SAMENVATTING CONSOLIDATIE EN
GROEPSREKENINGEN
MICRODEGREE BOEKHOUDEN ADVANCED
L.Y.
ERASMUSHOGESCHOOL BRUSSEL
Campus Leuven
,Inhoudsopgave
1 Situering van consolidatie ........................................................................................................................ 3
1.1 Nood aan consolidatie ............................................................................................................. 3
1.2 Wettelijke kader ...................................................................................................................... 3
2 Basisbegrippen consolidatie .................................................................................................................... 4
2.1 Consolidatieverplichting: algemeen ........................................................................................ 4
2.2 Kernbegrippen van consolidatie.............................................................................................. 4
2.3 Controle in rechte en controle in feite .................................................................................... 4
2.4 Vaststellen controlebevoegdheid............................................................................................ 5
2.5 Consolidatiemethodes............................................................................................................. 6
2.6 Vrijstellingen ............................................................................................................................ 7
2.6.1 Vrijstellingen van consolidatie door subconsolidatie ...................................................... 7
2.6.2 Vrijstelling van consolidatie door omvang ...................................................................... 7
2.6.3 Vrijstelling van consolidatie bij DO van verwaarloosbare betekenis .............................. 8
2.7 De consolidatiekring ................................................................................................................ 8
2.7.1 Facultatieve weglatingen................................................................................................. 8
2.7.2 Verplichte weglatingen.................................................................................................... 8
2.8 Controle- en belangenpercentage .......................................................................................... 9
2.8.1 Oefeningen ...................................................................................................................... 9
2.9 Boekhoudprincipes bij consolideren ..................................................................................... 18
2.10 Omrekeningsverschillen vreemde valuta .............................................................................. 18
2.10.1 Monetair/niet-monetaire methode .............................................................................. 18
2.10.2 Slotkoersmethode ......................................................................................................... 19
3 De geconsolideerde jaarrekening ........................................................................................................... 20
3.1 Inleiding ................................................................................................................................. 20
3.2 Modellen ............................................................................................................................... 20
3.3 Toetsen .................................................................................................................................. 20
,4 Integrale consolidatie en proportionele consolidatie oefeningen .......................................................... 21
4.1 Presentatie 2 ......................................................................................................................... 21
4.2 Presentatie 3 ......................................................................................................................... 39
5 Examenleerstof ...................................................................................................................................... 51
5.1 Taak ....................................................................................................................................... 55
, 1 Situering van consolidatie
1.1 Nood aan consolidatie
• Toenemende internationalisering en globalisering, waardoor de ondernemingen
affiliatieverbanden met elkaar doen
• Wie wil beleggen bij de moederonderneming is ook geïnteresseerd in de financiën van de
dochteronderneming. Als men belegt dan zou de onderneming goed bezig zijn, waardoor de
aandelen wat duurder zijn. Als de onderneming het slecht doet, dan is het natuurlijk dat de
aandelen goedkoper zijn:
o Daarom wil de wetgever dat de ondernemingen die aandeelhouder zijn een
groepsboekhouding publiceren = individuele boekhouding van de ondernemingen
die deel uitmaken van de groep worden opgeteld = consolideren:
▪ Beeld over totale vermogen, solvabiliteit en rendabiliteit
▪ Intragroepstransacties worden geëlimineerd
• Verticale integratie = onderneming die hele of delen van het productieproces van zijn
producten beheerst. Het kan dat de onderneming bijvoorbeeld zelf zijn grondstoffen
produceren of de controle uitoefenen op ondernemingen die zijn producten gebruiken of
verkopen:
o Uitgeverij die één of meerdere boekenwinkels overneemt
• Horizontale integratie = een gemeenschappelijk basis waarbij een zeer breed assortiment
van goederen en diensten worden geproduceerd:
o Tankstation dat naast brandstof ook supermarktartikelen verkoopt
1.2 Wettelijke kader
• WER (Wetboek van Economisch Recht), WVV (Wetboek van Vennootschappen en
Verenigingen) en KB (Koninklijk Besluit) bepalen:
o Toepassingsgebied, behalve:
▪ Kredietinstellingen
▪ Beleggingsondernemingen
▪ Portefeuillemaatschappijen
▪ ESV’s
▪ Landbouwvennootschappen
▪ Verzekeringsmaatschappijen en herverzekeringsmaatschappijen wel, tenzij
andere bepaling in het KB van 13 februari 1996
o Inhoud van geconsolideerde JR
o Consolidatietechniek
• CBN (Commissie voor Boekhoudkundige Normen):
o Adviezen voor toepassing consolidatiewetgeving in België
• BE GAAP (Belgian Generally Accepted Accounting Principles):
o Belgische onderneming → geconsolideerde JR
o Afwijking mogelijk door ministerieel besluit en na advies van CBN
• IFRS (International Financial Reporting Standards):
o Beursgenoteerde vennootschappen → geconsolideerde JR
o Niet-beursgenoteerde vennootschappen zijn niet verplicht, maar eens men een
keuze kiest, kan men niet terugkeren
GROEPSREKENINGEN
MICRODEGREE BOEKHOUDEN ADVANCED
L.Y.
