geschillen na hoger beroep cassatie bij de Hoge Raad mogelijk
- Afhankelijk van de aard van het geschil welke rechtsbescherming mogelijk is.
College 2
Werkloosheidswet
- Werknemersverzekering
- Uitvoerder: Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen (UWV) artikel 30 lid 1 SUWI jo.
98 WW
- Bestuursorgaan: de Raad van bestuur van het UWV
Doel WW
- Verlies aan inkomen van mensen die werkloos zijn geworden zo veel mogelijk te beperken.
3 stadia bij de WW
- Recht op een WW-uitkering
- Geldend maken van de WW-uitkering
- Uitbetaling van de uitkering
, Artikel 3 WW
- Werknemers is de natuurlijk persoon, jonger dan de pensioengerechtigde leeftijd, die in
privaatrechtelijke of in publiekrechtelijke dienstbetrekking staat.
- Voorwaarden lid 1:
1. Natuurlijk persoon
2. Jonger dan de pensioengerechtigde leeftijd 7a AOW
3. Die in privaatrechtelijke of in publiekrechtelijke dienstbetrekking staat
Privaatrechtelijke dienstbetrekking
- Is een arbeidsverhouding gebaseerd op een arbeidsovereenkomst (7:610 BW)
- Verplichting van de werknemer tot persoonlijke arbeidsverrichting
- Verplichting van de werkgever tot het betalen van loon en
- De tussen werkgever en werknemer bestaande gezagsverhouding
Publiekrechtelijke dienstbetrekking
- Is de arbeidsverhouding van een overheidswerkgever en ambtenaar
- Arbeidsverhouding die berust op een aanstelling door een overheidsorgaan
- Ambtenaar conform artikel 1 van de ambtenarenwet
- Arbeid, loon en gezagsverhouding
Artikel 15 WW
- Recht op een WW-uitkering ontstaat als is voldaan aan de volgende voorwaard:
1. Werknemer 3 lid 1 WW
2. Werkloosheid 16 lid 1 WW
Arbeidsurenverlies: urenverlies en loonverlies
Beschikbaar
3. Referte-eis 17 en 17a WW
4. Afwezigheid van uitsluitingsgronden 19 WW
Artikel 16 lid 1 sub a en b WW
- Werkloosheid bestaat uit: arbeidsurenverlies en beschikbaar
1. Arbeidsurenverlies = urenverlies en loonverlies
Urenverlies: ten minste 5 arbeidsuren verliezen of aantal arbeidsuren verliezen dat ten
hoogste gelijk is aan de helft van zijn gemiddeld aantal arbeidsuren.
Loonverlies: arbeidsuur artikel 1a lid 1 WW uur waarover werknemer inkomen uit arbeid
heeft (dus over de verloren uren mag je geen recht op loon hebben)
2. Beschikbaar
Werknemer moet beschikbaar zijn voor de arbeidsmarkt
Artikel 17 lid 1 en 17a WW
- In de 36 kalenderweken onmiddellijk voorafgaand aan de eerste dag van werkloosheid in ten
minste 26 kalenderweken als werknemer arbeid moet hebben verricht
Aantal uren is niet van belang: 1 arbeidsuur is al genoeg
Ook niet vereist dat weken aaneengesloten zijn
Weken van ziekte tellen niet mee, dan wordt periode opgerekt, vakantieweken tellen wel
mee
Alleen die weken tellen mee in de baan dat men werkloos is geworden 17a lid 2 WW
Lesweek 1
College 1
2 functies 20 GW
- Waarborgfuntie
- Activeringsfunctie
Waarborgfunctie
- Bieden van bestaanszekerheid door het verstrekken van uitkeringen en/of prestaties in
natura
Activeringsfunctie
- Bevordering van de arbeidsparticipatie
Grondgedachte van het Sociale zekerheidsrecht
- Collectiviteit en solidariteit
Verzorgingsstaat NL
- Overheid speelt belangrijke rol bij opvangen van sociale risico’s
Sociale risico’s
- Van wieg tot graf geregeld
Vanaf 1990 is activeringsfunctie belangrijker: ‘werk boven inkomen’.
1996: terugtredende overheid privatisering Ziektewet
2006: Marktwerking: invoering Zorgverzekeringswet
2015: Participatiewet
Miljoenennota 2022 Sociale Zekerheid is 101,6 miljard euro
Aantal WW-uitkeringen augustus 2022 is 152.000
Aantal bijstandsuitkeringen juli 2022 is 400.000
Aantal arbeidsongeschiktheidsuitkeringen april 2022 is 828.500
Twee vormen personele werkingssfeer
- Sociale verzekeringen
- Sociale voorzieningen
Sociale verzekeringen
- Werknemersverzekeringen
- Volksverzekeringen
- Betaald uit premiebijdragen van weknemer/werkgever, zelfstandigen en ingezetenen
- Uitvoering in handen van lichamen
- In eerste instantie beroep doen op sociale verzekering
- Verplichte verzekering
,Sociale voorzieningen
- PW, Wmo2015 en AKW
- Betaald uit algemene middelen (belastingen)
- Uitvoering in handen van overheid
- Geen aanspraak op sociale verzekering? Dan beroep op sociale voorziening
- Geen voorafgaande verzekering
Personele werkingssfeer
- Werknemers werknemersverzekeringen
- Ingezetenen volksverzekeringen
- Rechthebbende sociale voorzieningen
Materiële werkingssfeer
- elk sociaal risico is verzekerd
Werknemersverzekeringen
- Werkloosheidswet (WW)
- Ziektewet (ZW)
- Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen (WIA)
- Wet op de arbeidsongeschiktheidsverzekering (WAO)
Volksverzekeringen
- Algemene ouderdomswet (AOW)
- Algemene nabestaandenwet (Anw)
- Algemene kinderbijslag (AKW)
Sociale voorzieningen
- Algemene regelingen
Participatiewet (PW)
Algemene kinderbijslagwet (AKW)
- Bijzondere doelgroepen
Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 (WMO 2015)
Aanvullende functie sociale voorziening
- Je moet eerst een beroep doen op sociale verzekering. Pas als je geen beroep meer kunt
doen op een sociale verzekering, kun je beroep doen op een sociale voorziening
Materiële werkingssfeer
- Werkloosheid: WW
- Arbeidsongeschiktheid: ZW, WIA, WAO, Wet Wajong
- Ouderdom: AOW
- Overlijden: Anw
- Verzorgen en onderhouden van kinderen: AKW
- Bijstand: PW
- Maatschappelijke ondersteuning: Wmo 2015
,Uitkeringssystematiek
- Loondervingsuitkeringen werknemersverzekeringen: de hoogte van de uitkering is een
percentage van het dagloon dat een persoon heeft genoten voorafgaande aan de verzekerd
gebeurtenis.
