100% de satisfacción garantizada Inmediatamente disponible después del pago Tanto en línea como en PDF No estas atado a nada 4,6 TrustPilot
logo-home
Resumen

Samenvatting Politicologie: 'Een Plattegrond van de Macht'

Puntuación
-
Vendido
-
Páginas
134
Subido en
19-12-2022
Escrito en
2020/2021

Volledige samenvatting van het boek 'Een plattegrond van de Macht'. (H1-H14)

Institución
Grado
















Ups! No podemos cargar tu documento ahora. Inténtalo de nuevo o contacta con soporte.

Libro relacionado

Escuela, estudio y materia

Institución
Estudio
Grado

Información del documento

¿Un libro?
Subido en
19 de diciembre de 2022
Número de páginas
134
Escrito en
2020/2021
Tipo
Resumen

Temas

Vista previa del contenido

POLITICOLOGIE




SAMENVATTING
’EEN PLATTEGROND VAN DE
MACHT’

,Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1 : Wat is politiek ?........................................................................................................................ 8

Oorsprong :........................................................................................................................................................9
Politiek en territorium:......................................................................................................................................9
Minimal state vs nanny state :..........................................................................................................................9

GESCHIEDENIS :.....................................................................................................................................................9
Aristoteles :........................................................................................................................................................9
Machiavelli :......................................................................................................................................................9
Eind 18e eeuw :..................................................................................................................................................9

INDELINGEN..........................................................................................................................................................9
Essentially Contested Concept..........................................................................................................................9

RELATIVITEIT VAN INDELINGEN :........................................................................................................................10
Schmitt :...........................................................................................................................................................10
Easton :............................................................................................................................................................10
Verschillen Schmitt en Easton :......................................................................................................................10

Synthese-omschrijving van politiek :...................................................................................................................11
Conflicten in politiek.......................................................................................................................................11
Microverklaringen voor conflicten :................................................................................................................11
Macroverklaringen voor conflicten :...............................................................................................................11
Schaarste als bron van conflict :......................................................................................................................11
Inhoudelijk en handelingsaspect van conflicten :...........................................................................................11

Hoofdstuk 2 : de wetenschap der politiek..................................................................................................... 12

INLEIDING :..........................................................................................................................................................12

DE WETENSCHAPPELIJKE STUDIE VAN POLITIEK................................................................................................12
Zijn politieke wetenschappen wetenschap ?..................................................................................................12
‘covering law’-model :.....................................................................................................................................12
Epistemologische en ontologische discussies :...............................................................................................13
Waarschijnlijkheidswetten :............................................................................................................................13
Chaostheorie (Lorenz) :...................................................................................................................................13
Kan de politicoloog objectief zijn ?.................................................................................................................13
Objectiviteit als onderzoeker :........................................................................................................................13
Een discipline met taalproblemen..................................................................................................................13

BENADERINGEN IN DE WETENSCHAP DER POLITIEK..........................................................................................14

Behavioralisme....................................................................................................................................................14
Kritiek :............................................................................................................................................................14

Institutionalisme.................................................................................................................................................14
Oud-institutionalisme :....................................................................................................................................14
Nieuw institutionalisme :................................................................................................................................14
VERSCHUIVING VAN OUD NAAR NIEUW OP 6 VLAKKEN :..............................................................................15

Rationele keuze-benaderingen...........................................................................................................................15
Kritiek :............................................................................................................................................................15
Speltheorie :....................................................................................................................................................15


1

, Kritiek :............................................................................................................................................................16
Olson’s theorie van het collectief handelen :.................................................................................................16
Kritiek :............................................................................................................................................................16

Theorieën over coalitie- en regeringsvorming....................................................................................................16
Size principle :..................................................................................................................................................17

Systeembenaderingen.........................................................................................................................................17
Onderverdelingen :.........................................................................................................................................17
Kritiek :............................................................................................................................................................18

Interpretatieve, constructivistische benaderingen.............................................................................................18
Interpretationisme :........................................................................................................................................18
Constructivisme :.............................................................................................................................................18
Basis van 2 premissen (als waar aannames)...................................................................................................18

Structurele (-functionalistische) benaderingen...................................................................................................18
Structuralisme :...............................................................................................................................................18
Structureel functionalisme :............................................................................................................................18
Kritiek :............................................................................................................................................................19

