Barenden, kraamvrouwen en pasgeborenen. Hoofdstuk 1.
De kraamzorg is gericht op het natuurlijke herstel van de kraamvrouw. Daarnaast
zorg je als kraamverzorgende voor de pasgeborene en de andere gezinseden.
Een kraamgezin doorloopt allerlei fasen: eerst de zwangerschap, dan de
bevalling en vervolgens de kraamweken.
Voor een kraamverzorgende bestaat de doelgroep niet alleen uit kraamvrouw en
pasgeborenen. De zorg van het gezin kan ook centraal staan.
Welke kenmerken hebben alle zorgvragers met wie je als
kraamverzorgende te maken hebt?
Zwanger zijn (gravida of in verwachting zijn) betekent officieel ‘het dragen van
een vrucht’. Het tijdsperk van de zwangerschap heet het graviditeitstijdperk. Als
alles goed gaat is dit ongeveer 280 dagen (40 weken). De uitgerekende datum
noemt men ook wel de datum à terme. Een vrouw die voor de eerste keer
zwanger is, wordt een primigravida genoemd. Als een vrouw al vaker zwanger is
geweest, spreken we van een multigravida. Een vrouw die nog nooit is bevallen,
wordt een nullipara genoemd.
De zwangerschap wordt in 3 gedeelte van drie maanden of trimesters verdeeld.
De vrouw gaat baren (of bevallen) op het moment dat de baarmoeder zich
ontsluit. Zij heet dan barende, ook wel een vrouw in partu genoemd. Bij de eerste
baring is zij primipara en bij een volgende baring een multipara.
Onder een baring verstaat men het ter wereld brengen van een foetus na ten
minste 16 weken draagtijd. De baring wordt ingedeeld in 4 tijdsperken of stadia.
o het ontsluitingstijdperk (vanaf het begin van de paring tot volkomen uitsluiting)
o het uitdrijvingstijdperk (vanaf volkomen uitsluiting tot de baby geboren is)
o het nageboortetijdperk (placenta wordt geboren)
o het post-placentaire tijdperk (2 uur naar de bevalling)
De vrouw die de baring van het kind en de nageboorte achter de rug heeft, heet
kraamvrouw. Ze komt in de herstelperiode of puerperium. In deze fase herstelt de
baarmoeder zich geheel en wordt de baarmoeder kleiner (retraheren) om
uiteindelijk naar zijn oorspronkelijk grootte terug te keren (involutie van de
uterus).
Als de baby tussen de 37e week en 42ste week geboren wordt, is hij voldragen of à
terme.
Het kraamgezin
Vanaf de jaren 80 is het steeds meer de gewoonte dat beide ouders werken en de
kinderen opvoeden. Men spreekt vanaf die tijd ook wel van het gedeelde
ouderschap. In onze maatschappij zijn er steeds meer voorzieningen om dat
mogelijk te maken.
Voorzieningen voor barenden, kraamvrouwen en pasgeborenen.
Als verzorgende is het zinvol om te weten welke verschillende soorten cursussen
er bestaat, zodat je de begeleiding tijdens de baring kunt aanpassen op de visie
van bevallen van de ouders.
Zwangerschapscursussen.
, Een zwangerschapscursus kan een goede voorbereiding zijn op de bevalling. Er is
plaats voor informatie, adviezen en spier- en ademhalingsoefeningen.
Bij zwangerschapsgymnastiek worden de ademhalingstechnieken voor de baring
doorgenomen, ontspanningsoefeningen en de wijze van persen en bevallen. Er is
ook praktische aandacht voor de kinderkamer en babyuitzet. Deze cursus begint
in het derde trimester van de zwangerschap.
Bij zwangerschapsyoga ligt de nadruk op het ontspannen door zich te
concentreren op de gebeurtenissen in het lichaam. Deze cursus duurt de gehele
zwangerschap.
Bij een cursus haptonomie gaat het om het opbouwen van het voelbaar contact
tussen de ouders en hun ongeboren kind. De cursus gaat ervan uit dat het
ongeboren kind al in de baarmoeder gevoelservaringen opdoet die bepalend zijn
voor het verdere leven.
Bij psychoprofylaxe is het idee dat door het wegnemen van onwetendheid en
angst en door een positieve benadering een pijnloze bevalling mogelijk is. Er
wordt veel aandacht besteed aan ontspannings- en ademhalingsoefeningen.
