1
BACTERIA
Proteobacteria
G-, groot, divers
PURPER FOTOTROFE BACTERIËN
Anoxygene fotosynthese, gekleurd, pigmenten in CM
PURPER ZWAVEL BACTERIËN
H2S oxidatie, tot S°, accumulatie (globulen/extracellulair), tot SO42-, met of zonder gasvesikels
AMMONIUM EN NITRIET OXIDERENDE BACTERIËN
Chemolithotroof, obligaat aeroob, Nitroso, Nitro, membraangebonden, weinig ATP, bicarbonaat
AMMONIUMOXIDERENDE BACTERIËN
Nitrosomonas
Nitrosospira
Nitrosococcus
NITRIETOXIDERENDE BACTERIËN
Nitrobacter
Nitrospira
Nitrococcus
ZWAVEL- EN IJZEROXIDERENDE BACTERIËN
NEUTRALE PH
Thiobacillus (ferrooxidans)
Beggiatoa: filamenteus, S-oxiderend, mixotroof, rijstplanten, nauwe associatie,
detoxificatie van H2S
Thiothrix: filamenteus, S-oxiderend, rosetten
ZURE PH
Acidithiobacillus thiooxidans
Acidithiobacillus ferrooxidans
H2-OXIDERENDE BACTERIËN
Facultatief chemo-lithoautotroof, Calvin cyclus, veel soorten, soms N-fixatie, Ni2+, aeroob
Pseudomonas carboxydovorans
METHANOTROFEN EN METHYLOTROFEN
Methaan Mono Oxygenase, wijdverspreid aquatisch en terrestrisch, oxygene grens (aeroob)
LEGIONELLA
G-, aeroob, pleomorf met flagellen, niet-sporenvormend
Legionella pneumophilia: legionellose, algemeen voorkomen, aërosol, airco
PSEUDOMONAS
G-, niet-sporenvormend, chemo-organotroof, Entner-Doudoroff, ecologisch belang, bioremediatie,
methylotrofen, recht of licht gekromde staafjes, polaire flagellen, afbraak chemische stoffen
Pseudomonas fluorescens: bederf van vleeswaren
DIERPATHOGEEN
Pseudomonas aeruginosa: opportunistisch, resistent, biofilm, ziekenhuisbacterie
PLANTENPATHOGENEN
Pseudomonas syringae: chlorotische vlekken op bladeren
Ralstonia solanacearum: infecteert aardappelen, tomaten, …
Xanthomonas campestris: verstop vaatbundels met slijm (xanthaan), verwelking
, 2
Zymomonas mobilis: Entner-Doudoroff, anaeroob, hoge osmotische druk resistent,
tequilla, agave, minder ATP, suikers naar ethanol
AZIJNZUURBACTERIËN
Onvolledige oxidatie, staafjes, zuurtolerant, aeroob, druppelbed fermentor, frings acetator
Acetobacter: azijnproductie, azijnzuur ook naar CO2, vitamine C (L-ascorbinezuur)
uit D-glucose via Reichstein-Grüssner syntheseweg
Acetobacter xylinum: celluloseproductie
Gluconobacter: azijnproductie, azijnzuur niet naar CO2
Gluconobacter oxydans: vitamine C synthese, Reichstein-Grüssner, D-sorbitol
STIKSTOFFIXERENDE BACTERIËN
VRIJLEVENDE
Obligaat aeroob, kapsels, slijmlagen
Azotobacter: staafjes, cyste vorming
Azospirillium
Beijerinckia: slijmvormende kolonies
SYMBIONTISCHE
Rhizobium: Leguminosen
Frankia: Alnus
Agrobacterium tumefaciens: gallen, Crown Gall disease, Ti plasmide, wonde
NEISSERIA
Neisseria gonorrhoeae: geslachtsziekte gonorrhea
Neisseria meningitidis: hersenvliesontsteking
Acinetobacter: water en bodem
Chromobacterium violaceum: produceert violaceïne (diep purpere stof)
ENTEROBACTERIËN
Homogeen, staafjes, G-, facultatief aeroob, mesofiel, suikerfermentatie, geen sporen, darmen,
(niet-)beweeglijk, peritriche flagellen, fecale contaminatie, coliformen, mierenzuurvormers, γ
MIXED-ACID FERMENTATIE
Escherichia coli: darmen, vitamine K, coliform, soms pathogeen, enteropathogeen
(EPEC), enterotoxigeen (ETEC), enterohemorrhagisch (EHEC,
enterotoxines, darmontsteking, komkommerbacterie, dieren)
Salmonella: darm, pathogeen, gastro-enteritis, tyfoïde koorts, 1000 serotypes
S. typhi: gecontamineerd voedsel/water, ontwikkelingslanden
S. paratyphi
S. typhimurium: Ames test, salmonellosis
Shigella: pathogeen
S. dysenteria: bacteriële dysenterie, gastroenteritis, endo- en neurotoxine
Proteus: flagellen, urease, swarmingpatroon, darmflora, opportunistisch pathogeen,
blaasontsteking vrouwen, fecaal, cranberry
2,3-BUTAANDIOL FERMENTATIE
Enterobacter aerogenes: water en darm, fecale coliform, opportunistische infecties,
MREA, ademhalings- of urinestelsel, (mixed acid?)