Marxisme............................................................................................................................................................19

Hoofdstuk 3 : ideologieën............................................................................................................................ 20

EEN OUD FELBEDISCUSSIEERD CONCEPT............................................................................................................20
Geschiedenis :.................................................................................................................................................20

WAT IS IDEOLOGIE ?...........................................................................................................................................20

MORFOLOGIE VAN IDEEËN.................................................................................................................................21
3 bestanddelen per ideologie :........................................................................................................................21

LINKS EN RECHTS.................................................................................................................................................21
Oorsprong........................................................................................................................................................21
Relevantie........................................................................................................................................................21
Ontdubbeling...................................................................................................................................................21
Giddens vs Bobbio :.........................................................................................................................................22

OVERZICHT V ENKELE IDEOLOGIEËN Inleiding....................................................................................................22

Liberalisme (Open VLD).......................................................................................................................................22
Klassiek liberalisme :.......................................................................................................................................23
Sociaal darwinisme :........................................................................................................................................23
Neoliberalisme :..............................................................................................................................................23
Modern (sociaal/links) liberalisme :................................................................................................................23

Conservatisme (N-VA).........................................................................................................................................23
Autoritair conservatisme :...............................................................................................................................24
Communautarisme :........................................................................................................................................24
Christendemocratie :.......................................................................................................................................24

Socialisme (s.pa)..................................................................................................................................................25
Revolutionair socialisme :...............................................................................................................................26
Reformatorisch socialisme:.............................................................................................................................26
‘derde weg’-visie :...........................................................................................................................................26


2

, Nationalisme (N-VA, Vlaams Belang).................................................................................................................26

Ecologisme (Groen).............................................................................................................................................27
Antropocentrisch :...........................................................................................................................................28
Ecocentrisch :..................................................................................................................................................28

TOEKOMST V IDEOLOGIEËN................................................................................................................................28

Populisme............................................................................................................................................................28

UITLEIDING..........................................................................................................................................................28

Hoofdstuk 4 : macht..................................................................................................................................... 29

INLEIDING............................................................................................................................................................29

WAT IS MACHT ?.................................................................................................................................................29
Visie van Dennis Wrong...................................................................................................................................30

Vormen van macht (Wrong)...............................................................................................................................31

Bronnen van macht.............................................................................................................................................31

Dimensies van macht (Lukes)..............................................................................................................................31
1. Het pluralisme.............................................................................................................................................31
2. Kritiek op het pluralisme van Bachrach en Baratz......................................................................................32
3. De visie van Lukes........................................................................................................................................32

Potentiële, onzichtbare macht ?.........................................................................................................................33
Invloed volgens Friedrich : “rule of anticipated reactions”............................................................................33

Hoe macht meten ?.............................................................................................................................................33
Causaliteitsprobleem :.....................................................................................................................................33

Hoofdstuk 5 : macht in weinig handen (elites)..............................................................................................36

INLEIDING............................................................................................................................................................36

Wat zijn elites ?...................................................................................................................................................36
Beschrijving :...................................................................................................................................................36
Criteria : De 4 c’s van Meisel...........................................................................................................................36

3 scholen ivm wie de elites zijn :.........................................................................................................................37
Het pluralisme : “Rule by all”..........................................................................................................................37
Het elitisme : “Rule by the happy few”...........................................................................................................38
Het neo-corporatisme : “Rule by many”.........................................................................................................39

Hoofdstuk 6 : Macht in veel handen (= burgerparticipatie)...........................................................................40

Inleiding...............................................................................................................................................................40

Politieke cultuur..................................................................................................................................................40
The civic culture..............................................................................................................................................41
Subculturen en politieke breuklijnen..............................................................................................................43

Politieke socialisatie............................................................................................................................................45

Politieke participatie...........................................................................................................................................45
Invited & Invented spaces...............................................................................................................................46
Kersting :..........................................................................................................................................................46

3

, Stemgedrag.....................................................................................................................................................47
Verklaringen van stemgedrag :.......................................................................................................................47

Hoofdstuk 7 : politieke partijen.................................................................................................................... 49

