Samenvatting Levenslooppsychologie

LEVENSLOOPPSYCHOLOGIE
DEFINITIE ONTW.PSYCHOLOGIE
= deelgebied binnen de psychologie

Omschrijving levenslooppsychologie:

- De normale levensloop van de mens met al zijn typische ontw.aspecten vanaf de conceptie tot
aan de dood bestuderen.

ONTW.
Ook volwassenen en ouderen ontw. zich nog.

Kan een positief verloop hebben:

- Verandering – evolutie – groei – verbetering

Kan een negatief verloop hebben:

- Achteruitgang – regressie

ONTW.PRINCIPES

ONTWIKKELINGSFASE
Foetus/prenatale fase Periode van zwangerschap: -9 – 0 mnd
Baby/zuigeling 0 – 1 jaar
Peuter 1 – 3 jaar
Kleuter 3 – 6 jaar
Lagereschoolkind 6 – 12 jaar
Jongere 12 – 18 jaar
Volwassene: 18 a 20 – 60 a 65 jaar
- Jong volwassenheid - 20 – 30 jaar
- Midden volwassenheid - 30 – 40 a 45 jaar
- Laat volwassenheid - 40a 45 – 60 jaar
Ouderdom: 60 a 65 jaar tot de dood
- Vroege ouderdom - 60 – 70 a 75 jaar
- Late ouderdom - 70 a 75 jaar - ….
Er is een kenmerkend verloop

Functies in rust vs. Functies sterk ontw.

Elk mens ontw. zich op zijn eigen ritme.

Geen einddoel

Fase als norm bekijken is gevaarlijk

Overgang: ontw.crisis of -knooppunt

ONTWIKKELINGSDOMEINEN
Lichamelijke ontw.

- Lichamelijke groei
- Sensorische ontw.
- Motorische ontw.

,Cognitieve ontw.

- Het denken
- Taalontw.

Sociaal-emotioneele ontw.

- Hechting
- Het geweten
- Seksuele ontw.
- Identiteitsontw.

Ontw. is een proces.

Kind ontw zich als een eenheid.

De domeinen beïnvloeden elkaar.

ONTW. KENMERKEN
Eigen ontw.tembo  in vaste volgorde.

Gevoelige periode: aanleren van vaardigheden moet in bep periode, is dit in deze fase niet gedaan is
het moeilijk om dingen aan te leren die voorheen als vanzelf werden verworden.

Voorwaarde van ontw.: rijpheid om vaardigheden aan te leren.

1 kind kan verschillende tempo’s hebben.

ONTW. PROBLEMEN
Snel detecteren (opsporen)  Aangepaste begeleiding

Retardatie: vertraagde ontw.

Fixatie: ontw. komt in 1 of meerdere gebieden tot stilstand

Regressie: terugvallen naar een vroegere periode

ONTW.BEÏNVLOEDING
Ontw. gaat van zelf, het is een verandering door rijping (zonder enige inspanning)

Een bewust proces, veranderingen door leren

Biologische theorieën – nature

Milieu theorieën – nurture

ONTWIKKELINGSFACTOREN


NATURE
Groei en rijping gebeuren vanuit genetische aanleg

Geërfde eigenschappen (fauna en flora)

Identiteit = intern vastgelegd

Ontw. is rijping van het aanwezige

NURTURE

, Milieu is cruciaal

Focus ligt op sociaal leren

Tabula Rasa (onbeschreven blad) bij de geboorte (zonder kennis, zonder vaardigheden)

Ontw.bevorderende omgeving

ZELFBEP.
Erikson

Vrije keuze of ego-factoren

- Zelf een richting geven aan de ontw.
- Omstandigheden scheppen waarin eigen doelen, keuzes en waarden bep. worden
- Zelf verantwoordelijkheid

BIOLOGISCHE FACTOREN
Genetische factoren: leeftijdsgebonden + individuele genetische aanleg

Ziekteprocessen kunnen de ontw. beïnvloeden

MILIEUFACTOREN
Socio-culturele factoren (nabije omgeving of bredere wereld (volksgroepen, …))

Fysisch-geografisch milieu (plaats waarin je geboren wordt. klimaat, bevolkingsdichtheid,
industrialisatiegraad)

EGOFACTOREN
Bewuste zelfbep. (persoon kan zelf richting aangeven aan zijn ontw.)

INDELING VOLGENS TIJD
Prenatale – voor de geboorte

Perinatale – tijdens de geboorte

Postnatale – na de geboorte

ONTW.STADIA – ERIKSON
Klemtoon op psychosociale ontw.

Ego-ontw. van een persoon wordt bepaald door de invloed opvoedingsmilieu en ruimere culturen

Nature + nurture + zelfbep.  staat in voor zelfbep.

8 fasen met uitdaging/crisis  in iedere fase heb je een ontw.taak  worden door uitdaging/crisis wel
of niet tot een goed einde gebracht.

Omgevingsaspecten dat nodig zijn voor een gezonde ontw.

Leeftijd Fase Omgevingsaspect
Baby Vertrouwen / wantrouwen Geborgenheid, hechte relatie
met moeder
Peuter Autonomie / schaamte, twijfel Rechtvaardige en
oordeelkundige opvoeders
Kleuter Initiatief / schuldgevoel Gezonde, stevige