Ten slotte zijn er methoden waarbij rust, warmte en sfeer rond de bevalling een
rol spelen. De methode van Leboyer, waarbij de overgang van de baarmoeder
naar de buitenwereld van het kind zo geleidelijk mogelijk wordt gemaakt, door
onder andere gebruik te maken van gedempte lampen en zachte
baarmoedergeluiden. Michel Odent heeft vanuit dezelfde gedachte de
onderwaterbevalling geïntroduceerd.
Cursussen voor (aanstaande) ouders).
Het cursusaanbod voor (aanstaande) ouders is erg groot.
Tijdens een borstvoedingscursus wordt er uitgebreid ingegaan op hoe
borstvoeding tot stand komt, de wijze van aanleggen van de baby, problemen bij
de borstvoeding en hoe de vrouw zich kan voorbereiden op het geven van
borstvoeding.
Een cursus ‘het zorgen voor huilbaby’s’ analyseert de oorzaak, om tot de juiste
oplossing te komen, waarbij veel massagetechnieken worden gebruikt.
De cursus babymassage is gericht op het ontwikkelen van een lichaamstaal
tussen de pasgeborenen en de ouders.
Rechten en plichten van ouders.
Wanneer je als kraamverzorgende in een kraamgezin werkt, geef je niet alleen
zorg maar ook voorlichting. Het kan voorkomen dat ouders iets vragen over
bepaalde wettelijke rechten omtrent het zwangerschapsverlof, ouderschapsverlof
en het recht op geven van borstvoeding op het werk. In het Burgerlijk Wetboek
staat beschreven dat geboorteaangifte en naamgeving verplicht zijn.
Rechten.
De zwanger heeft in Nederland recht op minimaal 16 weken bevallingsverlof. Het
verlof gaat op zijn vroegst zes weten en uiterlijk 4 weken voor de uitgerekende
bevallingsdatum in.
De Wet op ouderschapsverlof beschrijft dat ouders of verzorgers de gelegenheid
krijgen om 6 maanden onbetaald verlof op te nemen voor de helft van het aantal
uren dat zij werken.
Er is een artikel zogende werknemers waarin staat dat de werkgever gelegenheid
moet bieden aan de medewerkster om het kind borstvoeding te geven. Met
De kraamzorg is gericht op het natuurlijke herstel van de kraamvrouw. Daarnaast
zorg je als kraamverzorgende voor de pasgeborene en de andere gezinseden.
Een kraamgezin doorloopt allerlei fasen: eerst de zwangerschap, dan de
bevalling en vervolgens de kraamweken.
Voor een kraamverzorgende bestaat de doelgroep niet alleen uit kraamvrouw en
pasgeborenen. De zorg van het gezin kan ook centraal staan.
Welke kenmerken hebben alle zorgvragers met wie je als
kraamverzorgende te maken hebt?
Zwanger zijn (gravida of in verwachting zijn) betekent officieel ‘het dragen van
een vrucht’. Het tijdsperk van de zwangerschap heet het graviditeitstijdperk. Als
alles goed gaat is dit ongeveer 280 dagen (40 weken). De uitgerekende datum
noemt men ook wel de datum à terme. Een vrouw die voor de eerste keer
zwanger is, wordt een primigravida genoemd. Als een vrouw al vaker zwanger is
geweest, spreken we van een multigravida. Een vrouw die nog nooit is bevallen,
wordt een nullipara genoemd.
De zwangerschap wordt in 3 gedeelte van drie maanden of trimesters verdeeld.
De vrouw gaat baren (of bevallen) op het moment dat de baarmoeder zich
ontsluit. Zij heet dan barende, ook wel een vrouw in partu genoemd. Bij de eerste
baring is zij primipara en bij een volgende baring een multipara.
Onder een baring verstaat men het ter wereld brengen van een foetus na ten
minste 16 weken draagtijd. De baring wordt ingedeeld in 4 tijdsperken of stadia.
o het ontsluitingstijdperk (vanaf het begin van de paring tot volkomen uitsluiting)
o het uitdrijvingstijdperk (vanaf volkomen uitsluiting tot de baby geboren is)
o het nageboortetijdperk (placenta wordt geboren)
o het post-placentaire tijdperk (2 uur naar de bevalling)
De vrouw die de baring van het kind en de nageboorte achter de rug heeft, heet
kraamvrouw. Ze komt in de herstelperiode of puerperium. In deze fase herstelt de
baarmoeder zich geheel en wordt de baarmoeder kleiner (retraheren) om
uiteindelijk naar zijn oorspronkelijk grootte terug te keren (involutie van de
uterus).