Inleiding...............................................................................................................................................................49

syntheseomschrijving :........................................................................................................................................49
Politieke partijen1 ≠ drukkingsgroepen2..........................................................................................................49

Het ontstaan van politieke partijen....................................................................................................................50
De institutionele benadering (Duverger)........................................................................................................50
Het traditionele breuklijnenmodel (Lipset & Rokkan)....................................................................................51
Nieuw breuklijnenmodel.................................................................................................................................52

Functies en disfuncties van partijen....................................................................................................................53

Partijorganisatie..................................................................................................................................................55

Partijsystemen.....................................................................................................................................................55
4 hoofdindelingen (Ware)...............................................................................................................................55
Aantallen gekwalificeerd.................................................................................................................................55
Aantallen verklaard.........................................................................................................................................55
Indeling van Sartori.........................................................................................................................................56

Hoofdstuk 8 : staat en parlement................................................................................................................. 57

De staat...............................................................................................................................................................57
Bestanddelen van de staat..............................................................................................................................57
Begrippen die aanleunen bij het begrip ‘staat’...............................................................................................58
De staat en zijn burgers...................................................................................................................................59

Typologieën van politieke stelsels.......................................................................................................................59
Liberale democratie VS autoritarisme............................................................................................................59
Presidentieel VS parlementair systeem..........................................................................................................60
Unitaire ↔ (con)federale staten....................................................................................................................60
België...............................................................................................................................................................61

Parlementen (wetgevende macht).....................................................................................................................62
Functies v parlementen...................................................................................................................................62
Structurele kenmerken v parlementen...........................................................................................................63
Interne organisatie vh parlement...................................................................................................................66
Politieke organen vh Parlement......................................................................................................................67

De wetgevende macht vh parlement..................................................................................................................68
Bevoegdheidsverdeling binnen het federaal Parlement................................................................................69
Hoe komt een wet tot stand ?........................................................................................................................69
Senaat ?...........................................................................................................................................................71
Wetten met een bijzondere meerderheid......................................................................................................71
Alarmbelprocedure.........................................................................................................................................71
Het parlement als grondwetsherziener..........................................................................................................71

Lopende zaken....................................................................................................................................................72

Controlerende taak vh parlement.......................................................................................................................72
Vragen, interpellaties, noties, resoluties & aanwezigheid vd ministers.........................................................72


4

, Parlementaire onderzoekscommissies...........................................................................................................74
Controle naar aanleiding vd goedkeuring vd begroting..................................................................................74
Vertrouwen geven ad regering.......................................................................................................................74

Hoofdstuk 9 : De uitvoerende macht : regering.............................................................................................75

De regering staat centraal..................................................................................................................................75
Het staatshoofd :.............................................................................................................................................76
Presidentieel regime.......................................................................................................................................76
Parlementair systeem : constitutionele monarchie........................................................................................77
Tussen parlementair en presidentieel regime : semipresidentiële regimes..................................................77

De uitvoerende federale macht in België............................................................................................................78
Rol van de koning............................................................................................................................................78
Presidentialisering : het toenemende politieke belang vd premier...............................................................78
Ministers en staatssecretarissen.....................................................................................................................78
Ministerraad....................................................................................................................................................79
Kernkabinet.....................................................................................................................................................80
Kroonraad........................................................................................................................................................80

De vorming vd federale regering (institutioneel model).....................................................................................80

Het ontslag vd federale regering........................................................................................................................82
Op eigen initiatief............................................................................................................................................82
Op initiatief vd Kamer.....................................................................................................................................83

Lopende zaken....................................................................................................................................................83

De uitvoerende macht op regionaal niveau........................................................................................................84
De Vlaamse regering.......................................................................................................................................84
Vorming vd Vlaamse regering.........................................................................................................................84
Ontslag vd Vlaamse regering...........................................................................................................................85

Hoe wordt de federale regering in haar taken ondersteund ?...........................................................................85
Ministeriële kabinetten/beleidscellen............................................................................................................85
De begroting....................................................................................................................................................86
Het Rekenhof...................................................................................................................................................87
De Raad van State...........................................................................................................................................87
Het Grondwettelijk hof & bevoegdheidsconflicten........................................................................................87
Het overlegcomité & belangenconflicten.......................................................................................................87