ERASMUSHOGESCHOOL BRUSSEL
Campus Leuven
,Inhoudsopgave
1 Situering van consolidatie ........................................................................................................................ 3
1.1 Nood aan consolidatie ............................................................................................................. 3
1.2 Wettelijke kader ...................................................................................................................... 3
2 Basisbegrippen consolidatie .................................................................................................................... 4
2.1 Consolidatieverplichting: algemeen ........................................................................................ 4
2.2 Kernbegrippen van consolidatie.............................................................................................. 4
2.3 Controle in rechte en controle in feite .................................................................................... 4
2.4 Vaststellen controlebevoegdheid............................................................................................ 5
2.5 Consolidatiemethodes............................................................................................................. 6
2.6 Vrijstellingen ............................................................................................................................ 7
2.6.1 Vrijstellingen van consolidatie door subconsolidatie ...................................................... 7
2.6.2 Vrijstelling van consolidatie door omvang ...................................................................... 7
2.6.3 Vrijstelling van consolidatie bij DO van verwaarloosbare betekenis .............................. 8
2.7 De consolidatiekring ................................................................................................................ 8
2.7.1 Facultatieve weglatingen................................................................................................. 8
2.7.2 Verplichte weglatingen.................................................................................................... 8
2.8 Controle- en belangenpercentage .......................................................................................... 9
2.8.1 Oefeningen ...................................................................................................................... 9
2.9 Boekhoudprincipes bij consolideren ..................................................................................... 18
2.10 Omrekeningsverschillen vreemde valuta .............................................................................. 18
2.10.1 Monetair/niet-monetaire methode .............................................................................. 18
2.10.2 Slotkoersmethode ......................................................................................................... 19
3 De geconsolideerde jaarrekening ........................................................................................................... 20
3.1 Inleiding ................................................................................................................................. 20
3.2 Modellen ............................................................................................................................... 20
3.3 Toetsen .................................................................................................................................. 20
,4 Integrale consolidatie en proportionele consolidatie oefeningen .......................................................... 21
4.1 Presentatie 2 ......................................................................................................................... 21
4.2 Presentatie 3 ......................................................................................................................... 39
5 Examenleerstof ...................................................................................................................................... 51
5.1 Taak ....................................................................................................................................... 55
, 1 Situering van consolidatie
1.1 Nood aan consolidatie
• Toenemende internationalisering en globalisering, waardoor de ondernemingen
affiliatieverbanden met elkaar doen
• Wie wil beleggen bij de moederonderneming is ook geïnteresseerd in de financiën van de
dochteronderneming. Als men belegt dan zou de onderneming goed bezig zijn, waardoor de
aandelen wat duurder zijn. Als de onderneming het slecht doet, dan is het natuurlijk dat de
aandelen goedkoper zijn:
o Daarom wil de wetgever dat de ondernemingen die aandeelhouder zijn een
groepsboekhouding publiceren = individuele boekhouding van de ondernemingen
die deel uitmaken van de groep worden opgeteld = consolideren:
▪ Beeld over totale vermogen, solvabiliteit en rendabiliteit
▪ Intragroepstransacties worden geëlimineerd
• Verticale integratie = onderneming die hele of delen van het productieproces van zijn
producten beheerst. Het kan dat de onderneming bijvoorbeeld zelf zijn grondstoffen
produceren of de controle uitoefenen op ondernemingen die zijn producten gebruiken of
verkopen:
o Uitgeverij die één of meerdere boekenwinkels overneemt
• Horizontale integratie = een gemeenschappelijk basis waarbij een zeer breed assortiment
van goederen en diensten worden geproduceerd:
o Tankstation dat naast brandstof ook supermarktartikelen verkoopt
1.2 Wettelijke kader
• WER (Wetboek van Economisch Recht), WVV (Wetboek van Vennootschappen en
Verenigingen) en KB (Koninklijk Besluit) bepalen:
o Toepassingsgebied, behalve:
▪ Kredietinstellingen
▪ Beleggingsondernemingen
▪ Portefeuillemaatschappijen
▪ ESV’s
▪ Landbouwvennootschappen
▪ Verzekeringsmaatschappijen en herverzekeringsmaatschappijen wel, tenzij
andere bepaling in het KB van 13 februari 1996
o Inhoud van geconsolideerde JR
o Consolidatietechniek
• CBN (Commissie voor Boekhoudkundige Normen):
o Adviezen voor toepassing consolidatiewetgeving in België
• BE GAAP (Belgian Generally Accepted Accounting Principles):
o Belgische onderneming → geconsolideerde JR
o Afwijking mogelijk door ministerieel besluit en na advies van CBN
• IFRS (International Financial Reporting Standards):
o Beursgenoteerde vennootschappen → geconsolideerde JR
o Niet-beursgenoteerde vennootschappen zijn niet verplicht, maar eens men een
keuze kiest, kan men niet terugkeren