- Minimumbehoefteregeling volksverzekeringen: de hoogte van de uitkering is gerelateerd
aan het minimumloon
- Sociale voorzieningen de hoogte is gerelateerd aan het minimun loon en afhankelijk van
de gezinssituatie
Bedragen 2021
- Actuele bedragen gebruiken bij berekeningen de actuele bedragen zijn te vinden op de
website van de Rijksoverheid
Het sociale zekerheidsrecht wordt uitgevoerd door meerde partijen:
- UWV
- SVB
- Gemeente
- Belastingdienst
- Zorgkantoren
- Zorgverzekeraars.
Uitvoerder
- Werknemersverzekeringen UWV: werknemers/werkgevers betalen premie
- Volksverzekeringen SVB: iedereen die inkomsten belasting betaald
- Sociale voorzieningen Gemeente, zorgkantoor of SVB: uit de algemene middelen
(belastingopbrengst)
Rechtsbescherming
- Bestuursprocesrecht
- Bezwaar beroep hoger beroep
- In enkele geschillen na hoger beroep cassatie bij de Hoge Raad mogelijk
- Afhankelijk van de aard van het geschil welke rechtsbescherming mogelijk is.
College 2
Werkloosheidswet
- Werknemersverzekering
- Uitvoerder: Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen (UWV) artikel 30 lid 1 SUWI jo.
98 WW
- Bestuursorgaan: de Raad van bestuur van het UWV
Doel WW
- Verlies aan inkomen van mensen die werkloos zijn geworden zo veel mogelijk te beperken.
3 stadia bij de WW
- Recht op een WW-uitkering
- Geldend maken van de WW-uitkering
- Uitbetaling van de uitkering
, Artikel 3 WW
- Werknemers is de natuurlijk persoon, jonger dan de pensioengerechtigde leeftijd, die in
privaatrechtelijke of in publiekrechtelijke dienstbetrekking staat.
- Voorwaarden lid 1:
1. Natuurlijk persoon
2. Jonger dan de pensioengerechtigde leeftijd 7a AOW
3. Die in privaatrechtelijke of in publiekrechtelijke dienstbetrekking staat
Privaatrechtelijke dienstbetrekking
- Is een arbeidsverhouding gebaseerd op een arbeidsovereenkomst (7:610 BW)
- Verplichting van de werknemer tot persoonlijke arbeidsverrichting
- Verplichting van de werkgever tot het betalen van loon en
- De tussen werkgever en werknemer bestaande gezagsverhouding
Publiekrechtelijke dienstbetrekking
- Is de arbeidsverhouding van een overheidswerkgever en ambtenaar
- Arbeidsverhouding die berust op een aanstelling door een overheidsorgaan
- Ambtenaar conform artikel 1 van de ambtenarenwet
- Arbeid, loon en gezagsverhouding
Artikel 15 WW
- Recht op een WW-uitkering ontstaat als is voldaan aan de volgende voorwaard:
1. Werknemer 3 lid 1 WW
2. Werkloosheid 16 lid 1 WW
Arbeidsurenverlies: urenverlies en loonverlies
Beschikbaar
3. Referte-eis 17 en 17a WW
4. Afwezigheid van uitsluitingsgronden 19 WW
Artikel 16 lid 1 sub a en b WW
- Werkloosheid bestaat uit: arbeidsurenverlies en beschikbaar
1. Arbeidsurenverlies = urenverlies en loonverlies
Urenverlies: ten minste 5 arbeidsuren verliezen of aantal arbeidsuren verliezen dat ten
hoogste gelijk is aan de helft van zijn gemiddeld aantal arbeidsuren.
Loonverlies: arbeidsuur artikel 1a lid 1 WW uur waarover werknemer inkomen uit arbeid
heeft (dus over de verloren uren mag je geen recht op loon hebben)
2. Beschikbaar
Werknemer moet beschikbaar zijn voor de arbeidsmarkt
Artikel 17 lid 1 en 17a WW
- In de 36 kalenderweken onmiddellijk voorafgaand aan de eerste dag van werkloosheid in ten
minste 26 kalenderweken als werknemer arbeid moet hebben verricht
Aantal uren is niet van belang: 1 arbeidsuur is al genoeg
Ook niet vereist dat weken aaneengesloten zijn
Weken van ziekte tellen niet mee, dan wordt periode opgerekt, vakantieweken tellen wel
mee
Alleen die weken tellen mee in de baan dat men werkloos is geworden 17a lid 2 WW