Als de baby tussen de 37e week en 42ste week geboren wordt, is hij voldragen of à
terme.
Het kraamgezin
Vanaf de jaren 80 is het steeds meer de gewoonte dat beide ouders werken en de
kinderen opvoeden. Men spreekt vanaf die tijd ook wel van het gedeelde
ouderschap. In onze maatschappij zijn er steeds meer voorzieningen om dat
mogelijk te maken.
Voorzieningen voor barenden, kraamvrouwen en pasgeborenen.
Als verzorgende is het zinvol om te weten welke verschillende soorten cursussen
er bestaat, zodat je de begeleiding tijdens de baring kunt aanpassen op de visie
van bevallen van de ouders.
Zwangerschapscursussen.
, Een zwangerschapscursus kan een goede voorbereiding zijn op de bevalling. Er is
plaats voor informatie, adviezen en spier- en ademhalingsoefeningen.
Bij zwangerschapsgymnastiek worden de ademhalingstechnieken voor de baring
doorgenomen, ontspanningsoefeningen en de wijze van persen en bevallen. Er is
ook praktische aandacht voor de kinderkamer en babyuitzet. Deze cursus begint
in het derde trimester van de zwangerschap.
Bij zwangerschapsyoga ligt de nadruk op het ontspannen door zich te
concentreren op de gebeurtenissen in het lichaam. Deze cursus duurt de gehele
zwangerschap.
Bij een cursus haptonomie gaat het om het opbouwen van het voelbaar contact
tussen de ouders en hun ongeboren kind. De cursus gaat ervan uit dat het
ongeboren kind al in de baarmoeder gevoelservaringen opdoet die bepalend zijn
voor het verdere leven.
Bij psychoprofylaxe is het idee dat door het wegnemen van onwetendheid en
angst en door een positieve benadering een pijnloze bevalling mogelijk is. Er
wordt veel aandacht besteed aan ontspannings- en ademhalingsoefeningen.
Ten slotte zijn er methoden waarbij rust, warmte en sfeer rond de bevalling een
rol spelen. De methode van Leboyer, waarbij de overgang van de baarmoeder
naar de buitenwereld van het kind zo geleidelijk mogelijk wordt gemaakt, door
onder andere gebruik te maken van gedempte lampen en zachte
baarmoedergeluiden. Michel Odent heeft vanuit dezelfde gedachte de
onderwaterbevalling geïntroduceerd.
Cursussen voor (aanstaande) ouders).
Het cursusaanbod voor (aanstaande) ouders is erg groot.
Tijdens een borstvoedingscursus wordt er uitgebreid ingegaan op hoe
borstvoeding tot stand komt, de wijze van aanleggen van de baby, problemen bij
de borstvoeding en hoe de vrouw zich kan voorbereiden op het geven van
borstvoeding.
Een cursus ‘het zorgen voor huilbaby’s’ analyseert de oorzaak, om tot de juiste
oplossing te komen, waarbij veel massagetechnieken worden gebruikt.
De cursus babymassage is gericht op het ontwikkelen van een lichaamstaal
tussen de pasgeborenen en de ouders.
Rechten en plichten van ouders.
Wanneer je als kraamverzorgende in een kraamgezin werkt, geef je niet alleen
zorg maar ook voorlichting. Het kan voorkomen dat ouders iets vragen over
bepaalde wettelijke rechten omtrent het zwangerschapsverlof, ouderschapsverlof
en het recht op geven van borstvoeding op het werk. In het Burgerlijk Wetboek
staat beschreven dat geboorteaangifte en naamgeving verplicht zijn.
Rechten.
De zwanger heeft in Nederland recht op minimaal 16 weken bevallingsverlof. Het
verlof gaat op zijn vroegst zes weten en uiterlijk 4 weken voor de uitgerekende
bevallingsdatum in.
De Wet op ouderschapsverlof beschrijft dat ouders of verzorgers de gelegenheid
krijgen om 6 maanden onbetaald verlof op te nemen voor de helft van het aantal
uren dat zij werken.
Er is een artikel zogende werknemers waarin staat dat de werkgever gelegenheid
moet bieden aan de medewerkster om het kind borstvoeding te geven. Met
