Samenvatting Voorlichting, advies en instructie. Hoofdstuk 1 t/m 7.

Voorlichting, Advies en Instructie
Preventief werken 1

Een belangrijke taak van verzorgenden en verpleegkundigen is informatie te
geven. Om erger te voorkomen, om uitleg te geven of om simpelweg te vertellen
hoe iemand iets moet gebruiken.

1.1

Voorlichting, advies en instructie zijn 3 manieren om aan preventie te doen.
Preventie wil zeggen dat je maatregelen neemt om gezondheidsproblemen te
voorkomen, of te voorkomen dat ze erger worden.
Voorlichting betekent dat je de zorgvrager informatie geeft over specifieke
onderwerpen. De voorlichting helpt de zorgvrager om beter voor zichzelf te
zorgen. Soms richt de voorlichting zich niet alleen op personen, maar op de
gezondheid en ziekte van groepen in de maatschappij  GVO
(Gezondheidsvoorlichting en opvoeding)
Adviseren betekent dat je deskundige suggesties en raad geeft. Het advies is
gericht op een vraag van één zorgvrager. Bij instructie leg je de zorgvrager iets
uit en demonstreer je hoe hij in een situatie het beste kan handelen. Het doel is
dat hij voortaan zichzelf kan helpen.
Voor welke vorm ik als verzorgende kies, hangt af van de doelgroep of de
persoon voor wie de voorlichting bestemd is.

Voorlichting, advies en instructie richt zich op 3 gebieden:
- Primaire preventie: gezondheidsproblemen voorkomen
- Secundaire preventie: ziekte opsporen en behandelen
- Tertiaire preventie: gevolgen van de ziekte beperken en te verzachten

1.2

Preventie door voorlichting, advies en instructie is om een aantal redenen
belangrijk:
- (verergering van) ziekten voorkomen
- kosten besparen
- zelfstandigheid bevorderen
- gezondheid bevorderen

Resultaten van goede voorlichting:
- geeft tevreden zorgvragers
- helpt klachten voorkomen
- bevordert therapietrouw
- vermindert angst voor opname, dokters etc.
- bevorder het herstel

1.3

Preventie is niet alleen belangrijk en nuttig, de zorgvrager heeft ook wettelijk
recht op informatie. Bij voorlichting staat de eigen verantwoordelijkheid van de
zorgvrager altijd centraal. Je gebruikt dus geen dwang.
In de wet staat dat iemand toestemming moet geven voor een geneeskundige
behandeling. Dit noemt men: informend consent.

Voorlichting en advies zijn ook belangrijk vanwege het grote aantal

, keuzemogelijkheden binnen de gezondheidszorg. Om goed te kunnen kiezen
hebben zorgvragers informatie nodig over de zorg en de behandeling die zij
kunnen krijgen. Door voorlichting maakt een zorgvrager zelf bewuste keuzes.
Een belangrijk aspect van voorlichting, advies en instructie is dat deze alleen
effectief zijn als de zorgvrager zijn gedrag vrijwillig verandert.

1.4

Als voorlichter beïnvloed je de mening of het gedrag van de zorgvrager. Je streeft
naar een vrijwillige gedragsverandering van de zorgvrager waarbij zijn
gezondheid vooropstaat. Voorlichting is een manier van kennis overdragen,
waarbij macht een rol kan spelen. Je zoekt een balans tussen dwingen en
hulpverlenen.

Wat doe je als een zorgvrager niet opvolgt?
- wat zijn oorzaken van de therapie ontrouw
- weerstanden tegengaan
- veranderingskrachten vergroten
- eventueel andere deskundige raadplegen

1.5

Om iemand gezondheidsbevorderend gedrag aan te leren, moet je weten wat
gezond zijn of ziek zijn is. Gezond is de toestand van lichamelijk, geestelijk en
sociaal welbevinden, en niet alleen de afwezigheid van ziekte en of zwakte.
Gezondheid als begrip gaat uit van de persoonlijke beleving die welbevinden heet
en niet van een medische analyse.

In de reguliere gezondheidszorg wordt ‘ziekte’of ‘ziek zijn’ op 3 manieren
ingevuld:
- ziekte diagnose: ziekte wordt op een objectieve manier vastgesteld
- ziekte beleving: iemand heeft lichamelijke of geestelijke klachten en is dus
subjectief
- ziektegedrag: iemand gedraagt zich ziek en dit kan het gevolg zijn van
ziektebeleving

Mensen gaan woorden als ‘ziek’, ‘gezond’ en ‘ongezond’ gebruiken voor
onderdelen van het normale dagelijkse leven. Dit wordt ook wel medicalisering
genoemd. Een gevolg van medicalisering is dat gezonde mensen hun leven en
leefstijl meer en meer laten bepalen door medische informatie, adviezen en
procedures.

Naast de reguliere gezondheidszorg is er ook de alternatieve gezondheidszorg.
Daarin worden de klachten van de zorgvrager anders benaderd dan in de
reguliere gezondheidszorg.

De visie op gezondheid en ziek zijn verschilt per persoon. Jouw visie bepaalt mee
hoe jij voorlichtings- en preventieactiviteiten uitvoert. Ook de zorgvrager heeft
een persoonlijke visie. Hoe hij jouw voorlichting ontvangt, is afhankelijk van zijn
persoonlijke visie op gezondheid en ziekte en van het doel dat wordt nagestreefd
in de voorlichting.