Hoofdstuk 10 : openbaar bestuur en beleidsvorming....................................................................................88

Sferen in de samenleving....................................................................................................................................88
Ruimte en tijd..................................................................................................................................................88
Relaties en wisselwerkingen...........................................................................................................................88

Wat is bestuurskunde ?.......................................................................................................................................89
Externe en interne processen.........................................................................................................................89
Maatstaven van...............................................................................................................................................89

De wereld vd publieke sector..............................................................................................................................89
De klassieke overheid......................................................................................................................................90
De semioverheid.............................................................................................................................................91
Overheid in netwerking : non-profitorganisaties............................................................................................92

5

, Marktsturing....................................................................................................................................................92

Paradigma’s ivm overheidsorganisatie...............................................................................................................93
Bureaucratiemodel Max Weber......................................................................................................................93
Kritiek op de neutrale ambtenaar...................................................................................................................94
Nieuw Publiek Management (NPM)...............................................................................................................95
New Public Governance (NPG)........................................................................................................................96

Hoeveel en welke overheid willen we ?..............................................................................................................96
Het bbp als maatstaf ?....................................................................................................................................97
Het aantal ambtenaren : hoeveel en te veel ?................................................................................................97
De overheid : een bedrijf ?..............................................................................................................................98
Hervormen op zijn Belgisch / Vlaams ?...........................................................................................................98

Beleidsvorming en de verhouding tussen politici en ambtenaren......................................................................98
De beleidsvoorbereiding.................................................................................................................................99
Beleidsuitvoering...........................................................................................................................................100
Beleidsnetwerken..........................................................................................................................................100

Hoofdstuk 11 : democratie en vertegenwoordiging....................................................................................101

Wat is democratie ?..........................................................................................................................................101
Criteria van democratie.................................................................................................................................101
conflict & democratie gaan hand in hand.....................................................................................................102
Hedendaags debat over democratie : deliberatieve democratie.................................................................102
wat is deliberatieve democratie ?.................................................................................................................102
beginselen van een democratie....................................................................................................................102
Sociaal kapitaal..............................................................................................................................................103

Bestanddelen van de democratie.....................................................................................................................103
Welke meerderheid ?....................................................................................................................................103
Door, voor en van het volk............................................................................................................................104

Pacificatiedemocratie (Lijphart)........................................................................................................................105
Consensus- vs meerderheidsmodel..............................................................................................................105
4 democratietypes in 2 dimensies :..............................................................................................................105
Consociationalisme (= pacificatiedemocratie)..............................................................................................105
Voorwaarden voor pacificatiedemocratie (rol vd elites)..............................................................................106
Hedendaagse betekenis en functioneren (in België)....................................................................................106

Democratie en vertegenwoordiging.................................................................................................................107
Afstand tss vertegenwoordigden en vertegenwoordigers...........................................................................107
Betekenis van vertegenwoordiging...............................................................................................................107
Vormen van vertegenwoordiging (Pitkin).....................................................................................................107

Modellen van vertegenwoordiging...................................................................................................................108
Delegate model.............................................................................................................................................108
Trustee model...............................................................................................................................................109
Mandate model.............................................................................................................................................109
Resemblance model......................................................................................................................................109

Hoofdstuk 12 : kiesstelsels......................................................................................................................... 110

Inleiding.............................................................................................................................................................110


6

, Meerderheidsstelsels........................................................................................................................................110
Relatieve of absolute meerderheid...............................................................................................................110
Tweerondenstelsel........................................................................................................................................111
Gerrymandering............................................................................................................................................111

Proportionele stelsels........................................................................................................................................111
List proportional-systeem.............................................................................................................................111
3 soorten lijststelsels :...................................................................................................................................111
Determinanten van proportionaliteit...........................................................................................................111

Kiesstelsels en partijsystemen...........................................................................................................................112

de geschiedenis van de Belgische kiesstelsels...................................................................................................113
het cijnskiesrecht (1831-1893)......................................................................................................................113
Het algemeen meervoudig stemrecht voor mannen (1893-1921)...............................................................113
Het algemeen enkelvoudig stemrecht voor mannen (1921-1948)...............................................................113
Uitbreiding van AES naar vrouwen...............................................................................................................114
Hervormingen in de jaren ’80 en ‘90............................................................................................................114
Invoering van de provinciale kieskringen......................................................................................................114
De 6e staatshervorming.................................................................................................................................114