Klebsiella: frequent in afvalwater en bodems, fecale coliform, opportunistisch
pathogeen, polysaccharidekapsel
K. pneumoniae: longinfectie, MRKP
Serratia: rode pigmenten, prodigiosines
Erwinia: fytopathogeen, pectinasen, soft rot
E. amylovora: aardappelen
E. carotovora: wortels
BACTERIA
Proteobacteria
G-, groot, divers
PURPER FOTOTROFE BACTERIËN
Anoxygene fotosynthese, gekleurd, pigmenten in CM
PURPER ZWAVEL BACTERIËN
H2S oxidatie, tot S°, accumulatie (globulen/extracellulair), tot SO42-, met of zonder gasvesikels
AMMONIUM EN NITRIET OXIDERENDE BACTERIËN
Chemolithotroof, obligaat aeroob, Nitroso, Nitro, membraangebonden, weinig ATP, bicarbonaat
AMMONIUMOXIDERENDE BACTERIËN
Nitrosomonas
Nitrosospira
Nitrosococcus
NITRIETOXIDERENDE BACTERIËN
Nitrobacter
Nitrospira
Nitrococcus
ZWAVEL- EN IJZEROXIDERENDE BACTERIËN
NEUTRALE PH
Thiobacillus (ferrooxidans)
Beggiatoa: filamenteus, S-oxiderend, mixotroof, rijstplanten, nauwe associatie,
detoxificatie van H2S
Thiothrix: filamenteus, S-oxiderend, rosetten
ZURE PH
Acidithiobacillus thiooxidans
Acidithiobacillus ferrooxidans
H2-OXIDERENDE BACTERIËN
Facultatief chemo-lithoautotroof, Calvin cyclus, veel soorten, soms N-fixatie, Ni2+, aeroob
Pseudomonas carboxydovorans
METHANOTROFEN EN METHYLOTROFEN
Methaan Mono Oxygenase, wijdverspreid aquatisch en terrestrisch, oxygene grens (aeroob)
LEGIONELLA
G-, aeroob, pleomorf met flagellen, niet-sporenvormend
Legionella pneumophilia: legionellose, algemeen voorkomen, aërosol, airco
PSEUDOMONAS
G-, niet-sporenvormend, chemo-organotroof, Entner-Doudoroff, ecologisch belang, bioremediatie,
methylotrofen, recht of licht gekromde staafjes, polaire flagellen, afbraak chemische stoffen
Pseudomonas fluorescens: bederf van vleeswaren
DIERPATHOGEEN
Pseudomonas aeruginosa: opportunistisch, resistent, biofilm, ziekenhuisbacterie
PLANTENPATHOGENEN
Pseudomonas syringae: chlorotische vlekken op bladeren
Ralstonia solanacearum: infecteert aardappelen, tomaten, …
Xanthomonas campestris: verstop vaatbundels met slijm (xanthaan), verwelking
, 2
Zymomonas mobilis: Entner-Doudoroff, anaeroob, hoge osmotische druk resistent,
tequilla, agave, minder ATP, suikers naar ethanol
AZIJNZUURBACTERIËN
Onvolledige oxidatie, staafjes, zuurtolerant, aeroob, druppelbed fermentor, frings acetator
Acetobacter: azijnproductie, azijnzuur ook naar CO2, vitamine C (L-ascorbinezuur)
uit D-glucose via Reichstein-Grüssner syntheseweg
Acetobacter xylinum: celluloseproductie
Gluconobacter: azijnproductie, azijnzuur niet naar CO2
Gluconobacter oxydans: vitamine C synthese, Reichstein-Grüssner, D-sorbitol
STIKSTOFFIXERENDE BACTERIËN
VRIJLEVENDE
Obligaat aeroob, kapsels, slijmlagen
Azotobacter: staafjes, cyste vorming
Azospirillium
Beijerinckia: slijmvormende kolonies
SYMBIONTISCHE
Rhizobium: Leguminosen
Frankia: Alnus
Agrobacterium tumefaciens: gallen, Crown Gall disease, Ti plasmide, wonde
NEISSERIA
Neisseria gonorrhoeae: geslachtsziekte gonorrhea
Neisseria meningitidis: hersenvliesontsteking
Acinetobacter: water en bodem
Chromobacterium violaceum: produceert violaceïne (diep purpere stof)
ENTEROBACTERIËN
Homogeen, staafjes, G-, facultatief aeroob, mesofiel, suikerfermentatie, geen sporen, darmen,
(niet-)beweeglijk, peritriche flagellen, fecale contaminatie, coliformen, mierenzuurvormers, γ
MIXED-ACID FERMENTATIE
Escherichia coli: darmen, vitamine K, coliform, soms pathogeen, enteropathogeen
(EPEC), enterotoxigeen (ETEC), enterohemorrhagisch (EHEC,
enterotoxines, darmontsteking, komkommerbacterie, dieren)
Salmonella: darm, pathogeen, gastro-enteritis, tyfoïde koorts, 1000 serotypes
S. typhi: gecontamineerd voedsel/water, ontwikkelingslanden
S. paratyphi
S. typhimurium: Ames test, salmonellosis
Shigella: pathogeen
S. dysenteria: bacteriële dysenterie, gastroenteritis, endo- en neurotoxine
Proteus: flagellen, urease, swarmingpatroon, darmflora, opportunistisch pathogeen,
blaasontsteking vrouwen, fecaal, cranberry
2,3-BUTAANDIOL FERMENTATIE
Enterobacter aerogenes: water en darm, fecale coliform, opportunistische infecties,
MREA, ademhalings- of urinestelsel, (mixed acid?)
Klebsiella: frequent in afvalwater en bodems, fecale coliform, opportunistisch
pathogeen, polysaccharidekapsel
K. pneumoniae: longinfectie, MRKP
Serratia: rode pigmenten, prodigiosines
Erwinia: fytopathogeen, pectinasen, soft rot
E. amylovora: aardappelen
E. carotovora: wortels
