GEZONDHEIDSECONOMIE (niet te kennen slides 66- 142, 213-234,
340-380)
Opbouw:
1. Introductie tot gezondheidszorg en gezondheidseconomie
2. Organisatie en financiering van gezondheidszorg
3. Vraag naar gezondheidszorg
4. Gezondheidszorgsystemen
5. Gezondheidseconomische evaluatie
6. Uitdagingen gezondheidszorg
EX enkel wat in de les aan bod kwam, MC zonder giscorrectie, reproduceervraag en opdracht met
interpretatie (meeste punten). Boek enkel voor deel 5.
LES 1: 9/02/2016
Introductie tot gezondheidszorg en gezondheidseconomie
Zorgnet-Icuro is een netwerk dat zorgorganisaties groepeert en vertegenwoordigt uit de social profit
in Vlaanderen, meer bepaald de algemene ziekenhuizen, residentiële/ambulante initiatieven en
voorzieningen uit de ouderenzorg. Het is een kennis-delende organisatie en een overlegplatform
waar informatie en ideeën worden uitgewisseld.
De nadruk ligt op gezondheidseconomische evaluatie. Innovatie van de zorg bestaat uit:
- EPD,
- Informatiesystemen,
- Organisatorische maatregelen,
- Alles wat tot een verandering en verbetering van de zorg kan leiden,
- Onderzoek naar nieuwe behandelingen en de effectiviteit ervan,
- Duurzaamheid het LT perspectief.
Innovatie is enkel geslaagd als ze tot efficiënter werken leidt.
Gezondheidseconomie (verbinding economie en gezondheidszorg) is een jonge discipline. Jarenlang
werden ziekenhuizen geleidt door artsen en was er een grote kentering toen dit niet meer zo was.
(jaren 60 eerste intreden economen). Eerst gaat men kostenbeheersing aanpakken en dan kijken
naar de baten. De marktwerking (concurrentie) in de zorg is zeer groot doordat er veel financiële
middelen aan verbonden zijn moeilijk om break-even te geraken dus moet er kostenefficiënt
gewerkt worden en de patiëntenstromen monitoren! Economie is goed voor de gezondheid
Zorg voor gezondheid is zorg voor welvaart
‘Health is wealth’ een gezond land is ook een welvarend land. Voorstel: elke eerste minister van
ook minister van volksgezondheid! Wereldwijd is er dus een groeiende ambitie om meer in
gezondheidszorg te investeren omdat er meer oog is voor de maatschappelijke baten ervan.
1
, 30% van de economische groei sinds 1970 kan in verband gebracht worden met een betere
gezondheid. Problemen voor de toekomst zijn o.a. onderbezetting, ouderenzorg (vergrijzing)…
Belangrijker is eerst te kijken naar beschikbare middelen en dat we deze efficiënt verdelen i.p.v.
overal in te investeren.
Kenmerken zorg: duurzaam, kwaliteit, betaalbaar en voor iedereen! Een hekel punt binnen de
gezondheidseconomie is de winstmaximalisatie t.o.v. dienstmaximalisatie: Winst maken is niet het
hoofddoel, maar het is nodig om de continue werking van het ziekenhuis te verzekeren.
Is de invloed van de gezondheid op de economie werkelijk zo rooskleurig over de ganse lijn?
Zonder twijfel is het een wisselwerking tussen gezondheid en economische groei, maar niet alle
investeringen in gezondheidszorg vertalen zich in economische groei. Dit is ook geen vereiste om te
investeren in gezondheidszorg. Gezondheid is op zichzelf ook waardevol en welvaart is (gelukkig)
belangrijker dan economische groei of het BBP.
Het conceptueel raamwerk toont aan hoe gezondheid, welvaart en zorgstelsels tot maatschappelijk
welzijn leiden:
Het zorgstelsel gaat over de kwaliteiten van het zorgstelsel, los van de ‘effectiviteit ‘ de mate
waarin de zorg gezondheid of andere relevante uitkomsten weet te produceren). Lang dacht men dat
onze gezondheid vooral te danken is aan beschikbaarheid van schoon drinkwater, de aanleg van
riolering en verbeterde levensomstandigheden. De echte redenen zijn de nieuwe medische
technologieën en betere zorg een belangrijke rol hebben gespeeld.± 4j van de 7j waarmee
levensverwachting is gestegen sinds jaren 1950 is toe te schrijven aan verbeterde gezondheidszorg
Moet er keuzevrijheid zijn in het kiezen van artsen of behandeling? Nee, dit maakt het efficiënter
In welke pathologieën is het meeste vooruitgang geboekt?
Cardiologie, kanker, infectieziekten… Binnen de cardiologie is de grootste doorbraak het gebruik van
bloedverdunners of bloeddrukverlagende middelen. Qua kanker is de gezondheidswinst iets kleiner
maar toch is er een duidelijke sterftedaling door de screening van het mammacarcinoom.
UITDAGING VOOR DE TOEKOMST? 2000 tot 16000 euro per gewonnen levensjaar in bovenstaande
groepen valt zeker te verantwoorden. Het is een relatief lage kost. We moeten dringend anders
omgaan met het voorschrijfgedrag van antibiotica (zeker in het buitenland rampzalig). In vele landen
is er al antibioticaresistentie. ‘Amenable mortality’ (vermijdbare sterfte)
Ondanks de verbeteringen is er nog steeds een aanzienlijk deel van de sterfte onder mensen ≤75j die
kan voorkomen worden door meer preventie en (nog) betere zorg. De huidige zorg schiet nog steeds
op een aantal punten tekort en er is nog ruimte voor verbetering van de volksgezondheid via meer
en betere zorg.