Verkiezing van de kamer van volksvertegenwoordigers..................................................................................114
de kieskringen...............................................................................................................................................114
Verdeling vd zetels over de partijen.............................................................................................................115
De aanwijzing vd gekozen titularissen en opvolgers....................................................................................115
Opkomstplicht, blanco en ongeldige stemmen............................................................................................116
De gelijke vertegenwoordiging van mannen en vrouwen............................................................................116

De verkiezing vd deelparlementen....................................................................................................................116
Het Vlaams Parlement...................................................................................................................................116
Het waals parlement.....................................................................................................................................116
Het Brussels Hoofdstedelijk Parlement.........................................................................................................116

De lokale verkiezingen......................................................................................................................................117
De gemeenteraadsverkiezingen....................................................................................................................117

De Europese verkiezingen.................................................................................................................................117

Hoofdstuk 13: De Europese Unie................................................................................................................ 118

Inleiding.............................................................................................................................................................118

Geschiedenis van het Europese integratieproject.............................................................................................118
Hoe het begon :.............................................................................................................................................118
Verdieping vd Europese integratie................................................................................................................119
Aarzeling en nationale soevereiniteit...........................................................................................................120
Uitbreiding vd Europese club........................................................................................................................120
Uit de Europese Unie stappen : Brexit..........................................................................................................121

De instellingen vd EU : hoe werkt de Unie ?.....................................................................................................121
Soorten beslissingen.....................................................................................................................................121
Europese instellingen en organen.................................................................................................................122

Europese integratietheorieën...........................................................................................................................124
Neofunctionalisme (Haas).............................................................................................................................124


7

, Intergouvernementalisme (Hoffmann).........................................................................................................125

De invloed van de EU op de nationale politiek : europeanisering....................................................................126
Een voorbeeld : de impact van de EU op de begroting en de lidstaten.......................................................127

Hoofdstuk 14 : internationale politiek........................................................................................................ 128

Inleiding.............................................................................................................................................................128

Internationale betrekkingen : 4 theoretische scholen......................................................................................128
Realisme (Machiavelli)..................................................................................................................................128
Liberalisme (Kant)..........................................................................................................................................129
Radicalisme (Marx)........................................................................................................................................130
Constructivisme.............................................................................................................................................131

Actoren in de wereldpolitiek.............................................................................................................................132
Staten en hun buitenlands beleid.................................................................................................................132
Internationale organisaties...........................................................................................................................132




HOOFDSTUK 1 : WAT IS POLITIEK ?



8
$10.58
Accede al documento completo:

100% de satisfacción garantizada
Inmediatamente disponible después del pago
Tanto en línea como en PDF
No estas atado a nada

Conoce al vendedor

Seller avatar
Los indicadores de reputación están sujetos a la cantidad de artículos vendidos por una tarifa y las reseñas que ha recibido por esos documentos. Hay tres niveles: Bronce, Plata y Oro. Cuanto mayor reputación, más podrás confiar en la calidad del trabajo del vendedor.
alinebruckner Universiteit Gent
Seguir Necesitas iniciar sesión para seguir a otros usuarios o asignaturas
Vendido
81
Miembro desde
4 año
Número de seguidores
39
Documentos
12
Última venta
4 meses hace

4.0

1 reseñas

5
0
4
1
3
0
2
0
1
0

Recientemente visto por ti

Por qué los estudiantes eligen Stuvia

Creado por compañeros estudiantes, verificado por reseñas

Calidad en la que puedes confiar: escrito por estudiantes que aprobaron y evaluado por otros que han usado estos resúmenes.

¿No estás satisfecho? Elige otro documento

¡No te preocupes! Puedes elegir directamente otro documento que se ajuste mejor a lo que buscas.

Paga como quieras, empieza a estudiar al instante

Sin suscripción, sin compromisos. Paga como estés acostumbrado con tarjeta de crédito y descarga tu documento PDF inmediatamente.

Student with book image

“Comprado, descargado y aprobado. Así de fácil puede ser.”

Alisha Student

Preguntas frecuentes