2
340-380)
Opbouw:
1. Introductie tot gezondheidszorg en gezondheidseconomie
2. Organisatie en financiering van gezondheidszorg
3. Vraag naar gezondheidszorg
4. Gezondheidszorgsystemen
5. Gezondheidseconomische evaluatie
6. Uitdagingen gezondheidszorg
EX enkel wat in de les aan bod kwam, MC zonder giscorrectie, reproduceervraag en opdracht met
interpretatie (meeste punten). Boek enkel voor deel 5.
LES 1: 9/02/2016
Introductie tot gezondheidszorg en gezondheidseconomie
Zorgnet-Icuro is een netwerk dat zorgorganisaties groepeert en vertegenwoordigt uit de social profit
in Vlaanderen, meer bepaald de algemene ziekenhuizen, residentiële/ambulante initiatieven en
voorzieningen uit de ouderenzorg. Het is een kennis-delende organisatie en een overlegplatform
waar informatie en ideeën worden uitgewisseld.
De nadruk ligt op gezondheidseconomische evaluatie. Innovatie van de zorg bestaat uit:
- EPD,
- Informatiesystemen,
- Organisatorische maatregelen,
- Alles wat tot een verandering en verbetering van de zorg kan leiden,
- Onderzoek naar nieuwe behandelingen en de effectiviteit ervan,
- Duurzaamheid het LT perspectief.
Innovatie is enkel geslaagd als ze tot efficiënter werken leidt.
Gezondheidseconomie (verbinding economie en gezondheidszorg) is een jonge discipline. Jarenlang
werden ziekenhuizen geleidt door artsen en was er een grote kentering toen dit niet meer zo was.
(jaren 60 eerste intreden economen). Eerst gaat men kostenbeheersing aanpakken en dan kijken
naar de baten. De marktwerking (concurrentie) in de zorg is zeer groot doordat er veel financiële
middelen aan verbonden zijn moeilijk om break-even te geraken dus moet er kostenefficiënt
gewerkt worden en de patiëntenstromen monitoren! Economie is goed voor de gezondheid
Zorg voor gezondheid is zorg voor welvaart
‘Health is wealth’ een gezond land is ook een welvarend land. Voorstel: elke eerste minister van
ook minister van volksgezondheid! Wereldwijd is er dus een groeiende ambitie om meer in
gezondheidszorg te investeren omdat er meer oog is voor de maatschappelijke baten ervan.
1
, 30% van de economische groei sinds 1970 kan in verband gebracht worden met een betere
gezondheid. Problemen voor de toekomst zijn o.a. onderbezetting, ouderenzorg (vergrijzing)…
Belangrijker is eerst te kijken naar beschikbare middelen en dat we deze efficiënt verdelen i.p.v.
overal in te investeren.
Kenmerken zorg: duurzaam, kwaliteit, betaalbaar en voor iedereen! Een hekel punt binnen de
gezondheidseconomie is de winstmaximalisatie t.o.v. dienstmaximalisatie: Winst maken is niet het
hoofddoel, maar het is nodig om de continue werking van het ziekenhuis te verzekeren.
Is de invloed van de gezondheid op de economie werkelijk zo rooskleurig over de ganse lijn?
Zonder twijfel is het een wisselwerking tussen gezondheid en economische groei, maar niet alle
investeringen in gezondheidszorg vertalen zich in economische groei. Dit is ook geen vereiste om te
investeren in gezondheidszorg. Gezondheid is op zichzelf ook waardevol en welvaart is (gelukkig)
belangrijker dan economische groei of het BBP.
Het conceptueel raamwerk toont aan hoe gezondheid, welvaart en zorgstelsels tot maatschappelijk
welzijn leiden:
Het zorgstelsel gaat over de kwaliteiten van het zorgstelsel, los van de ‘effectiviteit ‘ de mate
waarin de zorg gezondheid of andere relevante uitkomsten weet te produceren). Lang dacht men dat
onze gezondheid vooral te danken is aan beschikbaarheid van schoon drinkwater, de aanleg van
riolering en verbeterde levensomstandigheden. De echte redenen zijn de nieuwe medische
technologieën en betere zorg een belangrijke rol hebben gespeeld.± 4j van de 7j waarmee
levensverwachting is gestegen sinds jaren 1950 is toe te schrijven aan verbeterde gezondheidszorg
Moet er keuzevrijheid zijn in het kiezen van artsen of behandeling? Nee, dit maakt het efficiënter
In welke pathologieën is het meeste vooruitgang geboekt?
Cardiologie, kanker, infectieziekten… Binnen de cardiologie is de grootste doorbraak het gebruik van
bloedverdunners of bloeddrukverlagende middelen. Qua kanker is de gezondheidswinst iets kleiner
maar toch is er een duidelijke sterftedaling door de screening van het mammacarcinoom.
UITDAGING VOOR DE TOEKOMST? 2000 tot 16000 euro per gewonnen levensjaar in bovenstaande
groepen valt zeker te verantwoorden. Het is een relatief lage kost. We moeten dringend anders
omgaan met het voorschrijfgedrag van antibiotica (zeker in het buitenland rampzalig). In vele landen
is er al antibioticaresistentie. ‘Amenable mortality’ (vermijdbare sterfte)
Ondanks de verbeteringen is er nog steeds een aanzienlijk deel van de sterfte onder mensen ≤75j die
kan voorkomen worden door meer preventie en (nog) betere zorg. De huidige zorg schiet nog steeds
op een aantal punten tekort en er is nog ruimte voor verbetering van de volksgezondheid via meer
en betere zorg.
2
